<?xml version="1.0" encoding="utf-8"?> <?xml-stylesheet type="text/xsl" href="/static/taisho.xsl"?> <TEI xmlns:cb="http://www.cbeta.org/ns/1.0" xml:lang="lzh-Hans-HK" xml:id="X24n0466"> <teiHeader> <fileDesc> <titleStmt> <title>Manji Shinsan Dainihon Zokuzōkyō, Electronic version, No. 466 金刚疏科释</title> <title xml:lang="zh-Hans">卍新纂大日本续藏经数位版, No. 466 金刚疏科释</title> <author>元 徐行善科</author> <respStmt> <resp>Electronic Version by</resp> <name>CBETA</name> </respStmt> </titleStmt> <editionStmt> <edition>XML TEI P5</edition> <respStmt xml:id="resp1"><resp>corrections</resp><name>orig</name></respStmt> <respStmt xml:id="resp2"><resp>corrections</resp><name>Xuzangjing</name></respStmt> <respStmt xml:id="resp3"><resp>corrections</resp><name>CBETA</name></respStmt> <respStmt xml:id="resp4"><resp>corrections</resp><name>CBETA.maha</name></respStmt> </editionStmt> <extent>1卷</extent> <publicationStmt> <idno type="CBETA"> <idno type="canon">X</idno>.<idno type="vol">24</idno>.<idno type="no">466</idno> </idno> <distributor> <name>中华电子<persName>佛</persName>典协会 (CBETA)</name> <address> <addrLine><email>service@cbeta.org</email></addrLine> </address> </distributor> <availability> <p>Available for non-commercial use when distributed with this header intact.</p> </availability> <date>2022-10-12 23:43:51 +0800</date> </publicationStmt> <sourceDesc> <bibl> <title level="s">Manji Shinsan Dainihon Zokuzōkyō</title> <title level="s" xml:lang="zh-Hans">卍新纂大日本续藏经</title> <title level="m" xml:lang="zh-Hans">金刚疏科释</title> </bibl> </sourceDesc> </fileDesc> <encodingDesc> <projectDesc> <p xml:lang="en" cb:type="ly">Input by CBETA, OCR by CBETA</p> <p xml:lang="zh-Hans" cb:type="ly">CBETA 人工输入，CBETA 扫瞄辨识</p> </projectDesc> <editorialDecl> <punctuation resp="#resp1"><p>原书标点</p></punctuation> </editorialDecl> <tagsDecl> <namespace name="http://www.tei-c.org/ns/1.0"> <tagUsage gi="rdg"> <listWit> <witness xml:id="wit.cbeta">【CB】</witness> <witness xml:id="wit.orig">【卍续】</witness> </listWit> </tagUsage> </namespace> </tagsDecl> <charDecl> <char xml:id="CB00592"> <charName>CBETA CHARACTER CB00592</charName> <mapping cb:dec="983632" type="PUA">U+F0250</mapping> <mapping type="unicode">U+3C89</mapping><charProp><localName>composition</localName><value>[穀-禾+卵]</value></charProp></char> <char xml:id="CB01926"> <charName>CBETA CHARACTER CB01926</charName> <mapping cb:dec="984966" type="PUA">U+F0786</mapping> <mapping type="normal_unicode">U+7070</mapping><charProp><localName>normalized form</localName><value>灰</value></charProp><charProp><localName>composition</localName><value>[厂@火]</value></charProp></char> <char xml:id="CB02494"> <charName>CBETA CHARACTER CB02494</charName> <mapping cb:dec="985534" type="PUA">U+F09BE</mapping> <mapping type="unicode">U+47E6</mapping><charProp><localName>normalized form</localName><value>跋</value></charProp><charProp><localName>composition</localName><value>[跳-兆+(乏-之+友)]</value></charProp></char> <char xml:id="CB08504"> <charName>CBETA CHARACTER CB08504</charName> <mapping cb:dec="991544" type="PUA">U+F2138</mapping> <mapping type="unicode">U+269A8</mapping><charProp><localName>normalized form</localName><value>焰</value></charProp><charProp><localName>composition</localName><value>[舀*炎]</value></charProp></char> <char xml:id="CB15097"> <charName>CBETA CHARACTER CB15097</charName> <mapping cb:dec="998137" type="PUA">U+F3AF9</mapping> <mapping type="normal_unicode">U+9EAB</mapping><charProp><localName>normalized form</localName><value>面</value></charProp><charProp><localName>composition</localName><value>[麸-夫+丐]</value></charProp></char> <char xml:id="CB15935"> <charName>CBETA CHARACTER CB15935</charName> <mapping cb:dec="998975" type="PUA">U+F3E3F</mapping> <mapping type="unicode">U+44B6</mapping><charProp><localName>normalized form</localName><value>天</value></charProp><charProp><localName>composition</localName><value>[廿/曳]</value></charProp></char> <char xml:id="CB18834"> <charName>CBETA CHARACTER CB18834</charName> <mapping cb:dec="1001874" type="PUA">U+F4992</mapping> <charProp><localName>composition</localName><value>编⃝</value></charProp></char> </charDecl> </encodingDesc> <profileDesc> <langUsage> <language ident="en">English</language> <language ident="zh-Hans">Chinese (Traditional)</language> </langUsage> </profileDesc> <revisionDesc> <change when="2013-05-20"> <name>CW</name><name>Ray Chou 周邦信</name>P4 to P5 conversion by p4top5a.py, intended for publication </change> <change when="2006-08-03T16:51:58"> Zhou Bang-Xin (ed.) Created initial TEI XML version with BASICX.BAT </change> </revisionDesc> </teiHeader> <text><body> <milestone unit="juan" n="1"/> <lb ed="X" n="0635b05"/> <lb ed="X" n="0635b06"/><cb:div type="xu"><cb:mulu type="序" level="1">No. 466-A</cb:mulu><head>No. 466-A</head> <lb ed="X" n="0635b07"/><lb ed="R038" n="0817a01"/><p xml:id="pX24p0635b0701"><note place="inline">可明</note>谨以为法之心修书上呈 <lb ed="X" n="0635b08" type="honorific"/><lb ed="R038" n="0817a02"/>大居士仰唯 <lb ed="X" n="0635b09" type="honorific"/><lb ed="R038" n="0817a03"/>大教利生唯般若空慧可以导万行福群生祛惑累 <lb ed="X" n="0635b10"/><lb ed="R038" n="0817a04"/>臻极理四处十有六会咸彰此道至摧万有荡一无 <lb ed="X" n="0635b11"/><lb ed="R038" n="0817a05"/>金刚力最坚最利故世人多持诵之幽明显应不易 <lb ed="X" n="0635b12"/><lb ed="R038" n="0817a06"/>悉数翻译有六经申通有三论随機见别仍有异同 <lb ed="X" n="0635b13"/><lb ed="R038" n="0817a07"/>至我 <lb ed="X" n="0635b14" type="honorific"/><lb ed="R038" n="0817a08"/>天台大禅师妙悟通经作为此疏以释秦本五代乱 <lb ed="X" n="0635b15"/><lb ed="R038" n="0817a09"/>離流之东海诸师别有所述皆依傍诸论弥缝别译 <lb ed="X" n="0635b16"/><lb ed="R038" n="0817a10"/>破碎不能贯通此疏复还反有以为伪者樝庵尝力 <lb ed="X" n="0635b17"/><lb ed="R038" n="0817a11"/>辩焉人始信受愚顷于南湖观室伏读此疏喜不自 <lb ed="X" n="0635b18"/><lb ed="R038" n="0817a12"/>勝且曰分实是方便二周明不可思议十事前後科 <lb ed="X" n="0635b19"/><lb ed="R038" n="0817a13"/>判自非 <lb ed="X" n="0635b20" type="honorific"/><lb ed="R038" n="0817a14"/>大师畴克若是迴视诸家述作虽共有弘通美意莫 <lb ed="X" n="0635b21"/><lb ed="R038" n="0817a15"/>能及也有僧善義勇化缘遂寻访别本与之雠校刊 <lb ed="X" n="0635b22"/><lb ed="R038" n="0817a16"/>留南湖後 毒鼓尝建讲比以城居失火燎其板深 <lb ed="X" n="0635b23"/><lb ed="R038" n="0817a17"/>为嗟惜兹承下谕知留意探讨欲入疏从经以便看 <lb ed="X" n="0635b24"/><lb ed="R038" n="0817a18"/>阅诚殊勝事也将以刊行乃蒙示及因得考其大略 <pb ed="X" xml:id="X24.0466.0635c" n="0635c"/> <lb ed="X" n="0635c01"/><lb ed="R038" n="0817b01"/>而评论焉盖欲传远以廣利四众是不可猝尔谨别 <lb ed="X" n="0635c02"/><lb ed="R038" n="0817b02"/>纸缮写呈上切祈详览不宣。</p><p xml:id="pX24p0635c0212" cb:place="inline"><note place="inline">可明</note>谨白</p></cb:div> <lb ed="X" n="0635c03"/> <lb ed="X" n="0635c04"/> <lb ed="X" n="0635c05"/> <lb ed="X" n="0635c06"/><cb:div type="xu"><cb:mulu type="序" level="1">No. 466-B</cb:mulu><head>No. 466-B</head> <lb ed="X" n="0635c07"/><lb ed="R038" n="0817b04"/><p xml:id="pX24p0635c0701"><note place="inline">行善</note>欲便于检阅将疏入经皈 <lb ed="X" n="0635c08" type="honorific"/><lb ed="R038" n="0817b05"/>西山虚室讲师求 印可即蒙考挍开示此疏源流 <lb ed="X" n="0635c09"/><lb ed="R038" n="0817b06"/>又别纸批敷漏失句意俾添入完备<note place="inline">行善</note>于是不敢 <lb ed="X" n="0635c10"/><lb ed="R038" n="0817b07"/>泯其所自幷刊行此书劝众信流通焉。</p> <lb ed="X" n="0635c11"/><lb ed="R038" n="0817b08"/><p xml:id="pX24p0635c1101">至元甲午年 四明 徐<note place="inline">行善</note> 谨志</p></cb:div> <lb ed="X" n="0635c12"/><cb:div type="other"><cb:mulu type="其他" level="1">金刚经科释</cb:mulu> <lb ed="X" n="0635c13"/><cb:docNumber>No. 466</cb:docNumber> <lb ed="X" n="0635c14"/><cb:juan fun="open" n="1"><cb:mulu type="卷" n="1"/><cb:jhead><anchor xml:id="nkr_note_orig_0635003" n="0635003"/>金刚经科释</cb:jhead></cb:juan> <lb ed="X" n="0635c15"/><lb ed="R038" n="0818a01"/><cb:div type="orig"><p xml:id="pX24p0635c1501">金刚般若波罗蜜经</p> <lb ed="X" n="0635c16"/><lb ed="R038" n="0818a02"/><p xml:id="pX24p0635c1601">天台智者大师疏</p> <lb ed="X" n="0635c17"/><lb ed="R038" n="0818a03"/><p xml:id="pX24p0635c1701">略释经题法譬标名般若幽玄微妙难测假斯譬况 <lb ed="X" n="0635c18"/><lb ed="R038" n="0818a04"/>以显深法金即三義一宝中真上不可侵毁二利用 <lb ed="X" n="0635c19"/><lb ed="R038" n="0818a05"/>自在摧破诸物三表裡淸净影现分明刚是坚義谓 <lb ed="X" n="0635c20"/><lb ed="R038" n="0818a06"/>身命财身即法身命即慧命财即法财功德助道用 <lb ed="X" n="0635c21"/><lb ed="R038" n="0818a07"/>譬三种般若实相般若理性常住观照般若破五住 <lb ed="X" n="0635c22"/><lb ed="R038" n="0818a08"/>惑文字般若解脱自在如此三法不纵不横非幷非 <lb ed="X" n="0635c23"/><lb ed="R038" n="0818a09"/>别成秘密藏<persName>佛</persName>三种身亦复如是实相即法身如大 <lb ed="X" n="0635c24"/><lb ed="R038" n="0818a10"/>经金刚身品观照即报身如金刚三昧破诸烦恼文 <pb ed="X" xml:id="X24.0466.0636a" n="0636a"/> <lb ed="X" n="0636a01"/><lb ed="R038" n="0818a11"/>字即应身随機利益普现无边旧云金刚譬十地後 <lb ed="X" n="0636a02"/><lb ed="R038" n="0818a12"/>心因圆之位今言初心至後即有六种金刚也。</p><p xml:id="pX24p0636a0219" cb:place="inline">〇体 <lb ed="X" n="0636a03"/><lb ed="R038" n="0818a13"/>者若见诸相非相即见<persName>如来</persName>是经之正体也。</p><p xml:id="pX24p0636a0318" cb:place="inline">〇宗者 <lb ed="X" n="0636a04"/><lb ed="R038" n="0818a14"/>约实相之慧行无相之檀如人有目日光明照见种 <lb ed="X" n="0636a05"/><lb ed="R038" n="0818a15"/>种色是因见诸相非相是果此之因果同约实相。</p><p xml:id="pX24p0636a0520" cb:place="inline">〇 <lb ed="X" n="0636a06"/><lb ed="R038" n="0818a16"/>用者破执为用一切封著通名为执破诸相惑显出 <lb ed="X" n="0636a07"/><lb ed="R038" n="0818a17"/>功能亦自无滞即力用也。</p><p xml:id="pX24p0636a0711" cb:place="inline">〇教相有五一摩诃二金 <lb ed="X" n="0636a08"/><lb ed="R038" n="0818a18"/>刚三天王问四光赞五仁王廣略虽异同名般若摩 <lb ed="X" n="0636a09"/><lb ed="R038" n="0818b01"/>诃以廣历色心乃至种智皆摩诃衍此文略说金刚 <lb ed="X" n="0636a10"/><lb ed="R038" n="0818b02"/>为喩也次廣解释言金刚般若者此乃摧万有于性 <lb ed="X" n="0636a11"/><lb ed="R038" n="0818b03"/>空荡一无于毕竟甚坚甚锐名曰金刚智名决断慧 <lb ed="X" n="0636a12"/><lb ed="R038" n="0818b04"/>曰解知万象虽繁物我无相有为斯绝寂其機照假 <lb ed="X" n="0636a13"/><lb ed="R038" n="0818b05"/>名般若西云<g ref="#CB02494">跋</g>阇罗亦云斫迦罗此翻金刚云是利 <lb ed="X" n="0636a14"/><lb ed="R038" n="0818b06"/>铁亦名破具引大经云<persName>佛</persName>告迦葉汝今决断譬若刚 <lb ed="X" n="0636a15"/><lb ed="R038" n="0818b07"/>刀又云劫火起时一切皆消利锐者在下名金刚际 <lb ed="X" n="0636a16"/><lb ed="R038" n="0818b08"/>又云往古诸<persName>佛</persName>舍利变为金刚如意珠今通取坚利 <lb ed="X" n="0636a17"/><lb ed="R038" n="0818b09"/>为譬旧云体坚用利体坚众惑不侵用利能摧万物 <lb ed="X" n="0636a18"/><lb ed="R038" n="0818b10"/>今问体唯坚不利用唯利不坚亦应体则不利用则 <lb ed="X" n="0636a19"/><lb ed="R038" n="0818b11"/>不坚此乃不坚不利何谓坚利百论云眼非知意非 <lb ed="X" n="0636a20"/><lb ed="R038" n="0818b12"/>见别既非见合云何见今依中论通此问即无滞義 <lb ed="X" n="0636a21"/><lb ed="R038" n="0818b13"/>今言坚利者不坚不利假言坚利如言苦以不苦为 <lb ed="X" n="0636a22"/><lb ed="R038" n="0818b14"/>義无常以常为義空以不空为義此一例语任运不 <lb ed="X" n="0636a23"/><lb ed="R038" n="0818b15"/>畏斯难般若如大火聚四边不可触岂可定作体用 <lb ed="X" n="0636a24"/><lb ed="R038" n="0818b16"/>耶体用因缘不一不异体坚用亦坚用利体亦利既 <pb ed="X" xml:id="X24.0466.0636b" n="0636b"/> <lb ed="X" n="0636b01"/><lb ed="R038" n="0818b17"/>其不一假名義辨若说体坚即说用利此是假名義 <lb ed="X" n="0636b02"/><lb ed="R038" n="0818b18"/>一边之说離用无体離体无用用即寂寂即用无别 <lb ed="X" n="0636b03"/><lb ed="R038" n="0819a01"/>有无用之体体主于用也亦无别有无体之用用主 <lb ed="X" n="0636b04"/><lb ed="R038" n="0819a02"/>于体也不一亦不异有因缘故亦可说一说异为破 <lb ed="X" n="0636b05"/><lb ed="R038" n="0819a03"/>一说异破异说一假说一异欲<note place="inline">一无欲字</note>令众生悟非一 <lb ed="X" n="0636b06"/><lb ed="R038" n="0819a04"/>非异只名此因缘不一不异離断常戏论戏论不得 <lb ed="X" n="0636b07"/><lb ed="R038" n="0819a05"/>入即是坚能破断常即是利也问何者为般若如是 <lb ed="X" n="0636b08"/><lb ed="R038" n="0819a06"/>坚利答一往性空为般若不断不常不一不异性空 <lb ed="X" n="0636b09"/><lb ed="R038" n="0819a07"/>毕竟空为般若万相一无皆悉尽净大论云般若有 <lb ed="X" n="0636b10"/><lb ed="R038" n="0819a08"/>三种实相观照文字实相即<anchor xml:id="nkr_note_orig_0636001" n="0636001"/>境理第一義谛观照即 <lb ed="X" n="0636b11"/><lb ed="R038" n="0819a09"/>行人智慧智慧鉴此实相说智及智处皆名为般若 <lb ed="X" n="0636b12"/><lb ed="R038" n="0819a10"/>文字能为作诠亦为般若故云无離文字说乎解脱 <lb ed="X" n="0636b13"/><lb ed="R038" n="0819a11"/>一体三名同秘密藏问有翻无翻答翻为智慧问大 <lb ed="X" n="0636b14"/><lb ed="R038" n="0819a12"/>论云智慧轻薄般若深重云何相翻释论七十卷释 <lb ed="X" n="0636b15"/><lb ed="R038" n="0819a13"/>须菩提五歎不可称不可量无等等无有边如虚空 <lb ed="X" n="0636b16"/><lb ed="R038" n="0819a14"/>解不可称句云称名智慧此是称量檀度非智慧不 <lb ed="X" n="0636b17"/><lb ed="R038" n="0819a15"/>能准量故称名智慧般若定实相此释不可量何意 <lb ed="X" n="0636b18"/><lb ed="R038" n="0819a16"/>不可量欲明<persName>佛</persName>所得般若明鉴实相甚深穷边极底 <lb ed="X" n="0636b19"/><lb ed="R038" n="0819a17"/>菩萨因中智慧不能称量<persName>佛</persName>果地般若此是因中智 <lb ed="X" n="0636b20"/><lb ed="R038" n="0819a18"/>慧轻薄不能称量果地般若何得妄引无翻耶大经 <lb ed="X" n="0636b21"/><lb ed="R038" n="0819b01"/>云慧有三种般若毘婆舍那阇那同一气类随名而辨 <lb ed="X" n="0636b22"/><lb ed="R038" n="0819b02"/>约人般若属众生毘婆舍那一切圣人阇那诸<persName>佛</persName>菩萨 <lb ed="X" n="0636b23"/><lb ed="R038" n="0819b03"/>就法者毘婆舍那总相般若别相阇那破相毘婆舍 <lb ed="X" n="0636b24"/><lb ed="R038" n="0819b04"/>那翻正知见此即是总相知见離出慧即是般若属 <pb ed="X" xml:id="X24.0466.0636c" n="0636c"/> <lb ed="X" n="0636c01"/><lb ed="R038" n="0819b05"/>众生众生有慧数故阇那诸<persName>佛</persName>十地菩萨有决断義 <lb ed="X" n="0636c02"/><lb ed="R038" n="0819b06"/>故共为一位耳波罗蜜亦阿罗蜜波罗伽等翻度彼 <lb ed="X" n="0636c03"/><lb ed="R038" n="0819b07"/>岸亦彼岸到亦度无极此假名无度为度耳<persName>佛</persName><anchor xml:id="nkr_note_add_0636c0301" n="0636c0301"/><anchor xml:id="beg0636c0301" n="0636c0301"/>已<anchor xml:id="end0636c0301"/>度 <lb ed="X" n="0636c04"/><lb ed="R038" n="0819b08"/>智慧度名一切智菩萨未度亦不名度度时亦不名 <lb ed="X" n="0636c05"/><lb ed="R038" n="0819b09"/>度不離<anchor xml:id="nkr_note_add_0636c0501" n="0636c0501"/><anchor xml:id="beg0636c0501" n="0636c0501"/>已<anchor xml:id="end0636c0501"/>度未度故而今言度此乃假名说度一行 <lb ed="X" n="0636c06"/><lb ed="R038" n="0819b10"/>度二时度三果度六度善修满足为行度三僧祇满 <lb ed="X" n="0636c07"/><lb ed="R038" n="0819b11"/>为时度得大菩提为果渡彼岸者生死为此岸涅槃 <lb ed="X" n="0636c08"/><lb ed="R038" n="0819b12"/>为彼岸烦恼为中流八正为船筏又悭贪为此岸<persName>佛</persName> <lb ed="X" n="0636c09"/><lb ed="R038" n="0819b13"/>果为彼岸佈施为河中正勤为船筏又取相为此岸 <lb ed="X" n="0636c10"/><lb ed="R038" n="0819b14"/>无相为彼岸智慧为河中精进为船筏一往如此又 <lb ed="X" n="0636c11"/><lb ed="R038" n="0819b15"/>即生死涅槃俱为此非生死涅槃俱为彼故云远離 <lb ed="X" n="0636c12"/><lb ed="R038" n="0819b16"/>彼此岸乃名波罗蜜又前生死涅槃双非中道为二 <lb ed="X" n="0636c13"/><lb ed="R038" n="0819b17"/>非生死涅槃中道为不二二不二俱为此非二非不 <lb ed="X" n="0636c14"/><lb ed="R038" n="0819b18"/>二俱为彼故远離二边及以中道名波罗蜜修多罗 <lb ed="X" n="0636c15"/><lb ed="R038" n="0820a01"/>翻契经经字训法训常由圣人心口也。</p><p xml:id="pX24p0636c1516" cb:place="inline">〇次部轴者 <lb ed="X" n="0636c16"/><lb ed="R038" n="0820a02"/>第一部十万偈第二部二万偈幷不来此土第三部 <lb ed="X" n="0636c17"/><lb ed="R038" n="0820a03"/>一万八千偈即大品亦名放光第四部八千偈即小 <lb ed="X" n="0636c18"/><lb ed="R038" n="0820a04"/>品亦名道行第五部四千偈即光赞第六部二千五 <lb ed="X" n="0636c19"/><lb ed="R038" n="0820a05"/>百偈即天王问第七部六百偈即文殊问般若第八 <lb ed="X" n="0636c20"/><lb ed="R038" n="0820a06"/>部三百偈即此金刚般若睿师云幷是<persName>如来</persName>随機之 <lb ed="X" n="0636c21"/><lb ed="R038" n="0820a07"/>说般若非称量过诸数量岂是一多四五之可说。</p><p xml:id="pX24p0636c2120" cb:place="inline">〇 <lb ed="X" n="0636c22"/><lb ed="R038" n="0820a08"/>次简前後言金刚前後者肇师註云五种般若此说 <lb ed="X" n="0636c23"/><lb ed="R038" n="0820a09"/>最初文说千二百五十人後说大品大数五千人受 <lb ed="X" n="0636c24"/><lb ed="R038" n="0820a10"/>化转多故摩诃在後若金刚在後者仁王经云初摩 <pb ed="X" xml:id="X24.0466.0637a" n="0637a"/> <lb ed="X" n="0637a01"/><lb ed="R038" n="0820a11"/>诃次金刚又护念付嘱及得慧眼未闻此经似宜<note place="inline">一作 <lb ed="X" n="0637a02"/><lb ed="R038" n="0820a12"/>如</note>在後俱有证據由人用耳对機设教廣略不同从 <lb ed="X" n="0637a03"/><lb ed="R038" n="0820a13"/>得道夜讫泥洹夕常说般若明理一等若依光赞如 <lb ed="X" n="0637a04"/><lb ed="R038" n="0820a14"/>来十九出家三十成道至四十二二月十五日食後 <lb ed="X" n="0637a05"/><lb ed="R038" n="0820a15"/>为诸菩萨说般若次译经者罗什法师秦弘始三年 <lb ed="X" n="0637a06"/><lb ed="R038" n="0820a16"/>即<name role="" type="person">晋安帝</name>十一年译又後魏末<name role="" type="person">菩提流支</name>译论本八 <lb ed="X" n="0637a07"/><lb ed="R038" n="0820a17"/>十偈弥勒作偈天亲长行释总三卷分文十二分一 <lb ed="X" n="0637a08"/><lb ed="R038" n="0820a18"/>序分二护念分三住分四修行分五法身非身分六 <lb ed="X" n="0637a09"/><lb ed="R038" n="0820b01"/>信者分七挍量显勝分八显性分九利益分十断疑 <lb ed="X" n="0637a10"/><lb ed="R038" n="0820b02"/>分十一不住道分十二流通分讲说时别一涂开章 <lb ed="X" n="0637a11"/><lb ed="R038" n="0820b03"/>耳就此一经开为三段序正流通。</p></cb:div> <lb ed="X" n="0637a12"/><lb ed="R038" n="0820b04"/><cb:div type="commentary"><p xml:id="pX24p0637a1201">序为缘起说教之前必有由渐分卫放光雨花献 <lb ed="X" n="0637a13"/><lb ed="R038" n="0820b05"/>盖等也由渐既起正教宜陈缘教相感其犹影响 <lb ed="X" n="0637a14"/><lb ed="R038" n="0820b06"/>故有正说又非止近被一时乃欲远传来际故有 <lb ed="X" n="0637a15"/><lb ed="R038" n="0820b07"/>流通三段各二序有通有别正说前後二周流通 <lb ed="X" n="0637a16"/><lb ed="R038" n="0820b08"/>付嘱奉行。</p></cb:div> <lb ed="X" n="0637a17"/><lb ed="R038" n="0820b09"/><cb:div type="orig"><p xml:id="pX24p0637a1701"><anchor xml:id="nkr_note_orig_0637k01" n="0637k01"/>如是我闻一时<persName>佛</persName>在<name role="" type="person">舍卫国</name><name role="" type="person">祇树给孤独园</name>与大比 <lb ed="X" n="0637a18"/><lb ed="R038" n="0820b10"/>丘众千二百五十人俱。</p></cb:div> <lb ed="X" n="0637a19"/><lb ed="R038" n="0820b11"/><cb:div type="commentary"><p xml:id="pX24p0637a1901">文五如是者<persName>佛</persName>说般泥洹时侍者请问<persName>佛</persName>答云一 <lb ed="X" n="0637a20"/><lb ed="R038" n="0820b12"/>切经初皆安如是我闻者亲承金口而闻事非谬 <lb ed="X" n="0637a21"/><lb ed="R038" n="0820b13"/>也一时者言则当理理亦如言当理得时令人开 <lb ed="X" n="0637a22"/><lb ed="R038" n="0820b14"/>悟圣不虚说言必会機故言一时也<persName>佛</persName>者大师之 <lb ed="X" n="0637a23"/><lb ed="R038" n="0820b15"/>名<persName>佛</persName>者觉義异凡夫故自觉异二乘故觉他异菩 <lb ed="X" n="0637a24"/><lb ed="R038" n="0820b16"/>萨故觉满在舍卫者法王行运应物而游在舍卫 <pb ed="X" xml:id="X24.0466.0637b" n="0637b"/> <lb ed="X" n="0637b01"/><lb ed="R038" n="0820b17"/>城憍萨罗国舍卫名闻物国勝物多出此境嘉名 <lb ed="X" n="0637b02"/><lb ed="R038" n="0820b18"/>远振诸国故名闻物又<name role="" type="person">舍婆提</name>者昔有二仙弟名 <lb ed="X" n="0637b03"/><lb ed="R038" n="0821a01"/>舍婆此云幼小兄阿<g ref="#CB02494">跋</g>提此名不可害合此二人 <lb ed="X" n="0637b04"/><lb ed="R038" n="0821a02"/>以名城也祇树给园者须达市园祇陀施树共立 <lb ed="X" n="0637b05"/><lb ed="R038" n="0821a03"/>精舍廣出他经与大比丘者圣化无秘听必有俦 <lb ed="X" n="0637b06"/><lb ed="R038" n="0821a04"/>俱闻如林可明信矣应有四众略而不载比丘云 <lb ed="X" n="0637b07"/><lb ed="R038" n="0821a05"/>怖魔乞士破恶千二百五十人者三迦葉一千目 <lb ed="X" n="0637b08"/><lb ed="R038" n="0821a06"/>连身子二百五十此名通序所以证信。</p></cb:div> <lb ed="X" n="0637b09"/><lb ed="R038" n="0821a07"/><cb:div type="orig"><p xml:id="pX24p0637b0901"><anchor xml:id="nkr_note_orig_0637k02" n="0637k02"/>尔时<persName>世尊</persName>食时著衣持钵入舍卫大城乞食于其城 <lb ed="X" n="0637b10"/><lb ed="R038" n="0821a08"/>中次第乞<anchor xml:id="nkr_note_add_0637b1001" n="0637b1001"/><anchor xml:id="beg0637b1001" n="0637b1001"/>已<anchor xml:id="end0637b1001"/>还至本处饭食讫收衣钵洗足<anchor xml:id="nkr_note_add_0637b1002" n="0637b1002"/><anchor xml:id="beg0637b1002" n="0637b1002"/>已<anchor xml:id="end0637b1002"/>敷座 <lb ed="X" n="0637b11"/><lb ed="R038" n="0821a09"/>而坐。</p></cb:div> <lb ed="X" n="0637b12"/><lb ed="R038" n="0821a10"/><cb:div type="commentary"><p xml:id="pX24p0637b1201">今辨别序以发起具上十号故曰<persName>世尊</persName>食时者食 <lb ed="X" n="0637b13"/><lb ed="R038" n="0821a11"/>熟之时人家皆有施心易生著衣僧伽梨衣也<persName>佛</persName> <lb ed="X" n="0637b14"/><lb ed="R038" n="0821a12"/>观良田区塍命出家人著此服也持钵执四天王 <lb ed="X" n="0637b15"/><lb ed="R038" n="0821a13"/>所奉应器入<name role="" type="person">舍卫城</name>乞食法身无得何须乞食天 <lb ed="X" n="0637b16"/><lb ed="R038" n="0821a14"/>人妙供百味日盈自行分卫福物之宜乞食有十 <lb ed="X" n="0637b17"/><lb ed="R038" n="0821a15"/>利一见相好二去疾三除慢四为女人监护五天 <lb ed="X" n="0637b18"/><lb ed="R038" n="0821a16"/>龙从六四天王钵七富贫等八不杂九息谤十常 <lb ed="X" n="0637b19"/><lb ed="R038" n="0821a17"/>在三昧其实不食此城纵廣千二百由旬九亿人 <lb ed="X" n="0637b20"/><lb ed="R038" n="0821a18"/>家园<note place="inline">一作国</note>南城北精舍在东自外以适故言入也 <lb ed="X" n="0637b21"/><lb ed="R038" n="0821b01"/>食时如法食众生有此勝智機缘将发以表般若 <lb ed="X" n="0637b22"/><lb ed="R038" n="0821b02"/>著衣是披弘誓铠慈悲之心持钵是行钵钵能盛 <lb ed="X" n="0637b23"/><lb ed="R038" n="0821b03"/>饭行能趣理即表解脱城即法性涅槃之城观五 <lb ed="X" n="0637b24"/><lb ed="R038" n="0821b04"/>阴舍悉皆空寂不动如城以表法身也次第乞食 <pb ed="X" xml:id="X24.0466.0637c" n="0637c"/> <lb ed="X" n="0637c01"/><lb ed="R038" n="0821b05"/>不越贫从富不捨贵从贱大慈平等故即表菩萨 <lb ed="X" n="0637c02"/><lb ed="R038" n="0821b06"/>次第行次第学次第道行行因圆故为还至本处 <lb ed="X" n="0637c03"/><lb ed="R038" n="0821b07"/>本处即一切智处历色心观至一切智饭食乞收 <lb ed="X" n="0637c04"/><lb ed="R038" n="0821b08"/>衣钵者即是<note place="inline">一作表</note>果後无复愿行无誓故收衣不 <lb ed="X" n="0637c05"/><lb ed="R038" n="0821b09"/>复进行故幷钵洗足<anchor xml:id="nkr_note_add_0637c0501" n="0637c0501"/><anchor xml:id="beg0637c0501" n="0637c0501"/>已<anchor xml:id="end0637c0501"/>即是<note place="inline">一作表</note>定慧无复垢累 <lb ed="X" n="0637c06"/><lb ed="R038" n="0821b10"/>尘沙无明永去法水淸净故言洗足敷座者即诸 <lb ed="X" n="0637c07"/><lb ed="R038" n="0821b11"/>法空为座四无畏处此说般若也别序竟。</p></cb:div> <lb ed="X" n="0637c08"/><lb ed="R038" n="0821b12"/><cb:div type="orig"><p xml:id="pX24p0637c0801"><anchor xml:id="nkr_note_orig_0637k03" n="0637k03"/>时长老须菩提在大众中即从座起偏袒右肩右膝 <lb ed="X" n="0637c09"/><lb ed="R038" n="0821b13"/>著地合掌恭敬而白<persName>佛</persName>言稀有<persName>世尊</persName><persName>如来</persName>善护念诸 <lb ed="X" n="0637c10"/><lb ed="R038" n="0821b14"/>菩萨善付嘱诸菩萨。</p></cb:div> <lb ed="X" n="0637c11"/><lb ed="R038" n="0821b15"/><cb:div type="commentary"><p xml:id="pX24p0637c1101">长老须菩提是对扬主有长人之德夫神<note place="inline">一作巨</note>锺 <lb ed="X" n="0637c12"/><lb ed="R038" n="0821b16"/>虽朗非扣不鸣圣不孤应影响唯仁须菩提翻空 <lb ed="X" n="0637c13"/><lb ed="R038" n="0821b17"/>生亦名善吉或云东方靑龙陀<persName>佛</persName>从座起者请业 <lb ed="X" n="0637c14"/><lb ed="R038" n="0821b18"/>之仪即事请道侧身避席袒右肩者随国法以袒 <lb ed="X" n="0637c15"/><lb ed="R038" n="0822a01"/>为敬亦示弟子执作为便右膝著地屈曲伏从示 <lb ed="X" n="0637c16"/><lb ed="R038" n="0822a02"/>无违拒之貌合掌<anchor xml:id="nkr_note_add_0637c1601" n="0637c1601"/><anchor xml:id="beg0637c1601" n="0637c1601"/>敛<anchor xml:id="end0637c1601"/>容只肃显师尊道重故克敬 <lb ed="X" n="0637c17"/><lb ed="R038" n="0822a03"/>尽恭专一之至白<persName>佛</persName>言述赞稀有者<persName>佛</persName>从前代八 <lb ed="X" n="0637c18"/><lb ed="R038" n="0822a04"/>万四千岁皆轮王位至世尊身若不出家当二千 <lb ed="X" n="0637c19"/><lb ed="R038" n="0822a05"/>五百岁作金轮王而能捨位从门乞食是为稀有 <lb ed="X" n="0637c20"/><lb ed="R038" n="0822a06"/>此歎身密护念歎意密付嘱歎口密又是述赞大 <lb ed="X" n="0637c21"/><lb ed="R038" n="0822a07"/>品中意护念即般若实道如母能护念付嘱即方 <lb ed="X" n="0637c22"/><lb ed="R038" n="0822a08"/>便权道如父能教诏付嘱。</p></cb:div> <lb ed="X" n="0637c23"/><lb ed="R038" n="0822a09"/><cb:div type="orig"><p xml:id="pX24p0637c2301"><anchor xml:id="nkr_note_orig_0637k04" n="0637k04"/><persName>世尊</persName>善男子善女人发阿耨多罗三藐三菩提心。</p></cb:div> <lb ed="X" n="0637c24"/><lb ed="R038" n="0822a10"/><cb:div type="commentary"><p xml:id="pX24p0637c2401">还蹑前述更起今问发菩提心者一切智也总标 <pb ed="X" xml:id="X24.0466.0638a" n="0638a"/> <lb ed="X" n="0638a01"/><lb ed="R038" n="0822a11"/>旨归翻云无上<persName>正遍知</persName>觉标心拟向远期正觉。</p></cb:div> <lb ed="X" n="0638a02"/><lb ed="R038" n="0822a12"/><cb:div type="orig"><p xml:id="pX24p0638a0201"><anchor xml:id="nkr_note_orig_0638k01" n="0638k01"/>应云何住。</p></cb:div> <lb ed="X" n="0638a03"/><lb ed="R038" n="0822a13"/><cb:div type="commentary"><p xml:id="pX24p0638a0301">入理般若名为住此即实智也。</p></cb:div> <lb ed="X" n="0638a04"/><lb ed="R038" n="0822a14"/><cb:div type="orig"><p xml:id="pX24p0638a0401"><anchor xml:id="nkr_note_orig_0638k02" n="0638k02"/>云何降伏其心。</p></cb:div> <lb ed="X" n="0638a05"/><lb ed="R038" n="0822a15"/><cb:div type="commentary"><p xml:id="pX24p0638a0501">方便即权智如善财言我<anchor xml:id="nkr_note_add_0638a0501" n="0638a0501"/><anchor xml:id="beg0638a0501" n="0638a0501"/>已<anchor xml:id="end0638a0501"/>先发菩提心云何修 <lb ed="X" n="0638a06"/><lb ed="R038" n="0822a16"/>行云何学道。</p></cb:div> <lb ed="X" n="0638a07"/><lb ed="R038" n="0822a17"/><cb:div type="orig"><p xml:id="pX24p0638a0701"><anchor xml:id="nkr_note_orig_0638k03" n="0638k03"/><persName>佛</persName>言善哉善哉须菩提如汝所说<persName>如来</persName>善护念诸菩 <lb ed="X" n="0638a08"/><lb ed="R038" n="0822a18"/>萨善付嘱诸菩萨。</p></cb:div> <lb ed="X" n="0638a09"/><lb ed="R038" n="0822b01"/><cb:div type="commentary"><p xml:id="pX24p0638a0901">如汝所说赞请之仪当理会機尽善尽美诚如所 <lb ed="X" n="0638a10"/><lb ed="R038" n="0822b02"/>言。</p></cb:div> <lb ed="X" n="0638a11"/><lb ed="R038" n="0822b03"/><cb:div type="orig"><p xml:id="pX24p0638a1101"><anchor xml:id="nkr_note_orig_0638k04" n="0638k04"/>汝今谛听当为汝说善男子善女人发阿耨多罗三 <lb ed="X" n="0638a12"/><lb ed="R038" n="0822b04"/>藐三菩提心应如是住如是降伏其心。</p></cb:div> <lb ed="X" n="0638a13"/><lb ed="R038" n="0822b05"/><cb:div type="commentary"><p xml:id="pX24p0638a1301">若不审谛即漏言遗理诫令谛听言理弗虚。</p></cb:div> <lb ed="X" n="0638a14"/><lb ed="R038" n="0822b06"/><cb:div type="orig"><p xml:id="pX24p0638a1401"><anchor xml:id="nkr_note_orig_0638k05" n="0638k05"/>唯然<persName>世尊</persName>愿乐欲闻。</p></cb:div> <lb ed="X" n="0638a15"/><lb ed="R038" n="0822b07"/><cb:div type="commentary"><p xml:id="pX24p0638a1501">慈诫许说敬肃倾心也。</p></cb:div> <lb ed="X" n="0638a16"/><lb ed="R038" n="0822b08"/><cb:div type="orig"><p xml:id="pX24p0638a1601"><anchor xml:id="nkr_note_orig_0638k06" n="0638k06"/><persName>佛</persName>告须菩提诸菩萨摩诃萨应如是降伏其心所有 <lb ed="X" n="0638a17"/><lb ed="R038" n="0822b09"/>一切众生之类若卵生若胎生若湿生若化生若有 <lb ed="X" n="0638a18"/><lb ed="R038" n="0822b10"/>色若无色若有想若无想若非有想非无想。</p></cb:div> <lb ed="X" n="0638a19"/><lb ed="R038" n="0822b11"/><cb:div type="commentary"><p xml:id="pX24p0638a1901">降心约愿住心约行皆无所有为无相因法身无 <lb ed="X" n="0638a20"/><lb ed="R038" n="0822b12"/>色为无得果许中先住後降答中先降後住者若 <lb ed="X" n="0638a21"/><lb ed="R038" n="0822b13"/>约发心前愿後行廣发誓愿权引于前次入实相 <lb ed="X" n="0638a22"/><lb ed="R038" n="0822b14"/>以无住法住于妙理若约修行要须先修实慧次 <lb ed="X" n="0638a23"/><lb ed="R038" n="0822b15"/>用权道故有二观次第前住後降若就证时权实 <lb ed="X" n="0638a24"/><lb ed="R038" n="0822b16"/>一心中悟不复前後今就誓愿中有四一廣大二 <pb ed="X" xml:id="X24.0466.0638b" n="0638b"/> <lb ed="X" n="0638b01"/><lb ed="R038" n="0822b17"/>第一三常心四不顚倒初廣大心者菩萨发愿普 <lb ed="X" n="0638b02"/><lb ed="R038" n="0822b18"/>济万物无边旷远故横亘四生竖穷三界四生是 <lb ed="X" n="0638b03"/><lb ed="R038" n="0823a01"/>能住三界为所住依<g ref="#CB00592">㲉</g>谓卵含藏曰胎假润称湿 <lb ed="X" n="0638b04"/><lb ed="R038" n="0823a02"/>欻现曰化若有色即欲色二界无色即空处有想 <lb ed="X" n="0638b05"/><lb ed="R038" n="0823a03"/>是识处无想不用处非有想非无想即最上天。</p></cb:div> <lb ed="X" n="0638b06"/><lb ed="R038" n="0823a04"/><cb:div type="orig"><p xml:id="pX24p0638b0601"><anchor xml:id="nkr_note_orig_0638k07" n="0638k07"/>我皆令入无馀涅槃而灭度之。</p></cb:div> <lb ed="X" n="0638b07"/><lb ed="R038" n="0823a05"/><cb:div type="commentary"><p xml:id="pX24p0638b0701">欲与涅槃寂灭极乐故名第一也法不自起因缘 <lb ed="X" n="0638b08"/><lb ed="R038" n="0823a06"/>故生但是因缘自性皆空顺理为解乖宗成惑惑 <lb ed="X" n="0638b09"/><lb ed="R038" n="0823a07"/>即生死流转受身心苦解即累灭苦尽寂然永乐 <lb ed="X" n="0638b10"/><lb ed="R038" n="0823a08"/>谓之灭度小乘涅槃<g ref="#CB01926">灰</g>身灭智为无馀大乘以累 <lb ed="X" n="0638b11"/><lb ed="R038" n="0823a09"/>无不尽德无不圆为无馀生灭观在名有馀也。</p></cb:div> <lb ed="X" n="0638b12"/><lb ed="R038" n="0823a10"/><cb:div type="orig"><p xml:id="pX24p0638b1201"><anchor xml:id="nkr_note_orig_0638k08" n="0638k08"/>如是灭度无量无数无边众生实无众生得灭度 <lb ed="X" n="0638b13"/><lb ed="R038" n="0823a11"/>者。</p></cb:div> <lb ed="X" n="0638b14"/><lb ed="R038" n="0823a12"/><cb:div type="commentary"><p xml:id="pX24p0638b1401">若有能所即懈息以无休倦故名常心度无量无 <lb ed="X" n="0638b15"/><lb ed="R038" n="0823a13"/>边实无度者大品度空品云度众生如度虚空明 <lb ed="X" n="0638b16"/><lb ed="R038" n="0823a14"/>众生无毫末可得只解众生本来无所有即是悟 <lb ed="X" n="0638b17"/><lb ed="R038" n="0823a15"/>悟即名度若有众生可度者<persName>佛</persName>菩萨等即得杀罪 <lb ed="X" n="0638b18"/><lb ed="R038" n="0823a16"/>于一身理而为论实无有众生众生顚倒妄执谓 <lb ed="X" n="0638b19"/><lb ed="R038" n="0823a17"/>有今<persName>佛</persName>菩萨怜愍说法令悟本无所有名此悟为 <lb ed="X" n="0638b20"/><lb ed="R038" n="0823a18"/>度实无别有众生异理而度著涅槃中也。</p></cb:div> <lb ed="X" n="0638b21"/><lb ed="R038" n="0823b01"/><cb:div type="orig"><p xml:id="pX24p0638b2101"><anchor xml:id="nkr_note_orig_0638k09" n="0638k09"/>何以故须菩提若菩萨有我相人相众生相寿者相 <lb ed="X" n="0638b22"/><lb ed="R038" n="0823b02"/>即非菩萨。</p></cb:div> <lb ed="X" n="0638b23"/><lb ed="R038" n="0823b03"/><cb:div type="commentary"><p xml:id="pX24p0638b2301">以失显得若有我人可言有灭但是假名横计人 <lb ed="X" n="0638b24"/><lb ed="R038" n="0823b04"/>我执我为非忘我为是是非既彰得失明矣大品 <pb ed="X" xml:id="X24.0466.0638c" n="0638c"/> <lb ed="X" n="0638c01"/><lb ed="R038" n="0823b05"/>具明十六知见一我二众生三寿者四命者五生 <lb ed="X" n="0638c02"/><lb ed="R038" n="0823b06"/>者六养育七众数八人者九作者十使作者十一 <lb ed="X" n="0638c03"/><lb ed="R038" n="0823b07"/>起者十二使起者十三受者十四使受者十五知 <lb ed="X" n="0638c04"/><lb ed="R038" n="0823b08"/>者十六见者此中略明四耳。</p></cb:div> <lb ed="X" n="0638c05"/><lb ed="R038" n="0823b09"/><cb:div type="orig"><p xml:id="pX24p0638c0501"><anchor xml:id="nkr_note_orig_0638k10" n="0638k10"/>复次须菩提菩萨于法应无所住行于佈施所谓不 <lb ed="X" n="0638c06"/><lb ed="R038" n="0823b10"/>住色佈施不住声香味触法佈施。</p></cb:div> <lb ed="X" n="0638c07"/><lb ed="R038" n="0823b11"/><cb:div type="commentary"><p xml:id="pX24p0638c0701">依无住本行于佈施即住般若中也<name role="" type="person">娑婆世界</name>宜 <lb ed="X" n="0638c08"/><lb ed="R038" n="0823b12"/>用檀義摄六资生摄施无畏摄戒忍法摄後三但 <lb ed="X" n="0638c09"/><lb ed="R038" n="0823b13"/>擧一檀即摄六也捨心无吝谓之佈施无相可存 <lb ed="X" n="0638c10"/><lb ed="R038" n="0823b14"/>何吝之有施为六度之首尘为生法之機二法皆 <lb ed="X" n="0638c11"/><lb ed="R038" n="0823b15"/>空于何不尽。</p></cb:div> <lb ed="X" n="0638c12"/><lb ed="R038" n="0823b16"/><cb:div type="orig"><p xml:id="pX24p0638c1201"><anchor xml:id="nkr_note_orig_0638k11" n="0638k11"/>须菩提菩萨应如是佈施不住于相何以故若菩萨 <lb ed="X" n="0638c13"/><lb ed="R038" n="0823b17"/>不住相佈施其福德不可思量。</p></cb:div> <lb ed="X" n="0638c14"/><lb ed="R038" n="0823b18"/><cb:div type="commentary"><p xml:id="pX24p0638c1401">施受皆不可得不住相也正以虚心而施福不可 <lb ed="X" n="0638c15"/><lb ed="R038" n="0824a01"/>量理既无量心不应限称理行施其福弥廣。</p></cb:div> <lb ed="X" n="0638c16"/><lb ed="R038" n="0824a02"/><cb:div type="orig"><p xml:id="pX24p0638c1601"><anchor xml:id="nkr_note_orig_0638k12" n="0638k12"/>须菩提于意云何东方虚空可思量不不也<persName>世尊</persName>须 <lb ed="X" n="0638c17"/><lb ed="R038" n="0824a03"/>菩提南西北方四维上下虚空可思量不不也<persName>世尊</persName> <lb ed="X" n="0638c18"/><lb ed="R038" n="0824a04"/>须菩提菩萨无住相佈施福德亦复如是不可思 <pb ed="X" xml:id="X24.0466.0639a" n="0639a"/> <lb ed="X" n="0639a01"/><lb ed="R038" n="0824a05"/>量。</p></cb:div> <lb ed="X" n="0639a02"/><lb ed="R038" n="0824a06"/><cb:div type="commentary"><p xml:id="pX24p0639a0201">理行既显如说而行其福甚多齐太虚也。</p></cb:div> <lb ed="X" n="0639a03"/><lb ed="R038" n="0824a07"/><cb:div type="orig"><p xml:id="pX24p0639a0301"><anchor xml:id="nkr_note_orig_0639k01" n="0639k01"/>须菩提菩萨但应如所教住。</p></cb:div> <lb ed="X" n="0639a04"/><lb ed="R038" n="0824a08"/><cb:div type="commentary"><p xml:id="pX24p0639a0401">圣言无谬理不可越如<persName>佛</persName>所教安心住实相也。</p></cb:div> <lb ed="X" n="0639a05"/><lb ed="R038" n="0824a09"/><cb:div type="orig"><p xml:id="pX24p0639a0501"><anchor xml:id="nkr_note_orig_0639k02" n="0639k02"/>须菩提于意云何可以身相见<persName>如来</persName>不。</p></cb:div> <lb ed="X" n="0639a06"/><lb ed="R038" n="0824a10"/><cb:div type="commentary"><p xml:id="pX24p0639a0601">愿行皆无相为因法身无色为无得果菩萨发心 <lb ed="X" n="0639a07"/><lb ed="R038" n="0824a11"/>有三義一化众生二修万行三向菩提降伏明化 <lb ed="X" n="0639a08"/><lb ed="R038" n="0824a12"/>物辨住示修行<persName>如来</persName>身相即菩提果体若识法身 <lb ed="X" n="0639a09"/><lb ed="R038" n="0824a13"/>菩提可登若计性实乖之远矣此擧法身明菩提 <lb ed="X" n="0639a10"/><lb ed="R038" n="0824a14"/>空也。</p></cb:div> <lb ed="X" n="0639a11"/><lb ed="R038" n="0824a15"/><cb:div type="orig"><p xml:id="pX24p0639a1101"><anchor xml:id="nkr_note_orig_0639k03" n="0639k03"/>不也<persName>世尊</persName>不可以身相得见<persName>如来</persName>何以故<persName>如来</persName>所说 <lb ed="X" n="0639a12"/><lb ed="R038" n="0824a16"/>身相即非身相。</p></cb:div> <lb ed="X" n="0639a13"/><lb ed="R038" n="0824a17"/><cb:div type="commentary"><p xml:id="pX24p0639a1301">善吉深识法身故言不可以身相而见或一身一 <lb ed="X" n="0639a14"/><lb ed="R038" n="0824a18"/>智或言真应或言法报应皆是明果若至果理不 <lb ed="X" n="0639a15"/><lb ed="R038" n="0824b01"/>生不生而般若生理不生不生即法身不可说习 <lb ed="X" n="0639a16"/><lb ed="R038" n="0824b02"/>报二果不生不生即报身不可说慈誓不生不生 <lb ed="X" n="0639a17"/><lb ed="R038" n="0824b03"/>即应身不可说如此三身皆不可说那得以身相 <lb ed="X" n="0639a18"/><lb ed="R038" n="0824b04"/>见<persName>如来</persName>以因缘故若得道人闻说即悟得见<persName>如来</persName> <lb ed="X" n="0639a19"/><lb ed="R038" n="0824b05"/>若闻不悟虽说身相即非身相故不可见。</p></cb:div> <lb ed="X" n="0639a20"/><lb ed="R038" n="0824b06"/><cb:div type="orig"><p xml:id="pX24p0639a2001"><anchor xml:id="nkr_note_orig_0639k04" n="0639k04"/><persName>佛</persName>告须菩提凡所有相皆是虚妄若见诸相非相则 <lb ed="X" n="0639a21"/><lb ed="R038" n="0824b07"/>见<persName>如来</persName>。</p></cb:div> <lb ed="X" n="0639a22"/><lb ed="R038" n="0824b08"/><cb:div type="commentary"><p xml:id="pX24p0639a2201">非因非果有因缘故可得言因亦可言果如非初 <lb ed="X" n="0639a23"/><lb ed="R038" n="0824b09"/>炎非後炎不離初後炎即此意也今只以相为非 <lb ed="X" n="0639a24"/><lb ed="R038" n="0824b10"/>相非谓遣相别有一非相若能如此即见<persName>如来</persName>。</p></cb:div> <pb ed="X" xml:id="X24.0466.0639b" n="0639b"/> <lb ed="X" n="0639b01"/><lb ed="R038" n="0824b11"/><cb:div type="orig"><p xml:id="pX24p0639b0101"><anchor xml:id="nkr_note_orig_0639k05" n="0639k05"/>须菩提白<persName>佛</persName>言<persName>世尊</persName>颇有众生得闻如是言说章句 <lb ed="X" n="0639b02"/><lb ed="R038" n="0824b12"/>生实信不。</p> <lb ed="X" n="0639b03"/><lb ed="R038" n="0824b13"/><p xml:id="pX24p0639b0301"><anchor xml:id="nkr_note_orig_0639k06" n="0639k06"/><persName>佛</persName>告须菩提莫作是说<persName>如来</persName>灭後後五百岁有持戒 <lb ed="X" n="0639b04"/><lb ed="R038" n="0824b14"/>修福者于此章句能生信心以此为实当知是人不 <lb ed="X" n="0639b05"/><lb ed="R038" n="0824b15"/>于一<persName>佛</persName>二<persName>佛</persName>三四五<persName>佛</persName>而种善根<anchor xml:id="nkr_note_add_0639b0501" n="0639b0501"/><anchor xml:id="beg0639b0501" n="0639b0501"/>已<anchor xml:id="end0639b0501"/>于无量千万<persName>佛</persName> <lb ed="X" n="0639b06"/><lb ed="R038" n="0824b16"/>所种诸善根闻是章句乃至一念生净信者须菩提 <lb ed="X" n="0639b07"/><lb ed="R038" n="0824b17"/><persName>如来</persName>悉知悉见是诸众生得如是无量福德。</p></cb:div> <lb ed="X" n="0639b08"/><lb ed="R038" n="0824b18"/><cb:div type="commentary"><p xml:id="pX24p0639b0801">初非一<persName>佛</persName>二多积者能信此经出家持戒在俗修 <lb ed="X" n="0639b09"/><lb ed="R038" n="0825a01"/>福後五百岁者从六百至一千亦云最後五百始 <lb ed="X" n="0639b10"/><lb ed="R038" n="0825a02"/>有<persName>佛</persName>法之名能生信者非値一二<persName>佛</persName>也应以<persName>如来</persName> <lb ed="X" n="0639b11"/><lb ed="R038" n="0825a03"/>灭後是其得道之时如优波掘因缘若寻其本非 <lb ed="X" n="0639b12"/><lb ed="R038" n="0825a04"/>一两<persName>佛</persName>也净信无所得信也无相者为净信五百 <lb ed="X" n="0639b13"/><lb ed="R038" n="0825a05"/>论师非不持戒不信大乘四依久殖故能信耳既 <lb ed="X" n="0639b14"/><lb ed="R038" n="0825a06"/>得实相净信<persName>如来</persName>以种智知以<persName>佛</persName>眼见见其一念 <lb ed="X" n="0639b15"/><lb ed="R038" n="0825a07"/>净信得无量之福如一人以华自供<persName>佛</persName>一人以华 <lb ed="X" n="0639b16"/><lb ed="R038" n="0825a08"/>与他供<persName>佛</persName>所得福德问罗汉不能见问弥勒弥勒 <lb ed="X" n="0639b17"/><lb ed="R038" n="0825a09"/>云自者毕苦得辟支与他得成<persName>佛</persName>是菩萨心故如 <lb ed="X" n="0639b18"/><lb ed="R038" n="0825a10"/>来知见般若为<persName>佛</persName>母<persName>佛</persName>常眼观此经及受持者福 <lb ed="X" n="0639b19"/><lb ed="R038" n="0825a11"/>与虚空齐非下所测唯<persName>佛</persName>能知见耳。</p></cb:div> <lb ed="X" n="0639b20"/><lb ed="R038" n="0825a12"/><cb:div type="orig"><p xml:id="pX24p0639b2001"><anchor xml:id="nkr_note_orig_0639k07" n="0639k07"/>何以故是诸众生无复我相人相众生相寿者相。</p></cb:div> <lb ed="X" n="0639b21"/><lb ed="R038" n="0825a13"/><cb:div type="commentary"><p xml:id="pX24p0639b2101">我是自在之名人为主宰之目众生取续前为義 <lb ed="X" n="0639b22"/><lb ed="R038" n="0825a14"/>寿者以接後为能此四同为人执随用以立四名 <lb ed="X" n="0639b23"/><lb ed="R038" n="0825a15"/>廣即十六知见取著此见不信般若。</p></cb:div> <lb ed="X" n="0639b24"/><lb ed="R038" n="0825a16"/><cb:div type="orig"><p xml:id="pX24p0639b2401"><anchor xml:id="nkr_note_orig_0639k08" n="0639k08"/>无法相亦无非法相。</p></cb:div> <pb ed="X" xml:id="X24.0466.0639c" n="0639c"/> <lb ed="X" n="0639c01"/><lb ed="R038" n="0825a17"/><cb:div type="commentary"><p xml:id="pX24p0639c0101">今言法者五阴空为法五阴相为非法即以阴空 <lb ed="X" n="0639c02"/><lb ed="R038" n="0825a18"/>为药名法阴有为病名非法阴病既除空药亦遣 <lb ed="X" n="0639c03"/><lb ed="R038" n="0825b01"/>非法既谢在法亦亡又持戒为法破戒为非法次 <lb ed="X" n="0639c04"/><lb ed="R038" n="0825b02"/>若持若犯幷非法非持非犯为法是中道義此信 <lb ed="X" n="0639c05"/><lb ed="R038" n="0825b03"/>达中道離有无二边乃信此经耳。</p></cb:div> <lb ed="X" n="0639c06"/><lb ed="R038" n="0825b04"/><cb:div type="orig"><p xml:id="pX24p0639c0601"><anchor xml:id="nkr_note_orig_0639k09" n="0639k09"/>何以故是诸众生若心取相即为著我人众生寿者 <lb ed="X" n="0639c07"/><lb ed="R038" n="0825b05"/><anchor xml:id="nkr_note_orig_0639k10" n="0639k10"/>若取法相即著我人众生寿者何以故若取非法相 <lb ed="X" n="0639c08"/><lb ed="R038" n="0825b06"/>即著我人众生寿者。</p> <lb ed="X" n="0639c09"/><lb ed="R038" n="0825b07"/><p xml:id="pX24p0639c0901"><anchor xml:id="nkr_note_orig_0639k11" n="0639k11"/>是故不应取法不应取非法。</p> <lb ed="X" n="0639c10"/><lb ed="R038" n="0825b08"/><p xml:id="pX24p0639c1001"><anchor xml:id="nkr_note_orig_0639k12" n="0639k12"/>以是義故<persName>如来</persName>常说汝等比丘知我说法如筏喩者 <lb ed="X" n="0639c11"/><lb ed="R038" n="0825b09"/>法尙应捨何况非法。</p></cb:div> <lb ed="X" n="0639c12"/><lb ed="R038" n="0825b10"/><cb:div type="commentary"><p xml:id="pX24p0639c1201">譬欲济河构筏自运既登彼岸弃筏而去将度生 <lb ed="X" n="0639c13"/><lb ed="R038" n="0825b11"/>死假乘万行既到涅槃万善俱捨道法尙捨而况 <lb ed="X" n="0639c14"/><lb ed="R038" n="0825b12"/>非法初以善捨恶後则俱捨。</p></cb:div> <lb ed="X" n="0639c15"/><lb ed="R038" n="0825b13"/><cb:div type="orig"><p xml:id="pX24p0639c1501"><anchor xml:id="nkr_note_orig_0639k13" n="0639k13"/>须菩提于意云何<persName>如来</persName>得阿耨多罗三藐三菩提耶 <lb ed="X" n="0639c16"/><lb ed="R038" n="0825b14"/><persName>如来</persName>有所说法耶。</p> <lb ed="X" n="0639c17"/><lb ed="R038" n="0825b15"/><p xml:id="pX24p0639c1701"><anchor xml:id="nkr_note_orig_0639k14" n="0639k14"/>须菩提言如我解<persName>佛</persName>所说義无有定法名阿耨多罗 <lb ed="X" n="0639c18"/><lb ed="R038" n="0825b16"/>三藐三菩提亦无有定法<persName>如来</persName>可说。</p></cb:div> <pb ed="X" xml:id="X24.0466.0640a" n="0640a"/> <lb ed="X" n="0640a01"/><lb ed="R038" n="0825b17"/><cb:div type="commentary"><p xml:id="pX24p0640a0101">无定即是性空解穷相尽谓之菩提无相故不有 <lb ed="X" n="0640a02"/><lb ed="R038" n="0825b18"/>假名即不无不有不无何实可得何定可说应化 <lb ed="X" n="0640a03"/><lb ed="R038" n="0826a01"/>非真<persName>佛</persName>亦非说法者应既不说真亦复然離真无 <lb ed="X" n="0640a04"/><lb ed="R038" n="0826a02"/>应真应不同由来真不说应说说即不说不说而 <lb ed="X" n="0640a05"/><lb ed="R038" n="0826a03"/>说若知<persName>如来</persName>常不说是谓具足多闻。</p></cb:div> <lb ed="X" n="0640a06"/><lb ed="R038" n="0826a04"/><cb:div type="orig"><p xml:id="pX24p0640a0601"><anchor xml:id="nkr_note_orig_0640k01" n="0640k01"/>何以故<persName>如来</persName>所说法皆不可取不可说非法非非法 <lb ed="X" n="0640a07"/><lb ed="R038" n="0826a05"/>所以者何一切贤圣皆以无为法而有差别。</p></cb:div> <lb ed="X" n="0640a08"/><lb ed="R038" n="0826a06"/><cb:div type="commentary"><p xml:id="pX24p0640a0801">诸法空不可说非法即不有非非法即不无有无 <lb ed="X" n="0640a09"/><lb ed="R038" n="0826a07"/>幷无理之极也所以者何理无生灭谓之无为无 <lb ed="X" n="0640a10"/><lb ed="R038" n="0826a08"/>为之理众圣同解解会无为结尽道成一解脱義 <lb ed="X" n="0640a11"/><lb ed="R038" n="0826a09"/>同入法性无为虽一解有明昧浅深差别也。</p></cb:div> <lb ed="X" n="0640a12"/><lb ed="R038" n="0826a10"/><cb:div type="orig"><p xml:id="pX24p0640a1201"><anchor xml:id="nkr_note_orig_0640k02" n="0640k02"/>须菩提于意云何若人满三千大千世界七宝以用 <lb ed="X" n="0640a13"/><lb ed="R038" n="0826a11"/>佈施是人所得福德寧为多不须菩提言甚多<persName>世尊</persName> <lb ed="X" n="0640a14"/><lb ed="R038" n="0826a12"/>何以故是福德即非福德性是故<persName>如来</persName>说福德多若 <lb ed="X" n="0640a15"/><lb ed="R038" n="0826a13"/>复有人于此经中受持乃至四句偈等为他人说其 <lb ed="X" n="0640a16"/><lb ed="R038" n="0826a14"/>福勝彼何以故须菩提一切诸<persName>佛</persName>及诸<persName>佛</persName>阿耨多罗 <lb ed="X" n="0640a17"/><lb ed="R038" n="0826a15"/>三藐三菩提法皆从此经出须菩提所谓<persName>佛</persName>法者即 <lb ed="X" n="0640a18"/><lb ed="R038" n="0826a16"/>非<persName>佛</persName>法。</p></cb:div> <lb ed="X" n="0640a19"/><lb ed="R038" n="0826a17"/><cb:div type="commentary"><p xml:id="pX24p0640a1901">前擧虚空此岂可尽今一念信解复一番格量积 <lb ed="X" n="0640a20"/><lb ed="R038" n="0826a18"/>宝多而功薄四句约而福厚金玉三千止以养身 <lb ed="X" n="0640a21"/><lb ed="R038" n="0826b01"/>一偈虽约妙极资神爱<persName>佛</persName>功德七住未忘妙著难 <lb ed="X" n="0640a22"/><lb ed="R038" n="0826b02"/>觉宜应虚心也七宝是事善缘因人天果报不动 <lb ed="X" n="0640a23"/><lb ed="R038" n="0826b03"/>不出故以动出之慧导之得成菩提一念圆信能 <lb ed="X" n="0640a24"/><lb ed="R038" n="0826b04"/>导众善此心为勝实相能出诸法法即非法者诸 <pb ed="X" xml:id="X24.0466.0640b" n="0640b"/> <lb ed="X" n="0640b01"/><lb ed="R038" n="0826b05"/>法不生般若生也。</p></cb:div> <lb ed="X" n="0640b02"/><lb ed="R038" n="0826b06"/><cb:div type="orig"><p xml:id="pX24p0640b0201"><anchor xml:id="nkr_note_orig_0640k03" n="0640k03"/>须菩提于意云何须陀洹能作是念我得须陀洹果 <lb ed="X" n="0640b03"/><lb ed="R038" n="0826b07"/>不须菩提言不也<persName>世尊</persName>何以故须陀洹名为入流而 <lb ed="X" n="0640b04"/><lb ed="R038" n="0826b08"/>无所入不入色声香味触法是名须陀洹。</p></cb:div> <lb ed="X" n="0640b05"/><lb ed="R038" n="0826b09"/><cb:div type="commentary"><p xml:id="pX24p0640b0501">此云修习无漏亦逆生死流亦入道流不入色尘 <lb ed="X" n="0640b06"/><lb ed="R038" n="0826b10"/>是逆流至论在观无逆无入言不入色者即是六 <lb ed="X" n="0640b07"/><lb ed="R038" n="0826b11"/>尘过去无明所感无明不实所感六尘那得是实 <lb ed="X" n="0640b08"/><lb ed="R038" n="0826b12"/>既其不实那作定有无六十二见计以不定性故 <lb ed="X" n="0640b09"/><lb ed="R038" n="0826b13"/>名不入海为众流之川菩提神极之渊始会无生 <lb ed="X" n="0640b10"/><lb ed="R038" n="0826b14"/>必尽源也理无乖顺何入之有违理故入六尘背 <lb ed="X" n="0640b11"/><lb ed="R038" n="0826b15"/>尘即会于理下众果类然。</p></cb:div> <lb ed="X" n="0640b12"/><lb ed="R038" n="0826b16"/><cb:div type="orig"><p xml:id="pX24p0640b1201"><anchor xml:id="nkr_note_orig_0640k04" n="0640k04"/>须菩提于意云何斯陀含能作是念我得斯陀含果 <lb ed="X" n="0640b13"/><lb ed="R038" n="0826b17"/>不须菩提言不也<persName>世尊</persName>何以故斯陀含名一往来而 <lb ed="X" n="0640b14"/><lb ed="R038" n="0826b18"/>实无往来是名斯陀含。</p></cb:div> <lb ed="X" n="0640b15"/><lb ed="R038" n="0827a01"/><cb:div type="commentary"><p xml:id="pX24p0640b1501">此云住薄亦一往来欲界九品思惑<anchor xml:id="nkr_note_add_0640b1501" n="0640b1501"/><anchor xml:id="beg0640b1501" n="0640b1501"/>已<anchor xml:id="end0640b1501"/>断六品馀 <lb ed="X" n="0640b16"/><lb ed="R038" n="0827a02"/>三品在故言薄人天各一生便成罗汉故名一往 <lb ed="X" n="0640b17"/><lb ed="R038" n="0827a03"/>来而实无往来者<anchor xml:id="nkr_note_add_0640b1701" n="0640b1701"/><anchor xml:id="beg0640b1701" n="0640b1701"/>已<anchor xml:id="end0640b1701"/>得生法二空故。</p></cb:div> <lb ed="X" n="0640b18"/><lb ed="R038" n="0827a04"/><cb:div type="orig"><p xml:id="pX24p0640b1801"><anchor xml:id="nkr_note_orig_0640k05" n="0640k05"/>须菩提于意云何阿那含能作是念我得阿那含果 <lb ed="X" n="0640b19"/><lb ed="R038" n="0827a05"/>不须菩提言不也<persName>世尊</persName>何以故阿那含名为不来而 <lb ed="X" n="0640b20"/><lb ed="R038" n="0827a06"/>实无不来是故名阿那含。</p></cb:div> <lb ed="X" n="0640b21"/><lb ed="R038" n="0827a07"/><cb:div type="commentary"><p xml:id="pX24p0640b2101">此云不还亦云不来欲界结尽上界证无学应云 <lb ed="X" n="0640b22"/><lb ed="R038" n="0827a08"/>不来略以无兼不字者互文现耳。</p></cb:div> <lb ed="X" n="0640b23"/><lb ed="R038" n="0827a09"/><cb:div type="orig"><p xml:id="pX24p0640b2301"><anchor xml:id="nkr_note_orig_0640k06" n="0640k06"/>须菩提于意云何阿罗汉能作是念我得阿罗汉道 <lb ed="X" n="0640b24"/><lb ed="R038" n="0827a10"/>不须菩提言不也<persName>世尊</persName>何以故实无有法名阿罗汉 <pb ed="X" xml:id="X24.0466.0640c" n="0640c"/> <lb ed="X" n="0640c01"/><lb ed="R038" n="0827a11"/><persName>世尊</persName>若阿罗汉作是念我得阿罗汉道即为著我人 <lb ed="X" n="0640c02"/><lb ed="R038" n="0827a12"/>众生寿者。</p></cb:div> <lb ed="X" n="0640c03"/><lb ed="R038" n="0827a13"/><cb:div type="commentary"><p xml:id="pX24p0640c0301">此云无著亦曰不生三界生尽所作<anchor xml:id="nkr_note_add_0640c0301" n="0640c0301"/><anchor xml:id="beg0640c0301" n="0640c0301"/>已<anchor xml:id="end0640c0301"/>办罗汉称 <lb ed="X" n="0640c04"/><lb ed="R038" n="0827a14"/>道前三皆果果实通四而独称道者得尽无生二 <lb ed="X" n="0640c05"/><lb ed="R038" n="0827a15"/>智声闻道极故以道名。</p></cb:div> <lb ed="X" n="0640c06"/><lb ed="R038" n="0827a16"/><cb:div type="orig"><p xml:id="pX24p0640c0601"><anchor xml:id="nkr_note_orig_0640k07" n="0640k07"/><persName>世尊</persName><persName>佛</persName>说我得无诤三昧人中最为第一是第一離 <lb ed="X" n="0640c07"/><lb ed="R038" n="0827a17"/>欲阿罗汉我不作是念我是離欲阿罗汉<persName>世尊</persName>我若 <lb ed="X" n="0640c08"/><lb ed="R038" n="0827a18"/>作是念我得阿罗汉道<persName>世尊</persName>则不说须菩提是乐阿 <lb ed="X" n="0640c09"/><lb ed="R038" n="0827b01"/>兰那行者以须菩提实无所行而名须菩提是乐阿 <lb ed="X" n="0640c10"/><lb ed="R038" n="0827b02"/>兰那行。</p></cb:div> <lb ed="X" n="0640c11"/><lb ed="R038" n="0827b03"/><cb:div type="commentary"><p xml:id="pX24p0640c1101">以<anchor xml:id="nkr_note_add_0640c1101" n="0640c1101"/><anchor xml:id="beg0640c1101" n="0640c1101"/>己<anchor xml:id="end0640c1101"/>所解验理非虚心空恒静诤从何起兰那者 <lb ed="X" n="0640c12"/><lb ed="R038" n="0827b04"/>寂静行相尽于外心息于内内外俱寂何时不静 <lb ed="X" n="0640c13"/><lb ed="R038" n="0827b05"/>得名不虚必称实也兰那此云无事若自谓是離 <lb ed="X" n="0640c14"/><lb ed="R038" n="0827b06"/>欲即是有事何谓无事。</p></cb:div> <lb ed="X" n="0640c15"/><lb ed="R038" n="0827b07"/><cb:div type="orig"><p xml:id="pX24p0640c1501"><anchor xml:id="nkr_note_orig_0640k08" n="0640k08"/>须菩提于意云何<persName>如来</persName>昔在燃灯<persName>佛</persName>所于法有所得 <lb ed="X" n="0640c16"/><lb ed="R038" n="0827b08"/>不不也<persName>世尊</persName><persName>如来</persName>在燃灯<persName>佛</persName>所于法实无所得。</p></cb:div> <lb ed="X" n="0640c17"/><lb ed="R038" n="0827b09"/><cb:div type="commentary"><p xml:id="pX24p0640c1701"><persName>如来</persName>在昔<persName>佛</persName>所行般若时非但于假名不入色香 <lb ed="X" n="0640c18"/><lb ed="R038" n="0827b10"/>等亦不入涅槃亦不入中道是故得成菩提四依 <lb ed="X" n="0640c19"/><lb ed="R038" n="0827b11"/>齐此明一念信人降伏其心无我相等。</p></cb:div> <lb ed="X" n="0640c20"/><lb ed="R038" n="0827b12"/><cb:div type="orig"><p xml:id="pX24p0640c2001"><anchor xml:id="nkr_note_orig_0640k09" n="0640k09"/>须菩提于意云何菩萨莊严<persName>佛</persName>土不不也<persName>世尊</persName>何以 <lb ed="X" n="0640c21"/><lb ed="R038" n="0827b13"/>故莊严<persName>佛</persName>土者即非莊严是名莊严是故须菩提诸 <lb ed="X" n="0640c22"/><lb ed="R038" n="0827b14"/>菩萨摩诃萨应如是生淸净心不应住色生心不应 <lb ed="X" n="0640c23"/><lb ed="R038" n="0827b15"/>住声香味触法生心应无所住而生其心。</p></cb:div> <lb ed="X" n="0640c24"/><lb ed="R038" n="0827b16"/><cb:div type="commentary"><p xml:id="pX24p0640c2401">证一念净信辨其应住以无所住住于般若而取 <pb ed="X" xml:id="X24.0466.0641a" n="0641a"/> <lb ed="X" n="0641a01"/><lb ed="R038" n="0827b17"/><persName>佛</persName>土即是四种莊严若自严净即是寂光若论化 <lb ed="X" n="0641a02"/><lb ed="R038" n="0827b18"/>他即具四土相惑则土秽虚明即国净严土之義 <lb ed="X" n="0641a03"/><lb ed="R038" n="0828a01"/>亦在虚心如是严净土应行檀等生淸净心不住 <lb ed="X" n="0641a04"/><lb ed="R038" n="0828a02"/>色香其心无住三番法非法等一念净心无住之 <lb ed="X" n="0641a05"/><lb ed="R038" n="0828a03"/>住即是非因而因而降住等也。</p></cb:div> <lb ed="X" n="0641a06"/><lb ed="R038" n="0828a04"/><cb:div type="orig"><p xml:id="pX24p0641a0601"><anchor xml:id="nkr_note_orig_0641k01" n="0641k01"/>须菩提譬如有人身如<name role="" type="person">须弥山</name>王于意云何是身为 <lb ed="X" n="0641a07"/><lb ed="R038" n="0828a05"/>大不须菩提言甚大<persName>世尊</persName>何以故<persName>佛</persName>说非身是名大 <lb ed="X" n="0641a08"/><lb ed="R038" n="0828a06"/>身。</p></cb:div> <lb ed="X" n="0641a09"/><lb ed="R038" n="0828a07"/><cb:div type="commentary"><p xml:id="pX24p0641a0901">此即非果而果须弥翻云安明四宝所成是十山 <lb ed="X" n="0641a10"/><lb ed="R038" n="0828a08"/>中一一雪山二香山三轲梨罗山四仙圣山五由 <lb ed="X" n="0641a11"/><lb ed="R038" n="0828a09"/>乾陀山六马耳山七尼民陀罗山八斫迦罗山九 <lb ed="X" n="0641a12"/><lb ed="R038" n="0828a10"/>宿慧山十<name role="" type="person">须弥山</name>因大故果大得法性五阴成就 <lb ed="X" n="0641a13"/><lb ed="R038" n="0828a11"/>法身故言大如须弥须弥以譬法性色色大故般 <lb ed="X" n="0641a14"/><lb ed="R038" n="0828a12"/>若大如山大神亦大习果既圆报果亦满法身非 <lb ed="X" n="0641a15"/><lb ed="R038" n="0828a13"/>身故言大身。</p></cb:div> <lb ed="X" n="0641a16"/><lb ed="R038" n="0828a14"/><cb:div type="orig"><p xml:id="pX24p0641a1601"><anchor xml:id="nkr_note_orig_0641k02" n="0641k02"/>须菩提如恒河中所有沙数如是沙等恒河于意云 <lb ed="X" n="0641a17"/><lb ed="R038" n="0828a15"/>何是诸恒河沙寧为多不须菩提言甚多<persName>世尊</persName>但诸 <lb ed="X" n="0641a18"/><lb ed="R038" n="0828a16"/>恒河尙多无数何况其沙须菩提我今实言告汝若 <lb ed="X" n="0641a19"/><lb ed="R038" n="0828a17"/>有善男子善女人以七宝满尔所恒河沙数三千大 <lb ed="X" n="0641a20"/><lb ed="R038" n="0828a18"/>千世界以用佈施得福多否须菩提言甚多<persName>世尊</persName><persName>佛</persName> <lb ed="X" n="0641a21"/><lb ed="R038" n="0828b01"/>告须菩提若善男子善女人于此经中乃至受持四 <lb ed="X" n="0641a22"/><lb ed="R038" n="0828b02"/>句偈等为他人说而此福德勝前福德。</p></cb:div> <lb ed="X" n="0641a23"/><lb ed="R038" n="0828b03"/><cb:div type="commentary"><p xml:id="pX24p0641a2301">恒河者是神名此河长八千由旬廣四千由旬甚 <lb ed="X" n="0641a24"/><lb ed="R038" n="0828b04"/>深象度皆没沙细如<g ref="#CB15097">面</g>水白如乳初言三千不即 <pb ed="X" xml:id="X24.0466.0641b" n="0641b"/> <lb ed="X" n="0641b01"/><lb ed="R038" n="0828b05"/>恒河者自少至多一恒河为本复数诸恒河之沙 <lb ed="X" n="0641b02"/><lb ed="R038" n="0828b06"/>三重为数捨宝多而福少持经少而福多者经之 <lb ed="X" n="0641b03"/><lb ed="R038" n="0828b07"/>勝用也故云此福勝前福也。</p></cb:div> <lb ed="X" n="0641b04"/><lb ed="R038" n="0828b08"/><cb:div type="orig"><p xml:id="pX24p0641b0401"><anchor xml:id="nkr_note_orig_0641k03" n="0641k03"/>复次须菩提随说是经乃至四句偈等当知此处一 <lb ed="X" n="0641b05"/><lb ed="R038" n="0828b09"/>切世间天人阿修罗皆<persName>应供</persName>养如<persName>佛</persName>塔庙何况有人 <lb ed="X" n="0641b06"/><lb ed="R038" n="0828b10"/>尽能受持读诵。</p></cb:div> <lb ed="X" n="0641b07"/><lb ed="R038" n="0828b11"/><cb:div type="commentary"><p xml:id="pX24p0641b0701">一切世间总明处贵天人修罗略明三善道供养 <lb ed="X" n="0641b08"/><lb ed="R038" n="0828b12"/>如塔此云方坟亦云灵庙尊法身故敬塔为重经 <lb ed="X" n="0641b09"/><lb ed="R038" n="0828b13"/>故贵说经处大品舍利起塔不及般若何故说处 <lb ed="X" n="0641b10"/><lb ed="R038" n="0828b14"/>如塔其義实尔但世人敬塔故令说处如塔。</p></cb:div> <lb ed="X" n="0641b11"/><lb ed="R038" n="0828b15"/><cb:div type="orig"><p xml:id="pX24p0641b1101"><anchor xml:id="nkr_note_orig_0641k04" n="0641k04"/>须菩提当知是人成就最上第一稀有之法。</p></cb:div> <lb ed="X" n="0641b12"/><lb ed="R038" n="0828b16"/><cb:div type="commentary"><p xml:id="pX24p0641b1201">法妙人称理故宜然稀有之法是菩提成就即人 <lb ed="X" n="0641b13"/><lb ed="R038" n="0828b17"/>可尊如法花说最实事即是第一義谛最上之法 <lb ed="X" n="0641b14"/><lb ed="R038" n="0828b18"/>也。</p></cb:div> <lb ed="X" n="0641b15"/><lb ed="R038" n="0829a01"/><cb:div type="orig"><p xml:id="pX24p0641b1501"><anchor xml:id="nkr_note_orig_0641k05" n="0641k05"/>若是经典所在之处则为有<persName>佛</persName>若尊重弟子。</p></cb:div> <lb ed="X" n="0641b16"/><lb ed="R038" n="0829a02"/><cb:div type="commentary"><p xml:id="pX24p0641b1601">人能弘法即人有法以法成人即法有人人法所 <lb ed="X" n="0641b17"/><lb ed="R038" n="0829a03"/>处理当贵矣非果而果即为有<persName>佛</persName>若因而因即以 <lb ed="X" n="0641b18"/><lb ed="R038" n="0829a04"/>尊重弟子谓普贤文殊等。</p></cb:div> <lb ed="X" n="0641b19"/><lb ed="R038" n="0829a05"/><cb:div type="orig"><p xml:id="pX24p0641b1901"><anchor xml:id="nkr_note_orig_0641k06" n="0641k06"/>尔时须菩提白<persName>佛</persName>言<persName>世尊</persName>当何名此经我等云何奉 <lb ed="X" n="0641b20"/><lb ed="R038" n="0829a06"/>持。</p></cb:div> <lb ed="X" n="0641b21"/><lb ed="R038" n="0829a07"/><cb:div type="commentary"><p xml:id="pX24p0641b2101">遵修为奉任弘为持在三成笵请问其轨。</p></cb:div> <lb ed="X" n="0641b22"/><lb ed="R038" n="0829a08"/><cb:div type="orig"><p xml:id="pX24p0641b2201"><anchor xml:id="nkr_note_orig_0641k07" n="0641k07"/><persName>佛</persName>告须菩提是经名为金刚般若波罗蜜以是名字 <lb ed="X" n="0641b23"/><lb ed="R038" n="0829a09"/>汝当奉持。</p></cb:div> <lb ed="X" n="0641b24"/><lb ed="R038" n="0829a10"/><cb:div type="commentary"><p xml:id="pX24p0641b2401">名贯题目義<anchor xml:id="nkr_note_add_0641b2401" n="0641b2401"/><anchor xml:id="beg0641b2401" n="0641b2401"/>已<anchor xml:id="end0641b2401"/>备矣境慧相从通名般若那要宜 <pb ed="X" xml:id="X24.0466.0641c" n="0641c"/> <lb ed="X" n="0641c01"/><lb ed="R038" n="0829a11"/>别归乎圣心挈纲目擧诠合義从名正理显宜应 <lb ed="X" n="0641c02"/><lb ed="R038" n="0829a12"/>修习。</p></cb:div> <lb ed="X" n="0641c03"/><lb ed="R038" n="0829a13"/><cb:div type="orig"><p xml:id="pX24p0641c0301"><anchor xml:id="nkr_note_orig_0641k08" n="0641k08"/>所以者何须菩提<persName>佛</persName>说般若波罗蜜即非般若波罗 <lb ed="X" n="0641c04"/><lb ed="R038" n="0829a14"/>蜜。</p></cb:div> <lb ed="X" n="0641c05"/><lb ed="R038" n="0829a15"/><cb:div type="commentary"><p xml:id="pX24p0641c0501">夫名不虚设必当其实金刚所拟物莫不碎此慧 <lb ed="X" n="0641c06"/><lb ed="R038" n="0829a16"/>所照法无不空即非般若即慧空也境灭慧忘何 <lb ed="X" n="0641c07"/><lb ed="R038" n="0829a17"/>相不尽弘持之旨宜在于此释中初无所有二亦 <lb ed="X" n="0641c08"/><lb ed="R038" n="0829a18"/>无所有而意异故明不无所有此简性空義一者 <lb ed="X" n="0641c09"/><lb ed="R038" n="0829b01"/>性自是空二者破性说空前有所无空後无所有 <lb ed="X" n="0641c10"/><lb ed="R038" n="0829b02"/>空大品云诸法无所有如是有如是无所有是事 <lb ed="X" n="0641c11"/><lb ed="R038" n="0829b03"/>不知名为无明有所无望前无所有望後前三藏 <lb ed="X" n="0641c12"/><lb ed="R038" n="0829b04"/>中说性義皆破即属破性说空所摄而此性義前 <lb ed="X" n="0641c13"/><lb ed="R038" n="0829b05"/>时为缘为有者今日悉无故言有所无而言无所 <lb ed="X" n="0641c14"/><lb ed="R038" n="0829b06"/>有望後明诸法无所有而复有不无所有義即明 <lb ed="X" n="0641c15"/><lb ed="R038" n="0829b07"/>如是有故经云不知名无明破性说性空横论破 <lb ed="X" n="0641c16"/><lb ed="R038" n="0829b08"/>病一切悉皆洗净是尽亦尽是净亦净竖论入道 <lb ed="X" n="0641c17"/><lb ed="R038" n="0829b09"/>尽复有不尽義此望道为论即此尽净为道道有 <lb ed="X" n="0641c18"/><lb ed="R038" n="0829b10"/>革凡成圣之用不同二头三手之无所有复有不 <lb ed="X" n="0641c19"/><lb ed="R038" n="0829b11"/>无所有義即是如是有義若是前无所有一向无 <lb ed="X" n="0641c20"/><lb ed="R038" n="0829b12"/>所有无所有亦复无所有後明无所有即是不无 <lb ed="X" n="0641c21"/><lb ed="R038" n="0829b13"/>所有无所有名虽同而意有异就前中初明如空 <lb ed="X" n="0641c22"/><lb ed="R038" n="0829b14"/>次明如不空所以者何<persName>佛</persName>说般若即非般若此是 <lb ed="X" n="0641c23"/><lb ed="R038" n="0829b15"/>如空既以性空为般若般若即非般若性空如亦 <lb ed="X" n="0641c24"/><lb ed="R038" n="0829b16"/>空。</p></cb:div> <pb ed="X" xml:id="X24.0466.0642a" n="0642a"/> <lb ed="X" n="0642a01"/><lb ed="R038" n="0829b17"/><cb:div type="orig"><p xml:id="pX24p0642a0101"><anchor xml:id="nkr_note_orig_0642k01" n="0642k01"/>须菩提于意云何<persName>如来</persName>有所说法不须菩提白<persName>佛</persName>言 <lb ed="X" n="0642a02"/><lb ed="R038" n="0829b18"/><persName>世尊</persName><persName>如来</persName>无所说。</p></cb:div> <lb ed="X" n="0642a03"/><lb ed="R038" n="0830a01"/><cb:div type="commentary"><p xml:id="pX24p0642a0301">境慧都空复何所说说不说如不如二智皆空也。</p></cb:div> <lb ed="X" n="0642a04"/><lb ed="R038" n="0830a02"/><cb:div type="orig"><p xml:id="pX24p0642a0401"><anchor xml:id="nkr_note_orig_0642k02" n="0642k02"/>须菩提于意云何三千大千世界所有微尘是为多 <lb ed="X" n="0642a05"/><lb ed="R038" n="0830a03"/>不须菩提言甚多<persName>世尊</persName>须菩提诸微尘<persName>如来</persName>说非微 <lb ed="X" n="0642a06"/><lb ed="R038" n="0830a04"/>尘是名微尘<persName>如来</persName>说世界非世界是名世界。</p></cb:div> <lb ed="X" n="0642a07"/><lb ed="R038" n="0830a05"/><cb:div type="commentary"><p xml:id="pX24p0642a0701">微尘即非微尘是名微尘故是无所有如是有大 <lb ed="X" n="0642a08"/><lb ed="R038" n="0830a06"/>品云不知名无明今明了此如是有即智慧也散 <lb ed="X" n="0642a09"/><lb ed="R038" n="0830a07"/>为微尘合成世界世界无性故非假名即是。</p></cb:div> <lb ed="X" n="0642a10"/><lb ed="R038" n="0830a08"/><cb:div type="orig"><p xml:id="pX24p0642a1001"><anchor xml:id="nkr_note_orig_0642k03" n="0642k03"/>须菩提于意云何可以三十二相见<persName>如来</persName>不不也世 <lb ed="X" n="0642a11"/><lb ed="R038" n="0830a09"/>尊不可以三十二相得见<persName>如来</persName>何以故<persName>如来</persName>说三十 <lb ed="X" n="0642a12"/><lb ed="R038" n="0830a10"/>二相即是非相是名三十二相。</p></cb:div> <lb ed="X" n="0642a13"/><lb ed="R038" n="0830a11"/><cb:div type="commentary"><p xml:id="pX24p0642a1301">非相假名身相只以身为非身不是遣除身别有 <lb ed="X" n="0642a14"/><lb ed="R038" n="0830a12"/>非身也亦非遣相别有无相相无相不一不异。</p></cb:div> <lb ed="X" n="0642a15"/><lb ed="R038" n="0830a13"/><cb:div type="orig"><p xml:id="pX24p0642a1501"><anchor xml:id="nkr_note_orig_0642k04" n="0642k04"/>须菩提若有善男子善女人以恒河沙等身命佈施 <lb ed="X" n="0642a16"/><lb ed="R038" n="0830a14"/>若复有人于此经中乃至受持四句偈等为他人说 <lb ed="X" n="0642a17"/><lb ed="R038" n="0830a15"/>其福甚多。</p></cb:div> <lb ed="X" n="0642a18"/><lb ed="R038" n="0830a16"/><cb:div type="commentary"><p xml:id="pX24p0642a1801">说经名<anchor xml:id="nkr_note_add_0642a1801" n="0642a1801"/><anchor xml:id="beg0642a1801" n="0642a1801"/>已<anchor xml:id="end0642a1801"/>复一番挍量前寄捨财以明勝此寄捨 <lb ed="X" n="0642a19"/><lb ed="R038" n="0830a17"/>身以辨多依报易捨正报难捐自易至难示化渐 <lb ed="X" n="0642a20"/><lb ed="R038" n="0830a18"/>也身命佈施不免有生弘持四句累灭道成。</p></cb:div> <lb ed="X" n="0642a21"/><lb ed="R038" n="0830b01"/><cb:div type="orig"><p xml:id="pX24p0642a2101"><anchor xml:id="nkr_note_orig_0642k05" n="0642k05"/>尔时须菩提闻说是经深解義趣涕泪悲泣而白<persName>佛</persName> <lb ed="X" n="0642a22"/><lb ed="R038" n="0830b02"/>言稀有<persName>世尊</persName><persName>佛</persName>说如是甚深经典我从昔来所得慧 <lb ed="X" n="0642a23"/><lb ed="R038" n="0830b03"/>眼未曾得闻如是之经。</p></cb:div> <lb ed="X" n="0642a24"/><lb ed="R038" n="0830b04"/><cb:div type="commentary"><p xml:id="pX24p0642a2401">嗟我晚悟兼悲未闻愍念一切众生不知此法故 <pb ed="X" xml:id="X24.0466.0642b" n="0642b"/> <lb ed="X" n="0642b01"/><lb ed="R038" n="0830b05"/>悲闻此法喜故悲深嗟小乘呜呼自责故悲不善 <lb ed="X" n="0642b02"/><lb ed="R038" n="0830b06"/>观空名得慧眼故尔前虽闻而未闻如此降伏应 <lb ed="X" n="0642b03"/><lb ed="R038" n="0830b07"/>住也。</p></cb:div> <lb ed="X" n="0642b04"/><lb ed="R038" n="0830b08"/><cb:div type="orig"><p xml:id="pX24p0642b0401"><anchor xml:id="nkr_note_orig_0642k06" n="0642k06"/><persName>世尊</persName>若复有人得闻是经信心淸净则生实相当知 <lb ed="X" n="0642b05"/><lb ed="R038" n="0830b09"/>是人成就第一稀有功德<persName>世尊</persName>是实相者则是非相 <lb ed="X" n="0642b06"/><lb ed="R038" n="0830b10"/>是故<persName>如来</persName>说名实相。</p></cb:div> <lb ed="X" n="0642b07"/><lb ed="R038" n="0830b11"/><cb:div type="commentary"><p xml:id="pX24p0642b0701">实相即是非相若有少相即非实相故以无相为 <lb ed="X" n="0642b08"/><lb ed="R038" n="0830b12"/>实相<persName>如来</persName>说此而人能信岂非第一稀有而言生 <lb ed="X" n="0642b09"/><lb ed="R038" n="0830b13"/>实相者即是无生生也大品云色不生故般若波 <lb ed="X" n="0642b10"/><lb ed="R038" n="0830b14"/>罗蜜生若解色无生即是无生观智起故般若生 <lb ed="X" n="0642b11"/><lb ed="R038" n="0830b15"/>也。</p></cb:div> <lb ed="X" n="0642b12"/><lb ed="R038" n="0830b16"/><cb:div type="orig"><p xml:id="pX24p0642b1201"><anchor xml:id="nkr_note_orig_0642k07" n="0642k07"/><persName>世尊</persName>我今得闻如是经典信解受持不足为难。</p></cb:div> <lb ed="X" n="0642b13"/><lb ed="R038" n="0830b17"/><cb:div type="commentary"><p xml:id="pX24p0642b1301">过<persName>佛</persName>道成证圣方信何难生値<persName>佛</persName><name role="" type="person">世亲</name>得解悟解 <lb ed="X" n="0642b14"/><lb ed="R038" n="0830b18"/>故信之易也。</p></cb:div> <lb ed="X" n="0642b15"/><lb ed="R038" n="0831a01"/><cb:div type="orig"><p xml:id="pX24p0642b1501"><anchor xml:id="nkr_note_orig_0642k08" n="0642k08"/>若当来世後五百岁其有众生得闻是经信解受持 <lb ed="X" n="0642b16"/><lb ed="R038" n="0831a02"/>是人则为第一稀有。</p></cb:div> <lb ed="X" n="0642b17"/><lb ed="R038" n="0831a03"/><cb:div type="commentary"><p xml:id="pX24p0642b1701">生不値<persName>佛</persName>而能信如是无相之法斯岂不难故末 <lb ed="X" n="0642b18"/><lb ed="R038" n="0831a04"/>法时信最可称美。</p></cb:div> <lb ed="X" n="0642b19"/><lb ed="R038" n="0831a05"/><cb:div type="orig"><p xml:id="pX24p0642b1901"><anchor xml:id="nkr_note_orig_0642k09" n="0642k09"/>何以故此人无我相人相众生相寿者相。</p></cb:div> <lb ed="X" n="0642b20"/><lb ed="R038" n="0831a06"/><cb:div type="commentary"><p xml:id="pX24p0642b2001">由无我相能信此经若才有少许我人等相即不 <lb ed="X" n="0642b21"/><lb ed="R038" n="0831a07"/>信也。</p></cb:div> <lb ed="X" n="0642b22"/><lb ed="R038" n="0831a08"/><cb:div type="orig"><p xml:id="pX24p0642b2201"><anchor xml:id="nkr_note_orig_0642k10" n="0642k10"/>所以者何我相即是非相人相众生相寿者相即是 <lb ed="X" n="0642b23"/><lb ed="R038" n="0831a09"/>非相。</p></cb:div> <lb ed="X" n="0642b24"/><lb ed="R038" n="0831a10"/><cb:div type="commentary"><p xml:id="pX24p0642b2401">我相即是非相无片许相可得故其能不顚倒我 <pb ed="X" xml:id="X24.0466.0642c" n="0642c"/> <lb ed="X" n="0642c01"/><lb ed="R038" n="0831a11"/>人等从本以来无一相可得故其体本来无相即 <lb ed="X" n="0642c02"/><lb ed="R038" n="0831a12"/>为稀有此是反释。</p></cb:div> <lb ed="X" n="0642c03"/><lb ed="R038" n="0831a13"/><cb:div type="orig"><p xml:id="pX24p0642c0301"><anchor xml:id="nkr_note_orig_0642k11" n="0642k11"/>何以故離一切诸相即名诸<persName>佛</persName>。</p></cb:div> <lb ed="X" n="0642c04"/><lb ed="R038" n="0831a14"/><cb:div type="commentary"><p xml:id="pX24p0642c0401">相尽解极即是为<persName>佛</persName>能離有无毕竟常住前亦云 <lb ed="X" n="0642c05"/><lb ed="R038" n="0831a15"/>若见诸相非相即见<persName>如来</persName>。</p></cb:div> <lb ed="X" n="0642c06"/><lb ed="R038" n="0831a16"/><cb:div type="orig"><p xml:id="pX24p0642c0601"><anchor xml:id="nkr_note_orig_0642k12" n="0642k12"/><persName>佛</persName>告须菩提如是如是若复有人得闻是经不惊不 <lb ed="X" n="0642c07"/><lb ed="R038" n="0831a17"/>怖不畏当知是人甚为稀有何以故须菩提<persName>如来</persName>说 <lb ed="X" n="0642c08"/><lb ed="R038" n="0831a18"/>第一波罗蜜即非第一波罗蜜是名第一波罗蜜。</p></cb:div> <lb ed="X" n="0642c09"/><lb ed="R038" n="0831b01"/><cb:div type="commentary"><p xml:id="pX24p0642c0901">若善吉自言容可不定言无我人即是<persName>佛</persName>者<persName>佛</persName>今 <lb ed="X" n="0642c10"/><lb ed="R038" n="0831b02"/>印定如汝所说是故非虚一往怛愕名惊心胆怯 <lb ed="X" n="0642c11"/><lb ed="R038" n="0831b03"/>弱名怖深恶前事名畏又惊是始行怖是二乘畏 <lb ed="X" n="0642c12"/><lb ed="R038" n="0831b04"/>是外道亦初闻经不惊二思義不怖三修行不畏 <lb ed="X" n="0642c13"/><lb ed="R038" n="0831b05"/>第一即般若诸度中最第一从後数起亦第一。</p></cb:div> <lb ed="X" n="0642c14"/><lb ed="R038" n="0831b06"/><cb:div type="orig"><p xml:id="pX24p0642c1401"><anchor xml:id="nkr_note_orig_0642k13" n="0642k13"/>须菩提忍辱波罗蜜<persName>如来</persName>说非忍辱波罗蜜。</p></cb:div> <lb ed="X" n="0642c15"/><lb ed="R038" n="0831b07"/><cb:div type="commentary"><p xml:id="pX24p0642c1501">安耐名忍加毁为辱既无我人谁加谁忍非忍为 <lb ed="X" n="0642c16"/><lb ed="R038" n="0831b08"/>忍忍为非忍为般若体也。</p></cb:div> <lb ed="X" n="0642c17"/><lb ed="R038" n="0831b09"/><cb:div type="orig"><p xml:id="pX24p0642c1701"><anchor xml:id="nkr_note_orig_0642k14" n="0642k14"/>何以故须菩提如我昔为歌利王割截身体我于尔 <lb ed="X" n="0642c18"/><lb ed="R038" n="0831b10"/>时无我相无人相无众生相无寿者相何以故我于 <pb ed="X" xml:id="X24.0466.0643a" n="0643a"/> <lb ed="X" n="0643a01"/><lb ed="R038" n="0831b11"/>往昔节节肢解时若有我相人相众生相寿者相应 <lb ed="X" n="0643a02"/><lb ed="R038" n="0831b12"/>生嗔恨。</p></cb:div> <lb ed="X" n="0643a03"/><lb ed="R038" n="0831b13"/><cb:div type="commentary"><p xml:id="pX24p0643a0301">歌利此云恶生王何故忍即非忍引事为证有苦 <lb ed="X" n="0643a04"/><lb ed="R038" n="0831b14"/>能忍有忍无苦既无我人割忍何生若有人我必 <lb ed="X" n="0643a05"/><lb ed="R038" n="0831b15"/>生忿恚而能恬然无我明矣。</p></cb:div> <lb ed="X" n="0643a06"/><lb ed="R038" n="0831b16"/><cb:div type="orig"><p xml:id="pX24p0643a0601"><anchor xml:id="nkr_note_orig_0643k01" n="0643k01"/>须菩提又念过去于五百世作忍辱仙人于尔所世 <lb ed="X" n="0643a07"/><lb ed="R038" n="0831b17"/>无我相无人相无众生相无寿者相。</p></cb:div> <lb ed="X" n="0643a08"/><lb ed="R038" n="0831b18"/><cb:div type="commentary"><p xml:id="pX24p0643a0801">菩萨知身无所有捨不足难若有此身捨大难也 <lb ed="X" n="0643a09"/><lb ed="R038" n="0832a01"/>尸毘代鸽由是三藏中事忍前明有忍无苦今明 <lb ed="X" n="0643a10"/><lb ed="R038" n="0832a02"/>无苦有乐有慈悲故无恨无恨故即乐也。</p></cb:div> <lb ed="X" n="0643a11"/><lb ed="R038" n="0832a03"/><cb:div type="orig"><p xml:id="pX24p0643a1101"><anchor xml:id="nkr_note_orig_0643k02" n="0643k02"/>是故须菩提菩萨应離一切相发阿耨多罗三耨三 <lb ed="X" n="0643a12"/><lb ed="R038" n="0832a04"/>菩提心。</p></cb:div> <lb ed="X" n="0643a13"/><lb ed="R038" n="0832a05"/><cb:div type="commentary"><p xml:id="pX24p0643a1301">此是般若之中心故须精解初劝離相发心菩萨 <lb ed="X" n="0643a14"/><lb ed="R038" n="0832a06"/>以相尽为极故宜以忘怀而期心也。</p></cb:div> <lb ed="X" n="0643a15"/><lb ed="R038" n="0832a07"/><cb:div type="orig"><p xml:id="pX24p0643a1501"><anchor xml:id="nkr_note_orig_0643k03" n="0643k03"/>不应住色生心不应住声香味触法生心。</p></cb:div> <lb ed="X" n="0643a16"/><lb ed="R038" n="0832a08"/><cb:div type="commentary"><p xml:id="pX24p0643a1601">即是前诫不住色心中離一切相不住声香等也。</p></cb:div> <lb ed="X" n="0643a17"/><lb ed="R038" n="0832a09"/><cb:div type="orig"><p xml:id="pX24p0643a1701"><anchor xml:id="nkr_note_orig_0643k04" n="0643k04"/>应生无所住心若心有住则为非住。</p></cb:div> <lb ed="X" n="0643a18"/><lb ed="R038" n="0832a10"/><cb:div type="commentary"><p xml:id="pX24p0643a1801">般若无相可缘心何所住若心有住即为非住住 <lb ed="X" n="0643a19"/><lb ed="R038" n="0832a11"/>相即心动故非住也。</p></cb:div> <lb ed="X" n="0643a20"/><lb ed="R038" n="0832a12"/><cb:div type="orig"><p xml:id="pX24p0643a2001"><anchor xml:id="nkr_note_orig_0643k05" n="0643k05"/>是故<persName>佛</persName>说菩萨心不应住色佈施。</p></cb:div> <lb ed="X" n="0643a21"/><lb ed="R038" n="0832a13"/><cb:div type="commentary"><p xml:id="pX24p0643a2101">令不住六尘行施还擧前宗会以成義理无住故 <lb ed="X" n="0643a22"/><lb ed="R038" n="0832a14"/>应忘心而施不住色无财物也。</p></cb:div> <lb ed="X" n="0643a23"/><lb ed="R038" n="0832a15"/><cb:div type="orig"><p xml:id="pX24p0643a2301"><anchor xml:id="nkr_note_orig_0643k06" n="0643k06"/>须菩提菩萨为利益一切众生故应如是佈施。</p></cb:div> <lb ed="X" n="0643a24"/><lb ed="R038" n="0832a16"/><cb:div type="commentary"><p xml:id="pX24p0643a2401">令<note place="inline">一作今</note>为利益而行施施不望报利益必深也。</p></cb:div> <pb ed="X" xml:id="X24.0466.0643b" n="0643b"/> <lb ed="X" n="0643b01"/><lb ed="R038" n="0832a17"/><cb:div type="orig"><p xml:id="pX24p0643b0101"><anchor xml:id="nkr_note_orig_0643k07" n="0643k07"/><persName>如来</persName>说一切诸相即是非相又说一切众生则非众 <lb ed="X" n="0643b02"/><lb ed="R038" n="0832a18"/>生。</p></cb:div> <lb ed="X" n="0643b03"/><lb ed="R038" n="0832b01"/><cb:div type="commentary"><p xml:id="pX24p0643b0301">擧<persName>佛</persName>说为证诸相皆无不见施者我说一切相即 <lb ed="X" n="0643b04"/><lb ed="R038" n="0832b02"/>非相不应住相生心行施又说一切众生即非众 <lb ed="X" n="0643b05"/><lb ed="R038" n="0832b03"/>生受者亦无不应化众生而受度也。</p></cb:div> <lb ed="X" n="0643b06"/><lb ed="R038" n="0832b04"/><cb:div type="orig"><p xml:id="pX24p0643b0601"><anchor xml:id="nkr_note_orig_0643k08" n="0643k08"/>须菩提<persName>如来</persName>是真语者实语者如语者不诳语者不 <lb ed="X" n="0643b07"/><lb ed="R038" n="0832b05"/>异语者。</p></cb:div> <lb ed="X" n="0643b08"/><lb ed="R038" n="0832b06"/><cb:div type="commentary"><p xml:id="pX24p0643b0801">擧能说人为证真是不伪实是无虚如必当理不 <lb ed="X" n="0643b09"/><lb ed="R038" n="0832b07"/>诳非妄不异即始终恒一圣言不谬故宜修行也。</p></cb:div> <lb ed="X" n="0643b10"/><lb ed="R038" n="0832b08"/><cb:div type="orig"><p xml:id="pX24p0643b1001"><anchor xml:id="nkr_note_orig_0643k09" n="0643k09"/>须菩提<persName>如来</persName>所得法此法无实无虚。</p></cb:div> <lb ed="X" n="0643b11"/><lb ed="R038" n="0832b09"/><cb:div type="commentary"><p xml:id="pX24p0643b1101">寄实以非虚何实之可得耶若疑我说法非者及 <lb ed="X" n="0643b12"/><lb ed="R038" n="0832b10"/>能说人亦非者今我所证得法只自如此心实作 <lb ed="X" n="0643b13"/><lb ed="R038" n="0832b11"/>此证不实不虚两捨无生无灭等例然故所说如 <lb ed="X" n="0643b14"/><lb ed="R038" n="0832b12"/>所得非虚言也。</p></cb:div> <lb ed="X" n="0643b15"/><lb ed="R038" n="0832b13"/><cb:div type="orig"><p xml:id="pX24p0643b1501"><anchor xml:id="nkr_note_orig_0643k10" n="0643k10"/>须菩提若菩萨心住于法而行佈施如人入暗则无 <lb ed="X" n="0643b16"/><lb ed="R038" n="0832b14"/>所见若菩萨心不住法而行佈施如人有目日光明 <lb ed="X" n="0643b17"/><lb ed="R038" n="0832b15"/>照见种种色。</p></cb:div> <lb ed="X" n="0643b18"/><lb ed="R038" n="0832b16"/><cb:div type="commentary"><p xml:id="pX24p0643b1801">显住相非晓冥若夜游前擧有得为非後擧无得 <lb ed="X" n="0643b19"/><lb ed="R038" n="0832b17"/>为是若住色等行施不能得见诸法若不住法行 <lb ed="X" n="0643b20"/><lb ed="R038" n="0832b18"/>施如有目日光能得见色无惑三事即不住相也 <lb ed="X" n="0643b21"/><lb ed="R038" n="0833a01"/>慧见为目理境为日万行显别为种种色诸法本 <lb ed="X" n="0643b22"/><lb ed="R038" n="0833a02"/>来空菩萨观心复知其无所有而行施者即所见 <lb ed="X" n="0643b23"/><lb ed="R038" n="0833a03"/>明了此中先法後譬直说譬耳。</p></cb:div> <lb ed="X" n="0643b24"/><lb ed="R038" n="0833a04"/><cb:div type="orig"><p xml:id="pX24p0643b2401"><anchor xml:id="nkr_note_orig_0643k11" n="0643k11"/>须菩提当来之世若有善男子善女人能于此经受 <pb ed="X" xml:id="X24.0466.0643c" n="0643c"/> <lb ed="X" n="0643c01"/><lb ed="R038" n="0833a05"/>持读诵则为<persName>如来</persName>以<persName>佛</persName>智慧悉知是人悉见是人皆 <lb ed="X" n="0643c02"/><lb ed="R038" n="0833a06"/>得成就无量无边功德。</p></cb:div> <lb ed="X" n="0643c03"/><lb ed="R038" n="0833a07"/><cb:div type="commentary"><p xml:id="pX24p0643c0301"><persName>如来</persName>所见理用非谬明将来宜加勤修也。</p></cb:div> <lb ed="X" n="0643c04"/><lb ed="R038" n="0833a08"/><cb:div type="orig"><p xml:id="pX24p0643c0401"><anchor xml:id="nkr_note_orig_0643k12" n="0643k12"/>须菩提若有善男子善女人初日分以恒河沙等身 <lb ed="X" n="0643c05"/><lb ed="R038" n="0833a09"/>佈施中日分复以恒河沙等身佈施後日分亦以恒 <lb ed="X" n="0643c06"/><lb ed="R038" n="0833a10"/>河沙等身佈施如是无量百千万亿劫以身佈施若 <lb ed="X" n="0643c07"/><lb ed="R038" n="0833a11"/>复有人闻此经典信心不逆其福勝彼何况书写受 <lb ed="X" n="0643c08"/><lb ed="R038" n="0833a12"/>持读诵为人解说。</p></cb:div> <lb ed="X" n="0643c09"/><lb ed="R038" n="0833a13"/><cb:div type="commentary"><p xml:id="pX24p0643c0901">若能如是信者勝一日三时以恒沙身命佈施分 <lb ed="X" n="0643c10"/><lb ed="R038" n="0833a14"/>一日为三分故言初中後施重又多功德弥旷若 <lb ed="X" n="0643c11"/><lb ed="R038" n="0833a15"/>于此经生心不逆福勝前施施即有限信心无极 <lb ed="X" n="0643c12"/><lb ed="R038" n="0833a16"/>何况书持读诵说但言以信况复弘持也。</p></cb:div> <lb ed="X" n="0643c13"/><lb ed="R038" n="0833a17"/><cb:div type="orig"><p xml:id="pX24p0643c1301"><anchor xml:id="nkr_note_orig_0643k13" n="0643k13"/>须菩提以要言之是经有不可思议不可称量无边 <lb ed="X" n="0643c14"/><lb ed="R038" n="0833a18"/>功德。</p></cb:div> <lb ed="X" n="0643c15"/><lb ed="R038" n="0833b01"/><cb:div type="commentary"><p xml:id="pX24p0643c1501">答上无所有如是有不可思议事也能知诸法本 <lb ed="X" n="0643c16"/><lb ed="R038" n="0833b02"/>来无所有而以无所有为有即不可思议此文有 <lb ed="X" n="0643c17"/><lb ed="R038" n="0833b03"/>十第一经不可思议理圆道极言即尽美提宗积 <lb ed="X" n="0643c18"/><lb ed="R038" n="0833b04"/>实约言之耳物莫能测不思议也算数不该不可 <pb ed="X" xml:id="X24.0466.0644a" n="0644a"/> <lb ed="X" n="0644a01"/><lb ed="R038" n="0833b05"/>称量也荡然无涯无边耳以要言之略此三句矣 <lb ed="X" n="0644a02"/><lb ed="R038" n="0833b06"/>文理平等无所有如是有非般若为般若非身相 <lb ed="X" n="0644a03"/><lb ed="R038" n="0833b07"/>为身相皆不可思议也。</p></cb:div> <lb ed="X" n="0644a04"/><lb ed="R038" n="0833b08"/><cb:div type="orig"><p xml:id="pX24p0644a0401"><anchor xml:id="nkr_note_orig_0644k01" n="0644k01"/><persName>如来</persName>为发大乘者说为发最上乘者说若有人能受 <lb ed="X" n="0644a05"/><lb ed="R038" n="0833b09"/>持读诵廣为人说<persName>如来</persName>悉知是人悉见是人皆得成 <lb ed="X" n="0644a06"/><lb ed="R038" n="0833b10"/>就不可量不可称无有边不可思议功德如是人等 <lb ed="X" n="0644a07"/><lb ed="R038" n="0833b11"/>则为荷担<persName>如来</persName>阿耨多罗三藐三菩提。</p></cb:div> <lb ed="X" n="0644a08"/><lb ed="R038" n="0833b12"/><cb:div type="commentary"><p xml:id="pX24p0644a0801">此经在始便为大乘不为三乘廣运无涯谓之大 <lb ed="X" n="0644a09"/><lb ed="R038" n="0833b13"/>乘超三乘之勝谓之最上自非其人不谬说也包 <lb ed="X" n="0644a10"/><lb ed="R038" n="0833b14"/>含名大无勝最上<persName>如来</persName>悉知见者人高道<anchor xml:id="nkr_note_add_0644a1001" n="0644a1001"/><anchor xml:id="beg0644a1001" n="0644a1001"/>旷<anchor xml:id="end0644a1001"/>唯<persName>佛</persName> <lb ed="X" n="0644a11"/><lb ed="R038" n="0833b15"/>见之荷担菩提千载不坠由于人弘任持运行荷 <lb ed="X" n="0644a12"/><lb ed="R038" n="0833b16"/>担義也背荷肩担非身而身实相法身非因非果 <lb ed="X" n="0644a13"/><lb ed="R038" n="0833b17"/>即是两肩也。</p></cb:div> <lb ed="X" n="0644a14"/><lb ed="R038" n="0833b18"/><cb:div type="orig"><p xml:id="pX24p0644a1401"><anchor xml:id="nkr_note_orig_0644k02" n="0644k02"/>何以故须菩提若乐小法者著我见人见众生见寿 <lb ed="X" n="0644a15"/><lb ed="R038" n="0834a01"/>者见则于此经不能听受读诵为人解说。</p></cb:div> <lb ed="X" n="0644a16"/><lb ed="R038" n="0834a02"/><cb:div type="commentary"><p xml:id="pX24p0644a1601">三乘不堪闻不信受乐小是二乘著我是凡夫著 <lb ed="X" n="0644a17"/><lb ed="R038" n="0834a03"/>见是外道不能读诵以失释得也故为人不可思 <lb ed="X" n="0644a18"/><lb ed="R038" n="0834a04"/>议。</p></cb:div> <lb ed="X" n="0644a19"/><lb ed="R038" n="0834a05"/><cb:div type="orig"><p xml:id="pX24p0644a1901"><anchor xml:id="nkr_note_orig_0644k03" n="0644k03"/>须菩提在在处处若有此经一切世间天人阿修罗 <lb ed="X" n="0644a20"/><lb ed="R038" n="0834a06"/>所<persName>应供</persName>养当知此处则为是塔皆应恭敬作礼围绕 <lb ed="X" n="0644a21"/><lb ed="R038" n="0834a07"/>以诸花香而散其处。</p></cb:div> <lb ed="X" n="0644a22"/><lb ed="R038" n="0834a08"/><cb:div type="commentary"><p xml:id="pX24p0644a2201">地是无知法处故贵虽复废言息義此处常有天 <lb ed="X" n="0644a23"/><lb ed="R038" n="0834a09"/>龙围绕如帝王所居之处人皆宗重天人供养此 <lb ed="X" n="0644a24"/><lb ed="R038" n="0834a10"/>处是塔恭敬作礼而散香花。</p></cb:div> <pb ed="X" xml:id="X24.0466.0644b" n="0644b"/> <lb ed="X" n="0644b01"/><lb ed="R038" n="0834a11"/><cb:div type="orig"><p xml:id="pX24p0644b0101"><anchor xml:id="nkr_note_orig_0644k04" n="0644k04"/>复次须菩提善男子善女人受持读诵此经若为人 <lb ed="X" n="0644b02"/><lb ed="R038" n="0834a12"/>轻贱是人先世罪业应堕恶道以今世人轻贱故先 <lb ed="X" n="0644b03"/><lb ed="R038" n="0834a13"/>世罪业则为消灭。</p></cb:div> <lb ed="X" n="0644b04"/><lb ed="R038" n="0834a14"/><cb:div type="commentary"><p xml:id="pX24p0644b0401">转障为轻也本有重障习学般若先世重罪现在 <lb ed="X" n="0644b05"/><lb ed="R038" n="0834a15"/>轻受止为人轻贱过去重罪即得消灭罪起由惑 <lb ed="X" n="0644b06"/><lb ed="R038" n="0834a16"/>福生于解福解既积则宿殃灭矣。</p></cb:div> <lb ed="X" n="0644b07"/><lb ed="R038" n="0834a17"/><cb:div type="orig"><p xml:id="pX24p0644b0701"><anchor xml:id="nkr_note_orig_0644k05" n="0644k05"/>当得阿耨多罗三藐三菩提。</p></cb:div> <lb ed="X" n="0644b08"/><lb ed="R038" n="0834a18"/><cb:div type="commentary"><p xml:id="pX24p0644b0801">即受记也累灭解生菩提可登故<persName>佛</persName>悬记也。</p></cb:div> <lb ed="X" n="0644b09"/><lb ed="R038" n="0834b01"/><cb:div type="orig"><p xml:id="pX24p0644b0901"><anchor xml:id="nkr_note_orig_0644k06" n="0644k06"/>须菩提我念过去无量阿僧祇劫于燃灯<persName>佛</persName>前得値 <lb ed="X" n="0644b10"/><lb ed="R038" n="0834b02"/>八百四千万亿那由他诸<persName>佛</persName>悉皆供养承事无空过 <lb ed="X" n="0644b11"/><lb ed="R038" n="0834b03"/>者若复有人于後末世能受持读诵此经所得功德 <lb ed="X" n="0644b12"/><lb ed="R038" n="0834b04"/>于我所供养诸<persName>佛</persName>功德百分不及一千万亿分乃至 <lb ed="X" n="0644b13"/><lb ed="R038" n="0834b05"/>算数譬喩所不能及。</p></cb:div> <lb ed="X" n="0644b14"/><lb ed="R038" n="0834b06"/><cb:div type="commentary"><p xml:id="pX24p0644b1401">明能持经者所得福德勝<persName>佛</persName>往行燃灯<persName>佛</persName>时始获 <lb ed="X" n="0644b15"/><lb ed="R038" n="0834b07"/>无生忍今能无所得心而持经者得福勝我阿僧 <lb ed="X" n="0644b16"/><lb ed="R038" n="0834b08"/>祇<persName>佛</persName>所値八百四千万亿那由他<persName>佛</persName>供养无空过 <lb ed="X" n="0644b17"/><lb ed="R038" n="0834b09"/>者福德算数不及心限即福少意旷则功德多也。</p></cb:div> <lb ed="X" n="0644b18"/><lb ed="R038" n="0834b10"/><cb:div type="orig"><p xml:id="pX24p0644b1801"><anchor xml:id="nkr_note_orig_0644k07" n="0644k07"/>须菩提若善男子善女人于後末世有受持读诵此 <lb ed="X" n="0644b19"/><lb ed="R038" n="0834b11"/>经所得功德我若具说者或有人闻心即狂乱狐疑 <lb ed="X" n="0644b20"/><lb ed="R038" n="0834b12"/>不信。</p></cb:div> <lb ed="X" n="0644b21"/><lb ed="R038" n="0834b13"/><cb:div type="commentary"><p xml:id="pX24p0644b2101">具说无所得持经所得福时人闻则狂乱狐疑不 <lb ed="X" n="0644b22"/><lb ed="R038" n="0834b14"/>信解通人旷德必无涯狂乱不信不足明道也。</p></cb:div> <lb ed="X" n="0644b23"/><lb ed="R038" n="0834b15"/><cb:div type="orig"><p xml:id="pX24p0644b2301"><anchor xml:id="nkr_note_orig_0644k08" n="0644k08"/>须菩提当知是经義不可思议。</p></cb:div> <lb ed="X" n="0644b24"/><lb ed="R038" n="0834b16"/><cb:div type="commentary"><p xml:id="pX24p0644b2401">万行渊深義谁能测以无所得无所有如是有无 <pb ed="X" xml:id="X24.0466.0644c" n="0644c"/> <lb ed="X" n="0644c01"/><lb ed="R038" n="0834b17"/>所有为義以非般若而为般若是故经義不可思 <lb ed="X" n="0644c02"/><lb ed="R038" n="0834b18"/>议。</p></cb:div> <lb ed="X" n="0644c03"/><lb ed="R038" n="0835a01"/><cb:div type="orig"><p xml:id="pX24p0644c0301"><anchor xml:id="nkr_note_orig_0644k09" n="0644k09"/>果报亦不可思议。</p></cb:div> <lb ed="X" n="0644c04"/><lb ed="R038" n="0835a02"/><cb:div type="commentary"><p xml:id="pX24p0644c0401">菩提妙果岂有心之所议如花严经明初发心便 <lb ed="X" n="0644c05"/><lb ed="R038" n="0835a03"/>成正觉与微尘法界众生为眷属故知果报不可 <lb ed="X" n="0644c06"/><lb ed="R038" n="0835a04"/>思议也。</p></cb:div> <lb ed="X" n="0644c07"/><lb ed="R038" n="0835a05"/><cb:div type="orig"><p xml:id="pX24p0644c0701"><anchor xml:id="nkr_note_orig_0644k10" n="0644k10"/>尔时须菩提白<persName>佛</persName>言<persName>世尊</persName>善男子善女人发阿耨多 <lb ed="X" n="0644c08"/><lb ed="R038" n="0835a06"/>罗三藐三菩提心云何应住云何降伏其心。</p> <lb ed="X" n="0644c09"/><lb ed="R038" n="0835a07"/><p xml:id="pX24p0644c0901"><anchor xml:id="nkr_note_orig_0644k11" n="0644k11"/><persName>佛</persName>告须菩提善男子善女人发阿耨多罗三藐三菩 <lb ed="X" n="0644c10"/><lb ed="R038" n="0835a08"/>提心者当生如是心我应灭度一切众生灭度一切 <lb ed="X" n="0644c11"/><lb ed="R038" n="0835a09"/>众生<anchor xml:id="nkr_note_add_0644c1101" n="0644c1101"/><anchor xml:id="beg0644c1101" n="0644c1101"/>已<anchor xml:id="end0644c1101"/>而无有一众生实灭度者。</p></cb:div> <lb ed="X" n="0644c12"/><lb ed="R038" n="0835a10"/><cb:div type="commentary"><p xml:id="pX24p0644c1201">就体中辨于三假初受假次名假後法假受是人 <lb ed="X" n="0644c13"/><lb ed="R038" n="0835a11"/>人即有名此人之与名有能成之法也三假是立 <lb ed="X" n="0644c14"/><lb ed="R038" n="0835a12"/>法云何将三假释无所有三假乃是立法亦是壞 <lb ed="X" n="0644c15"/><lb ed="R038" n="0835a13"/>法今欲明无所有故须将来释若横排<note place="inline">一作论</note>破病 <lb ed="X" n="0644c16"/><lb ed="R038" n="0835a14"/>则实是一无所有若竖论望道即无所有而不无 <lb ed="X" n="0644c17"/><lb ed="R038" n="0835a15"/>所有此三假亦然能成能破故<note place="inline">一有既字</note>言假有竟何 <lb ed="X" n="0644c18"/><lb ed="R038" n="0835a16"/>所有既言假有何为而不有初约释迦因无所有 <pb ed="X" xml:id="X24.0466.0645a" n="0645a"/> <lb ed="X" n="0645a01"/><lb ed="R038" n="0835a17"/>初明得者明发心欲度众生起弘誓愿我当灭度 <lb ed="X" n="0645a02"/><lb ed="R038" n="0835a18"/>一切众生实无众生得灭度者此明菩萨知众生 <lb ed="X" n="0645a03"/><lb ed="R038" n="0835b01"/>如有何可灭若实有众生可度释论云菩萨得杀 <lb ed="X" n="0645a04"/><lb ed="R038" n="0835b02"/>众生罪又大品如化品<persName>佛</persName>语须菩提诸法本有今 <lb ed="X" n="0645a05"/><lb ed="R038" n="0835b03"/>无耶此即责须菩提意众生非本时有今时无何 <lb ed="X" n="0645a06"/><lb ed="R038" n="0835b04"/>须慰谕始行菩萨本自无生今何可灭也。</p></cb:div> <lb ed="X" n="0645a07"/><lb ed="R038" n="0835b05"/><cb:div type="orig"><p xml:id="pX24p0645a0701"><anchor xml:id="nkr_note_orig_0645k01" n="0645k01"/>何以故须菩提若菩萨有我相人相众生相寿者相 <lb ed="X" n="0645a08"/><lb ed="R038" n="0835b06"/>则非菩萨。</p></cb:div> <lb ed="X" n="0645a09"/><lb ed="R038" n="0835b07"/><cb:div type="commentary"><p xml:id="pX24p0645a0901">以失明得理可见矣。</p></cb:div> <lb ed="X" n="0645a10"/><lb ed="R038" n="0835b08"/><cb:div type="orig"><p xml:id="pX24p0645a1001"><anchor xml:id="nkr_note_orig_0645k02" n="0645k02"/>所以者何须菩提实无有法发阿耨多罗三藐三菩 <lb ed="X" n="0645a11"/><lb ed="R038" n="0835b09"/>提心者。</p></cb:div> <lb ed="X" n="0645a12"/><lb ed="R038" n="0835b10"/><cb:div type="commentary"><p xml:id="pX24p0645a1201">无发心者故知无我即是行人空计我有惑故非 <lb ed="X" n="0645a13"/><lb ed="R038" n="0835b11"/>菩萨。</p></cb:div> <lb ed="X" n="0645a14"/><lb ed="R038" n="0835b12"/><cb:div type="orig"><p xml:id="pX24p0645a1401"><anchor xml:id="nkr_note_orig_0645k03" n="0645k03"/>须菩提于意云何<persName>如来</persName>于燃灯<persName>佛</persName>所有法得阿耨多 <lb ed="X" n="0645a15"/><lb ed="R038" n="0835b13"/>罗三藐三菩提不。</p></cb:div> <lb ed="X" n="0645a16"/><lb ed="R038" n="0835b14"/><cb:div type="commentary"><p xml:id="pX24p0645a1601">即引自昔得记之解以证前说。</p></cb:div> <lb ed="X" n="0645a17"/><lb ed="R038" n="0835b15"/><cb:div type="orig"><p xml:id="pX24p0645a1701"><anchor xml:id="nkr_note_orig_0645k04" n="0645k04"/>不也<persName>世尊</persName>如我解<persName>佛</persName>所说義<persName>佛</persName>于燃灯<persName>佛</persName>所无有法 <lb ed="X" n="0645a18"/><lb ed="R038" n="0835b16"/>得阿耨多罗三藐三菩提。</p></cb:div> <lb ed="X" n="0645a19"/><lb ed="R038" n="0835b17"/><cb:div type="commentary"><p xml:id="pX24p0645a1901">圣心难测義推可图得记由于无相无相之中即 <lb ed="X" n="0645a20"/><lb ed="R038" n="0835b18"/>无所得也。</p></cb:div> <lb ed="X" n="0645a21"/><lb ed="R038" n="0836a01"/><cb:div type="orig"><p xml:id="pX24p0645a2101"><anchor xml:id="nkr_note_orig_0645k05" n="0645k05"/><persName>佛</persName>言如是如是须菩提实无有法<persName>如来</persName>得阿耨多罗 <lb ed="X" n="0645a22"/><lb ed="R038" n="0836a02"/>三藐三菩提须菩提若有法<persName>如来</persName>得阿耨多罗三藐 <lb ed="X" n="0645a23"/><lb ed="R038" n="0836a03"/>三菩提者燃灯<persName>佛</persName>则不与我授记汝于来世当得作 <lb ed="X" n="0645a24"/><lb ed="R038" n="0836a04"/><persName>佛</persName>号释迦牟尼以实无有法得阿耨多罗三藐三菩 <pb ed="X" xml:id="X24.0466.0645b" n="0645b"/> <lb ed="X" n="0645b01"/><lb ed="R038" n="0836a05"/>提是故燃灯<persName>佛</persName>与我授记作是言汝于来世当得作 <lb ed="X" n="0645b02"/><lb ed="R038" n="0836a06"/><persName>佛</persName>号释迦牟尼。</p></cb:div> <lb ed="X" n="0645b03"/><lb ed="R038" n="0836a07"/><cb:div type="commentary"><p xml:id="pX24p0645b0301"><persName>佛</persName>述如汝所说者在因时<anchor xml:id="nkr_note_add_0645b0301" n="0645b0301"/><anchor xml:id="beg0645b0301" n="0645b0301"/>已<anchor xml:id="end0645b0301"/>自无所有故无所得 <lb ed="X" n="0645b04"/><lb ed="R038" n="0836a08"/>菩提<persName>佛</persName>与我记若见有法则乖菩提何容得记无 <lb ed="X" n="0645b05"/><lb ed="R038" n="0836a09"/>法得菩提是故燃灯授记无法则会理会理则向 <lb ed="X" n="0645b06"/><lb ed="R038" n="0836a10"/>极故得记也。</p></cb:div> <lb ed="X" n="0645b07"/><lb ed="R038" n="0836a11"/><cb:div type="orig"><p xml:id="pX24p0645b0701"><anchor xml:id="nkr_note_orig_0645k06" n="0645k06"/>何以故<persName>如来</persName>者即诸法如義若有人言<persName>如来</persName>得阿耨 <lb ed="X" n="0645b08"/><lb ed="R038" n="0836a12"/>多罗三耨三菩提须菩提实无有法<persName>佛</persName>得阿耨多罗 <lb ed="X" n="0645b09"/><lb ed="R038" n="0836a13"/>三藐三菩提须菩提<persName>如来</persName>所得阿耨多罗三藐三菩 <lb ed="X" n="0645b10"/><lb ed="R038" n="0836a14"/>提于是中无实无虚。</p></cb:div> <lb ed="X" n="0645b11"/><lb ed="R038" n="0836a15"/><cb:div type="commentary"><p xml:id="pX24p0645b1101">同如故无所有诸法性空理无乖异谓之为如会 <lb ed="X" n="0645b12"/><lb ed="R038" n="0836a16"/>如解极故名<persName>如来</persName>也若有人说<persName>如来</persName>得菩提者此 <lb ed="X" n="0645b13"/><lb ed="R038" n="0836a17"/>人俗间语非理言也实无法得菩提<persName>佛</persName>人也菩提 <lb ed="X" n="0645b14"/><lb ed="R038" n="0836a18"/>道也既无人法谁得菩提菩提之中不见是非非 <lb ed="X" n="0645b15"/><lb ed="R038" n="0836b01"/>实即无是非虚即无非也。</p></cb:div> <lb ed="X" n="0645b16"/><lb ed="R038" n="0836b02"/><cb:div type="orig"><p xml:id="pX24p0645b1601"><anchor xml:id="nkr_note_orig_0645k07" n="0645k07"/>是故<persName>如来</persName>说一切法皆是<persName>佛</persName>法须菩提所言一切法 <lb ed="X" n="0645b17"/><lb ed="R038" n="0836b03"/>者即非一切法是故名一切法。</p></cb:div> <lb ed="X" n="0645b18"/><lb ed="R038" n="0836b04"/><cb:div type="commentary"><p xml:id="pX24p0645b1801"><persName>如来</persName>在一切数故凡夫违一切法为邪圣人顺一 <lb ed="X" n="0645b19"/><lb ed="R038" n="0836b05"/>切法为正正即觉悟故皆<persName>佛</persName>法矣。</p></cb:div> <lb ed="X" n="0645b20"/><lb ed="R038" n="0836b06"/><cb:div type="orig"><p xml:id="pX24p0645b2001"><anchor xml:id="nkr_note_orig_0645k08" n="0645k08"/>须菩提譬如人身长大须菩提言<persName>世尊</persName><persName>如来</persName>说人身 <lb ed="X" n="0645b21"/><lb ed="R038" n="0836b07"/>长大则为非大身是名大身。</p></cb:div> <lb ed="X" n="0645b22"/><lb ed="R038" n="0836b08"/><cb:div type="commentary"><p xml:id="pX24p0645b2201">直擧人身类上诸法缘假故长大无性即非身既 <lb ed="X" n="0645b23"/><lb ed="R038" n="0836b09"/>非般若为般若者寧不以非身为身耶。</p></cb:div> <lb ed="X" n="0645b24"/><lb ed="R038" n="0836b10"/><cb:div type="orig"><p xml:id="pX24p0645b2401"><anchor xml:id="nkr_note_orig_0645k09" n="0645k09"/>须菩提菩萨亦如是若作是言我当灭度无量众生 <pb ed="X" xml:id="X24.0466.0645c" n="0645c"/> <lb ed="X" n="0645c01"/><lb ed="R038" n="0836b11"/>则不名菩萨何以故须菩提实无有法名为菩萨。</p></cb:div> <lb ed="X" n="0645c02"/><lb ed="R038" n="0836b12"/><cb:div type="commentary"><p xml:id="pX24p0645c0201">灭度众生不名菩萨者元无众生横见众生见则 <lb ed="X" n="0645c03"/><lb ed="R038" n="0836b13"/>乖道非菩萨也何以故下释菩萨自无何有众生。</p></cb:div> <lb ed="X" n="0645c04"/><lb ed="R038" n="0836b14"/><cb:div type="orig"><p xml:id="pX24p0645c0401"><anchor xml:id="nkr_note_orig_0645k10" n="0645k10"/>是故<persName>佛</persName>说一切法无我无人无众生无寿者。</p></cb:div> <lb ed="X" n="0645c05"/><lb ed="R038" n="0836b15"/><cb:div type="commentary"><p xml:id="pX24p0645c0501">无菩萨亦无众生一切法都无人我也。</p></cb:div> <lb ed="X" n="0645c06"/><lb ed="R038" n="0836b16"/><cb:div type="orig"><p xml:id="pX24p0645c0601"><anchor xml:id="nkr_note_orig_0645k11" n="0645k11"/>须菩提若菩萨作是言我当莊严<persName>佛</persName>土是不名菩萨 <lb ed="X" n="0645c07"/><lb ed="R038" n="0836b17"/>何以故<persName>如来</persName>说莊严<persName>佛</persName>土者即非莊严是名莊严。</p></cb:div> <lb ed="X" n="0645c08"/><lb ed="R038" n="0836b18"/><cb:div type="commentary"><p xml:id="pX24p0645c0801">虚襟进道严土济物济物之行方便慧也解空无 <lb ed="X" n="0645c09"/><lb ed="R038" n="0837a01"/>相谓之为慧若言我能莊严国土众生可化见惑 <lb ed="X" n="0645c10"/><lb ed="R038" n="0837a02"/>违道何名菩萨也<persName>如来</persName>说非莊严是名莊严者无 <lb ed="X" n="0645c11"/><lb ed="R038" n="0837a03"/>存于化而土自严也明应住義受假竟。</p></cb:div> <lb ed="X" n="0645c12"/><lb ed="R038" n="0837a04"/><cb:div type="orig"><p xml:id="pX24p0645c1201"><anchor xml:id="nkr_note_orig_0645k12" n="0645k12"/>须菩提若菩萨通达无我法者。</p></cb:div> <lb ed="X" n="0645c13"/><lb ed="R038" n="0837a05"/><cb:div type="commentary"><p xml:id="pX24p0645c1301">既云一切法皆无所有何名菩萨今实无一切诸 <lb ed="X" n="0645c14"/><lb ed="R038" n="0837a06"/>法而今言菩萨但有其名今明此名亦无所有何 <lb ed="X" n="0645c15"/><lb ed="R038" n="0837a07"/>名此为菩萨通达诸法无我等相故名菩萨真菩 <lb ed="X" n="0645c16"/><lb ed="R038" n="0837a08"/>萨故所以能通达无我也。</p></cb:div> <lb ed="X" n="0645c17"/><lb ed="R038" n="0837a09"/><cb:div type="orig"><p xml:id="pX24p0645c1701"><anchor xml:id="nkr_note_orig_0645k13" n="0645k13"/><persName>如来</persName>说名真是菩萨。</p></cb:div> <lb ed="X" n="0645c18"/><lb ed="R038" n="0837a10"/><cb:div type="commentary"><p xml:id="pX24p0645c1801">通达非伪真菩萨也名假竟。</p></cb:div> <pb ed="X" xml:id="X24.0466.0646a" n="0646a"/> <lb ed="X" n="0646a01"/><lb ed="R038" n="0837a11"/><cb:div type="orig"><p xml:id="pX24p0646a0101"><anchor xml:id="nkr_note_orig_0646k01" n="0646k01"/>须菩提于意云何<persName>如来</persName>有肉眼不如是<persName>世尊</persName><persName>如来</persName>有 <lb ed="X" n="0646a02"/><lb ed="R038" n="0837a12"/>肉眼须菩提于意云何<persName>如来</persName>有天眼不如是<persName>世尊</persName>如 <lb ed="X" n="0646a03"/><lb ed="R038" n="0837a13"/>来有天眼须菩提于意云何<persName>如来</persName>有慧眼不如是世 <lb ed="X" n="0646a04"/><lb ed="R038" n="0837a14"/>尊<persName>如来</persName>有慧眼须菩提于意云何<persName>如来</persName>有法眼不如 <lb ed="X" n="0646a05"/><lb ed="R038" n="0837a15"/>是<persName>世尊</persName><persName>如来</persName>有法眼须菩提于意云何<persName>如来</persName>有<persName>佛</persName>眼 <lb ed="X" n="0646a06"/><lb ed="R038" n="0837a16"/>不如是<persName>世尊</persName><persName>如来</persName>有<persName>佛</persName>眼。</p></cb:div> <lb ed="X" n="0646a07"/><lb ed="R038" n="0837a17"/><cb:div type="commentary"><p xml:id="pX24p0646a0701">即上<persName>如来</persName>悉知悉见是人法虽多不过功德智慧 <lb ed="X" n="0646a08"/><lb ed="R038" n="0837a18"/>二种严心为其体故备空也智慧虽多不过五眼 <lb ed="X" n="0646a09"/><lb ed="R038" n="0837b01"/>旧云肉眼见障内天眼见障外慧眼见真法眼见 <lb ed="X" n="0646a10"/><lb ed="R038" n="0837b02"/>俗<persName>佛</persName>眼通知内外法今言但是一智差别说之故 <lb ed="X" n="0646a11"/><lb ed="R038" n="0837b03"/>有五耳释论云法眼知声闻缘觉等法故名法眼 <lb ed="X" n="0646a12"/><lb ed="R038" n="0837b04"/>是以知俗名法眼然此中本明智慧空而直辨五 <lb ed="X" n="0646a13"/><lb ed="R038" n="0837b05"/>眼不言其空者意现于後後既将智体心空智寧 <lb ed="X" n="0646a14"/><lb ed="R038" n="0837b06"/>不空後明功德空前智岂不空以前明智有後明 <lb ed="X" n="0646a15"/><lb ed="R038" n="0837b07"/>功德无无有虽殊智不乖也。</p></cb:div> <lb ed="X" n="0646a16"/><lb ed="R038" n="0837b08"/><cb:div type="orig"><p xml:id="pX24p0646a1601"><anchor xml:id="nkr_note_orig_0646k02" n="0646k02"/>须菩提于意云何恒河中所有沙<persName>佛</persName>说是沙不如是 <lb ed="X" n="0646a17"/><lb ed="R038" n="0837b09"/><persName>世尊</persName><persName>如来</persName>说是沙须菩提于意云何如一恒河中所 <lb ed="X" n="0646a18"/><lb ed="R038" n="0837b10"/>有沙有如是沙等恒河是诸恒河所有沙数<persName>佛</persName>世界 <lb ed="X" n="0646a19"/><lb ed="R038" n="0837b11"/>如是寧为多不甚多<persName>世尊</persName><persName>佛</persName>告须菩提尔所国土中 <lb ed="X" n="0646a20"/><lb ed="R038" n="0837b12"/>所有众生若干种心<persName>如来</persName>悉知何以故<persName>如来</persName>说诸心 <lb ed="X" n="0646a21"/><lb ed="R038" n="0837b13"/>皆为非心是名为心所以者何须菩提过去心不可 <lb ed="X" n="0646a22"/><lb ed="R038" n="0837b14"/>得见在心不可得未来心不可得。</p></cb:div> <lb ed="X" n="0646a23"/><lb ed="R038" n="0837b15"/><cb:div type="commentary"><p xml:id="pX24p0646a2301">以擧恒沙等来为欲挍量取心明其空耳<persName>如来</persName>说 <lb ed="X" n="0646a24"/><lb ed="R038" n="0837b16"/>心皆为非心只以非心为心此与前不异五眼照 <pb ed="X" xml:id="X24.0466.0646b" n="0646b"/> <lb ed="X" n="0646b01"/><lb ed="R038" n="0837b17"/>理无不周备擧色心收境尽矣三世不可得说非 <lb ed="X" n="0646b02"/><lb ed="R038" n="0837b18"/>心名心何者以三世心无性可得故可从缘而生 <lb ed="X" n="0646b03"/><lb ed="R038" n="0838a01"/>心也。</p></cb:div> <lb ed="X" n="0646b04"/><lb ed="R038" n="0838a02"/><cb:div type="orig"><p xml:id="pX24p0646b0401"><anchor xml:id="nkr_note_orig_0646k03" n="0646k03"/>须菩提于意云何若有人满三千大千世界七宝以 <lb ed="X" n="0646b05"/><lb ed="R038" n="0838a03"/>用佈施是人以是因缘得福多否如是<persName>世尊</persName>此人以 <lb ed="X" n="0646b06"/><lb ed="R038" n="0838a04"/>是因缘得福甚多须菩提若福德有实<persName>如来</persName>不说得 <lb ed="X" n="0646b07"/><lb ed="R038" n="0838a05"/>福德多以福德无故<persName>如来</persName>说得福德多。</p></cb:div> <lb ed="X" n="0646b08"/><lb ed="R038" n="0838a06"/><cb:div type="commentary"><p xml:id="pX24p0646b0801">明福有实此则有量岂得多耶以无福为福故多 <lb ed="X" n="0646b09"/><lb ed="R038" n="0838a07"/>也金玉无性故可积满三千福德无实则可旷施 <lb ed="X" n="0646b10"/><lb ed="R038" n="0838a08"/>而多心之无性惑灭解生也法假竟。</p></cb:div> <lb ed="X" n="0646b11"/><lb ed="R038" n="0838a09"/><cb:div type="orig"><p xml:id="pX24p0646b1101"><anchor xml:id="nkr_note_orig_0646k04" n="0646k04"/>须菩提于意云何<persName>佛</persName>可以具足色身见不不也<persName>世尊</persName> <lb ed="X" n="0646b12"/><lb ed="R038" n="0838a10"/><persName>如来</persName>不应以具足色身见何以故<persName>如来</persName>说具足色身 <lb ed="X" n="0646b13"/><lb ed="R038" n="0838a11"/>即非具足色身是名具足色身须菩提于意云何如 <lb ed="X" n="0646b14"/><lb ed="R038" n="0838a12"/>来可以具足诸相见不不也<persName>世尊</persName><persName>如来</persName>不应以具足 <lb ed="X" n="0646b15"/><lb ed="R038" n="0838a13"/>诸相见何以故<persName>如来</persName>说诸相具足即非具足是名诸 <lb ed="X" n="0646b16"/><lb ed="R038" n="0838a14"/>相具足。</p></cb:div> <lb ed="X" n="0646b17"/><lb ed="R038" n="0838a15"/><cb:div type="commentary"><p xml:id="pX24p0646b1701">色身者法身如空月色身若水像世间之色无实 <lb ed="X" n="0646b18"/><lb ed="R038" n="0838a16"/>可睹寻其本实即法身也慧为万善之主施为众 <lb ed="X" n="0646b19"/><lb ed="R038" n="0838a17"/>行之首总为丈六金容别则众相云娑婆随现则 <lb ed="X" n="0646b20"/><lb ed="R038" n="0838a18"/>为相岂可一方尽极。</p></cb:div> <lb ed="X" n="0646b21"/><lb ed="R038" n="0838b01"/><cb:div type="orig"><p xml:id="pX24p0646b2101"><anchor xml:id="nkr_note_orig_0646k05" n="0646k05"/>须菩提汝勿谓<persName>如来</persName>作是念我当有所说法莫作是 <lb ed="X" n="0646b22"/><lb ed="R038" n="0838b02"/>念何以故若人言<persName>如来</persName>有所说法则为谤<persName>佛</persName>不能解 <lb ed="X" n="0646b23"/><lb ed="R038" n="0838b03"/>我所说故须菩提说法者无法可说是名说法。</p></cb:div> <lb ed="X" n="0646b24"/><lb ed="R038" n="0838b04"/><cb:div type="commentary"><p xml:id="pX24p0646b2401">道成<note place="inline">一作感</note>应出说法化人谬传毁圣名为谤<persName>佛</persName>无 <pb ed="X" xml:id="X24.0466.0646c" n="0646c"/> <lb ed="X" n="0646c01"/><lb ed="R038" n="0838b05"/>法可说是名说法故传说法之意向言无说非杜 <lb ed="X" n="0646c02"/><lb ed="R038" n="0838b06"/>默不语但无存而说即说满大下无乖法理之过也。</p></cb:div> <lb ed="X" n="0646c03"/><lb ed="R038" n="0838b07"/><cb:div type="orig"><p xml:id="pX24p0646c0301">尔时慧命须菩提白<persName>佛</persName>言<persName>世尊</persName>颇有众生于未来世 <lb ed="X" n="0646c04"/><lb ed="R038" n="0838b08"/>闻说是法生信心不<persName>佛</persName>言须菩提彼非众生非不众 <lb ed="X" n="0646c05"/><lb ed="R038" n="0838b09"/>生何以故须菩提众生众生者<persName>如来</persName>说非众生是名 <lb ed="X" n="0646c06"/><lb ed="R038" n="0838b10"/>众生。</p></cb:div> <lb ed="X" n="0646c07"/><lb ed="R038" n="0838b11"/><cb:div type="commentary"><p xml:id="pX24p0646c0701">此六十二字秦译无而魏译有故天台疏中无科 <lb ed="X" n="0646c08"/><lb ed="R038" n="0838b12"/>释。</p></cb:div> <lb ed="X" n="0646c09"/><lb ed="R038" n="0838b13"/><cb:div type="orig"><p xml:id="pX24p0646c0901"><anchor xml:id="nkr_note_orig_0646k06" n="0646k06"/>须菩提白<persName>佛</persName>言<persName>世尊</persName><persName>佛</persName>得阿耨多罗三藐三菩提为 <lb ed="X" n="0646c10"/><lb ed="R038" n="0838b14"/>无所得耶。</p></cb:div> <lb ed="X" n="0646c11"/><lb ed="R038" n="0838b15"/><cb:div type="commentary"><p xml:id="pX24p0646c1101"><persName>佛</persName>人也菩提道也<persName>佛</persName>得道故说以示人而言无法 <lb ed="X" n="0646c12"/><lb ed="R038" n="0838b16"/>可说未审得道不。</p></cb:div> <lb ed="X" n="0646c13"/><lb ed="R038" n="0838b17"/><cb:div type="orig"><p xml:id="pX24p0646c1301"><anchor xml:id="nkr_note_orig_0646k07" n="0646k07"/><persName>佛</persName>言如是如是须菩提我于阿耨多罗三藐三菩提 <lb ed="X" n="0646c14"/><lb ed="R038" n="0838b18"/>乃至无有少法可得是名阿耨多罗三藐三菩提。</p></cb:div> <lb ed="X" n="0646c15"/><lb ed="R038" n="0839a01"/><cb:div type="commentary"><p xml:id="pX24p0646c1501">相尽虚通谓之菩提菩提无相有何可得寂灭无 <lb ed="X" n="0646c16"/><lb ed="R038" n="0839a02"/>得道之至也。</p></cb:div> <lb ed="X" n="0646c17"/><lb ed="R038" n="0839a03"/><cb:div type="orig"><p xml:id="pX24p0646c1701"><anchor xml:id="nkr_note_orig_0646k08" n="0646k08"/>复次须菩提是法平等无有高下是名阿耨多罗三 <lb ed="X" n="0646c18"/><lb ed="R038" n="0839a04"/>藐三菩提。</p></cb:div> <pb ed="X" xml:id="X24.0466.0647a" n="0647a"/> <lb ed="X" n="0647a01"/><lb ed="R038" n="0839a05"/><cb:div type="commentary"><p xml:id="pX24p0647a0101">结成菩提義也人无贵贱法无好醜平等菩提義 <lb ed="X" n="0647a02"/><lb ed="R038" n="0839a06"/>也。</p></cb:div> <lb ed="X" n="0647a03"/><lb ed="R038" n="0839a07"/><cb:div type="orig"><p xml:id="pX24p0647a0301"><anchor xml:id="nkr_note_orig_0647k01" n="0647k01"/>以无我无人无众生无寿者修一切善法则得阿耨 <lb ed="X" n="0647a04"/><lb ed="R038" n="0839a08"/>多罗三藐三菩提须菩提所言善法者<persName>如来</persName>说非善 <lb ed="X" n="0647a05"/><lb ed="R038" n="0839a09"/>法是名善法。</p></cb:div> <lb ed="X" n="0647a06"/><lb ed="R038" n="0839a10"/><cb:div type="commentary"><p xml:id="pX24p0647a0601">无我人修一切善即是修義夫形端故影直声和 <lb ed="X" n="0647a07"/><lb ed="R038" n="0839a11"/>则响顺忘我人而修因必剋无相之菩提所言善 <lb ed="X" n="0647a08"/><lb ed="R038" n="0839a12"/>法下人既不有善何得实耶善是離恶之名法是 <lb ed="X" n="0647a09"/><lb ed="R038" n="0839a13"/>轨持之義。</p></cb:div> <lb ed="X" n="0647a10"/><lb ed="R038" n="0839a14"/><cb:div type="orig"><p xml:id="pX24p0647a1001"><anchor xml:id="nkr_note_orig_0647k02" n="0647k02"/>须菩提若三千大千世界中所有诸<name role="" type="person">须弥山</name>王如是 <lb ed="X" n="0647a11"/><lb ed="R038" n="0839a15"/>等七宝聚有人持用佈施若人以此般若波罗蜜经 <lb ed="X" n="0647a12"/><lb ed="R038" n="0839a16"/>乃至四句偈等受持读诵为他人说于前功德百分 <lb ed="X" n="0647a13"/><lb ed="R038" n="0839a17"/>不及一百千万亿分乃至算数譬喩所不能及。</p></cb:div> <lb ed="X" n="0647a14"/><lb ed="R038" n="0839a18"/><cb:div type="commentary"><p xml:id="pX24p0647a1401">聚宝有尽妙解无穷一偈法宝勝无量珍也。</p></cb:div> <lb ed="X" n="0647a15"/><lb ed="R038" n="0839b01"/><cb:div type="orig"><p xml:id="pX24p0647a1501"><anchor xml:id="nkr_note_orig_0647k03" n="0647k03"/>须菩提于意云何汝等勿谓<persName>如来</persName>作是念我当度众 <lb ed="X" n="0647a16"/><lb ed="R038" n="0839b02"/>生须菩提莫作是念何以故实无有众生<persName>如来</persName>度者 <lb ed="X" n="0647a17"/><lb ed="R038" n="0839b03"/>若有众生<persName>如来</persName>度者<persName>如来</persName>则有我人众生寿者须菩 <lb ed="X" n="0647a18"/><lb ed="R038" n="0839b04"/>提<persName>如来</persName>说有我者则非有我而凡夫之人以为有我 <lb ed="X" n="0647a19"/><lb ed="R038" n="0839b05"/>须菩提凡夫者<persName>如来</persName>说则非凡夫。</p></cb:div> <lb ed="X" n="0647a20"/><lb ed="R038" n="0839b06"/><cb:div type="commentary"><p xml:id="pX24p0647a2001">菩提无得为果故以忘言而说勿谓<persName>如来</persName>见众生 <lb ed="X" n="0647a21"/><lb ed="R038" n="0839b07"/>可度若见有众生则为我见何谓<persName>如来</persName>但说假名 <lb ed="X" n="0647a22"/><lb ed="R038" n="0839b08"/>我耳故非实我而凡夫者闻说假名不达言旨以 <lb ed="X" n="0647a23"/><lb ed="R038" n="0839b09"/>为实我<persName>如来</persName>说非凡夫者凡夫不实故可化而成 <lb ed="X" n="0647a24"/><lb ed="R038" n="0839b10"/><persName>佛</persName>也。</p></cb:div> <pb ed="X" xml:id="X24.0466.0647b" n="0647b"/> <lb ed="X" n="0647b01"/><lb ed="R038" n="0839b11"/><cb:div type="orig"><p xml:id="pX24p0647b0101"><anchor xml:id="nkr_note_orig_0647k04" n="0647k04"/>须菩提于意云何可以三十二相观<persName>如来</persName>不。</p></cb:div> <lb ed="X" n="0647b02"/><lb ed="R038" n="0839b12"/><cb:div type="commentary"><p xml:id="pX24p0647b0201">谓众生是有可化而成圣法身不无可以妙相而 <lb ed="X" n="0647b03"/><lb ed="R038" n="0839b13"/>期故发问也。</p></cb:div> <lb ed="X" n="0647b04"/><lb ed="R038" n="0839b14"/><cb:div type="orig"><p xml:id="pX24p0647b0401"><anchor xml:id="nkr_note_orig_0647k05" n="0647k05"/>须菩提言如是如是以三十二相观<persName>如来</persName>。</p></cb:div> <lb ed="X" n="0647b05"/><lb ed="R038" n="0839b15"/><cb:div type="commentary"><p xml:id="pX24p0647b0501">听者实尔用三十二相见<persName>如来</persName>也。</p></cb:div> <lb ed="X" n="0647b06"/><lb ed="R038" n="0839b16"/><cb:div type="orig"><p xml:id="pX24p0647b0601"><anchor xml:id="nkr_note_orig_0647k06" n="0647k06"/><persName>佛</persName>言须菩提若以三十二相观<persName>如来</persName>者转轮圣王则 <lb ed="X" n="0647b07"/><lb ed="R038" n="0839b17"/>是<persName>如来</persName>。</p></cb:div> <lb ed="X" n="0647b08"/><lb ed="R038" n="0839b18"/><cb:div type="commentary"><p xml:id="pX24p0647b0801">即以近事质之令其自解。</p></cb:div> <lb ed="X" n="0647b09"/><lb ed="R038" n="0840a01"/><cb:div type="orig"><p xml:id="pX24p0647b0901"><anchor xml:id="nkr_note_orig_0647k07" n="0647k07"/>须菩提白<persName>佛</persName>言<persName>世尊</persName>如我解<persName>佛</persName>所说義不应以三十 <lb ed="X" n="0647b10"/><lb ed="R038" n="0840a02"/>二相观<persName>如来</persName>。</p></cb:div> <lb ed="X" n="0647b11"/><lb ed="R038" n="0840a03"/><cb:div type="commentary"><p xml:id="pX24p0647b1101">时情谓然我解不尔。</p></cb:div> <lb ed="X" n="0647b12"/><lb ed="R038" n="0840a04"/><cb:div type="orig"><p xml:id="pX24p0647b1201"><anchor xml:id="nkr_note_orig_0647k08" n="0647k08"/>尔时<persName>世尊</persName>而说偈言若以色见我以音声求我是人 <lb ed="X" n="0647b13"/><lb ed="R038" n="0840a05"/>行邪道不能见<persName>如来</persName>。</p></cb:div> <lb ed="X" n="0647b14"/><lb ed="R038" n="0840a06"/><cb:div type="commentary"><p xml:id="pX24p0647b1401">金容焕眼而非形八音盈耳而非声偏谬为邪愚 <lb ed="X" n="0647b15"/><lb ed="R038" n="0840a07"/>邪隔不见也。</p></cb:div> <lb ed="X" n="0647b16"/><lb ed="R038" n="0840a08"/><cb:div type="orig"><p xml:id="pX24p0647b1601"><anchor xml:id="nkr_note_orig_0647k09" n="0647k09"/>须菩提汝若作是念<persName>如来</persName>不以具足相故得阿耨多 <lb ed="X" n="0647b17"/><lb ed="R038" n="0840a09"/>罗三藐三菩提须菩提莫作是念。</p></cb:div> <lb ed="X" n="0647b18"/><lb ed="R038" n="0840a10"/><cb:div type="commentary"><p xml:id="pX24p0647b1801">功用无所有即是有不断灭義有因有果一切宛 <lb ed="X" n="0647b19"/><lb ed="R038" n="0840a11"/>然即是般若方便用论云得般若气分故有居空 <lb ed="X" n="0647b20"/><lb ed="R038" n="0840a12"/>涉有之用无复滞碍有義虽多不过因果得菩提 <lb ed="X" n="0647b21"/><lb ed="R038" n="0840a13"/>是果也明果中二初诫次有汝莫作是念诫也。</p></cb:div> <lb ed="X" n="0647b22"/><lb ed="R038" n="0840a14"/><cb:div type="orig"><p xml:id="pX24p0647b2201"><anchor xml:id="nkr_note_orig_0647k10" n="0647k10"/><persName>如来</persName>不以具足相故得阿耨多罗三藐三菩提。</p></cb:div> <lb ed="X" n="0647b23"/><lb ed="R038" n="0840a15"/><cb:div type="commentary"><p xml:id="pX24p0647b2301">勿言诸法一向无所有故谓不以具足相故得菩 <lb ed="X" n="0647b24"/><lb ed="R038" n="0840a16"/>提不偏在色声故向言非非不身相故复言是也。</p></cb:div> <pb ed="X" xml:id="X24.0466.0647c" n="0647c"/> <lb ed="X" n="0647c01"/><lb ed="R038" n="0840a17"/><cb:div type="orig"><p xml:id="pX24p0647c0101"><anchor xml:id="nkr_note_orig_0647k11" n="0647k11"/>须菩提汝若作是念发阿耨多罗三藐三菩提心者 <lb ed="X" n="0647c02"/><lb ed="R038" n="0840a18"/>说诸法断灭莫作是念。</p></cb:div> <lb ed="X" n="0647c03"/><lb ed="R038" n="0840b01"/><cb:div type="commentary"><p xml:id="pX24p0647c0301">诫莫起断灭相尽寂灭故不有道至<note place="inline">一作王</note>十方非 <lb ed="X" n="0647c04"/><lb ed="R038" n="0840b02"/>谓无应毕而谢即不常感至随现故不断体合中 <lb ed="X" n="0647c05"/><lb ed="R038" n="0840b03"/>道轨物之式限之一方岂不谬哉。</p></cb:div> <lb ed="X" n="0647c06"/><lb ed="R038" n="0840b04"/><cb:div type="orig"><p xml:id="pX24p0647c0601"><anchor xml:id="nkr_note_orig_0647k12" n="0647k12"/>何以故发阿耨多罗三藐三菩提心者于法不说断 <lb ed="X" n="0647c07"/><lb ed="R038" n="0840b05"/>灭相。</p> <lb ed="X" n="0647c08"/><lb ed="R038" n="0840b06"/><p xml:id="pX24p0647c0801"><anchor xml:id="nkr_note_orig_0647k13" n="0647k13"/>须菩提若菩萨以满恒河沙等世界七宝持用佈施。</p></cb:div> <lb ed="X" n="0647c09"/><lb ed="R038" n="0840b07"/><cb:div type="commentary"><p xml:id="pX24p0647c0901">就忍行中先挍量施宝。</p></cb:div> <lb ed="X" n="0647c10"/><lb ed="R038" n="0840b08"/><cb:div type="orig"><p xml:id="pX24p0647c1001"><anchor xml:id="nkr_note_orig_0647k14" n="0647k14"/>若复有人知一切法无我得成于忍此菩萨勝前菩 <lb ed="X" n="0647c11"/><lb ed="R038" n="0840b09"/>萨所得功德何以故须菩提以诸菩萨不受福德故。</p></cb:div> <lb ed="X" n="0647c12"/><lb ed="R038" n="0840b10"/><cb:div type="commentary"><p xml:id="pX24p0647c1201">忘我则忍成超出故勝也。</p></cb:div> <lb ed="X" n="0647c13"/><lb ed="R038" n="0840b11"/><cb:div type="orig"><p xml:id="pX24p0647c1301"><anchor xml:id="nkr_note_orig_0647k15" n="0647k15"/>须菩提白<persName>佛</persName>言<persName>世尊</persName>云何菩萨不受福德。</p> <lb ed="X" n="0647c14"/><lb ed="R038" n="0840b12"/><p xml:id="pX24p0647c1401"><anchor xml:id="nkr_note_orig_0647k16" n="0647k16"/>须菩提菩萨所作福德不应贪著是故说不受福德。</p></cb:div> <lb ed="X" n="0647c15"/><lb ed="R038" n="0840b13"/><cb:div type="commentary"><p xml:id="pX24p0647c1501">乃云不受亦不受受其报种<anchor xml:id="nkr_note_add_0647c1501" n="0647c1501"/><anchor xml:id="beg0647c1501" n="0647c1501"/>已<anchor xml:id="end0647c1501"/>名贪著无存我人 <lb ed="X" n="0647c16"/><lb ed="R038" n="0840b14"/>邪染何生。</p></cb:div> <lb ed="X" n="0647c17"/><lb ed="R038" n="0840b15"/><cb:div type="orig"><p xml:id="pX24p0647c1701"><anchor xml:id="nkr_note_orig_0647k17" n="0647k17"/>须菩提若有人言<persName>如来</persName>若来若去若坐若卧是人不 <lb ed="X" n="0647c18"/><lb ed="R038" n="0840b16"/>解我所说義何以故<persName>如来</persName>者无所从来亦无所去故 <pb ed="X" xml:id="X24.0466.0648a" n="0648a"/> <lb ed="X" n="0648a01"/><lb ed="R038" n="0840b17"/>名<persName>如来</persName>。</p></cb:div> <lb ed="X" n="0648a02"/><lb ed="R038" n="0840b18"/><cb:div type="commentary"><p xml:id="pX24p0648a0201">若言从真如实际中来<persName>善逝</persName>自及化人去至般涅 <lb ed="X" n="0648a03"/><lb ed="R038" n="0841a01"/>槃皆是不解<persName>佛</persName>所说義<persName>如来</persName>道荫之主世界权应 <lb ed="X" n="0648a04"/><lb ed="R038" n="0841a02"/>之宅众生慈育之子擧此三事大旨彰矣无来无 <lb ed="X" n="0648a05"/><lb ed="R038" n="0841a03"/>去故名<persName>如来</persName>解极会如体无方所缘至物现来无 <lb ed="X" n="0648a06"/><lb ed="R038" n="0841a04"/>所从感毕为隐亦何所去也。</p></cb:div> <lb ed="X" n="0648a07"/><lb ed="R038" n="0841a05"/><cb:div type="orig"><p xml:id="pX24p0648a0701"><anchor xml:id="nkr_note_orig_0648k01" n="0648k01"/>须菩提若善男子善女人以三千大千世界碎为微 <lb ed="X" n="0648a08"/><lb ed="R038" n="0841a06"/>尘于意云何是微尘众寧为多不甚多<persName>世尊</persName>何以故 <lb ed="X" n="0648a09"/><lb ed="R038" n="0841a07"/>若是微尘众实有者<persName>佛</persName>则不说是微尘众所以者何 <lb ed="X" n="0648a10"/><lb ed="R038" n="0841a08"/><persName>佛</persName>说微尘众即非微尘众是名微尘众。</p></cb:div> <lb ed="X" n="0648a11"/><lb ed="R038" n="0841a09"/><cb:div type="commentary"><p xml:id="pX24p0648a1101">以微尘成世界有合世界有合故起见见者则失 <lb ed="X" n="0648a12"/><lb ed="R038" n="0841a10"/>谓有此四妄想得者非见为见乃至非尘为尘为 <lb ed="X" n="0648a13"/><lb ed="R038" n="0841a11"/>得此四幷是般若用尘界等是依报见是正报合 <lb ed="X" n="0648a14"/><lb ed="R038" n="0841a12"/>通色心即此下是碎尘用善男子幷是大行同华 <lb ed="X" n="0648a15"/><lb ed="R038" n="0841a13"/>严<persName>佛</persName>说非微尘为尘。</p></cb:div> <lb ed="X" n="0648a16"/><lb ed="R038" n="0841a14"/><cb:div type="orig"><p xml:id="pX24p0648a1601"><anchor xml:id="nkr_note_orig_0648k02" n="0648k02"/><persName>世尊</persName><persName>如来</persName>所说三千大千世界即非世界是名世界。</p></cb:div> <lb ed="X" n="0648a17"/><lb ed="R038" n="0841a15"/><cb:div type="commentary"><p xml:id="pX24p0648a1701">微尘非实故可碎而为多世界非有则可假借而 <lb ed="X" n="0648a18"/><lb ed="R038" n="0841a16"/>成也。</p></cb:div> <lb ed="X" n="0648a19"/><lb ed="R038" n="0841a17"/><cb:div type="orig"><p xml:id="pX24p0648a1901"><anchor xml:id="nkr_note_orig_0648k03" n="0648k03"/>何以故若世界实有者则是一合相<persName>如来</persName>说一合相 <lb ed="X" n="0648a20"/><lb ed="R038" n="0841a18"/>则非一合相是名一合相须菩提一合相者则是不 <lb ed="X" n="0648a21"/><lb ed="R038" n="0841b01"/>可说但凡夫之人贪著其事。</p></cb:div> <lb ed="X" n="0648a22"/><lb ed="R038" n="0841b02"/><cb:div type="commentary"><p xml:id="pX24p0648a2201">以非合为合故是不可说只复言是合此复非复 <lb ed="X" n="0648a23"/><lb ed="R038" n="0841b03"/>是故假名说合何为而非合以非合为合竟何有 <lb ed="X" n="0648a24"/><lb ed="R038" n="0841b04"/>合大经四句皆不可说有因缘故亦可得说今亦 <pb ed="X" xml:id="X24.0466.0648b" n="0648b"/> <lb ed="X" n="0648b01"/><lb ed="R038" n="0841b05"/>无合假说合耳中论大品皆破合当知无合今经 <lb ed="X" n="0648b02"/><lb ed="R038" n="0841b06"/>中说合顺俗假说耳凡夫贪著事不知事即理理 <lb ed="X" n="0648b03"/><lb ed="R038" n="0841b07"/>无所有即是事无所有何故非世界名世界若实 <lb ed="X" n="0648b04"/><lb ed="R038" n="0841b08"/>是有即应一性合不可分假众生名一无合可得 <lb ed="X" n="0648b05"/><lb ed="R038" n="0841b09"/>假名无体不可实说疑惑则凡夫贪著故计实。</p></cb:div> <lb ed="X" n="0648b06"/><lb ed="R038" n="0841b10"/><cb:div type="orig"><p xml:id="pX24p0648b0601"><anchor xml:id="nkr_note_orig_0648k04" n="0648k04"/>须菩提若人言<persName>佛</persName>说我见人见众生见寿者见须菩 <lb ed="X" n="0648b07"/><lb ed="R038" n="0841b11"/>提于意云何是人解我所说義不不也<persName>世尊</persName>是人不 <lb ed="X" n="0648b08"/><lb ed="R038" n="0841b12"/>解<persName>如来</persName>所说義何以故<persName>世尊</persName>说我见人见众生见寿 <lb ed="X" n="0648b09"/><lb ed="R038" n="0841b13"/>者见即非我见人见众生见寿者见是名我见人见 <lb ed="X" n="0648b10"/><lb ed="R038" n="0841b14"/>众生见寿者见。</p></cb:div> <lb ed="X" n="0648b11"/><lb ed="R038" n="0841b15"/><cb:div type="commentary"><p xml:id="pX24p0648b1101">凡夫谓诸见决定是见今<persName>佛</persName>说非见以本来无所 <lb ed="X" n="0648b12"/><lb ed="R038" n="0841b16"/>有诸见非实可改为正众生虚假从凡至圣。</p><p xml:id="pX24p0648b1218" cb:place="inline">〇正 <lb ed="X" n="0648b13"/><lb ed="R038" n="0841b17"/>说竟。</p></cb:div> <lb ed="X" n="0648b14"/><lb ed="R038" n="0841b18"/><cb:div type="orig"><p xml:id="pX24p0648b1401"><anchor xml:id="nkr_note_orig_0648k05" n="0648k05"/>须菩提发阿耨多罗三藐三菩提心者于一切法应 <lb ed="X" n="0648b15"/><lb ed="R038" n="0842a01"/>如是知如是见如是信解不生法相须菩提所言法 <lb ed="X" n="0648b16"/><lb ed="R038" n="0842a02"/>相者<persName>如来</persName>说即非法相是名法相。</p></cb:div> <lb ed="X" n="0648b17"/><lb ed="R038" n="0842a03"/><cb:div type="commentary"><p xml:id="pX24p0648b1701">非止近益当时亦且远传千载始终既毕故指宗 <lb ed="X" n="0648b18"/><lb ed="R038" n="0842a04"/>劝人凡欲发心成<persName>佛</persName>净国土化众生当如上所说 <lb ed="X" n="0648b19"/><lb ed="R038" n="0842a05"/>理而生知见也如是信解者理深未明推信为解 <lb ed="X" n="0648b20"/><lb ed="R038" n="0842a06"/>耳不生法相但是虚假非实法也<persName>如来</persName>说非法相 <lb ed="X" n="0648b21"/><lb ed="R038" n="0842a07"/>是名法相相穷理尽明其唯<persName>如来</persName>说言非实故应 <lb ed="X" n="0648b22"/><lb ed="R038" n="0842a08"/>从信矣。</p></cb:div> <lb ed="X" n="0648b23"/><lb ed="R038" n="0842a09"/><cb:div type="orig"><p xml:id="pX24p0648b2301"><anchor xml:id="nkr_note_orig_0648k06" n="0648k06"/>须菩提若有人以满无量阿僧祇世界七宝持用布 <lb ed="X" n="0648b24"/><lb ed="R038" n="0842a10"/>施若有善男子善女人发菩萨心者持于此经乃至 <pb ed="X" xml:id="X24.0466.0648c" n="0648c"/> <lb ed="X" n="0648c01"/><lb ed="R038" n="0842a11"/>四句偈等受持读诵为人演说其福勝彼。</p></cb:div> <lb ed="X" n="0648c02"/><lb ed="R038" n="0842a12"/><cb:div type="commentary"><p xml:id="pX24p0648c0201">七宝有竭四句无穷明以无所得心持经一偈其 <lb ed="X" n="0648c03"/><lb ed="R038" n="0842a13"/>福勝彼有所得施。</p></cb:div> <lb ed="X" n="0648c04"/><lb ed="R038" n="0842a14"/><cb:div type="orig"><p xml:id="pX24p0648c0401"><anchor xml:id="nkr_note_orig_0648k07" n="0648k07"/>云何为人演说。</p></cb:div> <lb ed="X" n="0648c05"/><lb ed="R038" n="0842a15"/><cb:div type="commentary"><p xml:id="pX24p0648c0501">征起也。</p></cb:div> <lb ed="X" n="0648c06"/><lb ed="R038" n="0842a16"/><cb:div type="orig"><p xml:id="pX24p0648c0601"><anchor xml:id="nkr_note_orig_0648k08" n="0648k08"/>不取于相如如不动。</p></cb:div> <lb ed="X" n="0648c07"/><lb ed="R038" n="0842a17"/><cb:div type="commentary"><p xml:id="pX24p0648c0701">弘通此经若为方法须不取法相须如真如上如 <lb ed="X" n="0648c08"/><lb ed="R038" n="0842a18"/>是智下如是境心境快<note place="inline">一作扶</note>合故得不动不动空 <lb ed="X" n="0648c09"/><lb ed="R038" n="0842b01"/>有等法。</p></cb:div> <lb ed="X" n="0648c10"/><lb ed="R038" n="0842b02"/><cb:div type="orig"><p xml:id="pX24p0648c1001"><anchor xml:id="nkr_note_orig_0648k09" n="0648k09"/>何以故一切有为法如梦幻泡影如露亦如电应作 <lb ed="X" n="0648c11"/><lb ed="R038" n="0842b03"/>如是观。</p></cb:div> <lb ed="X" n="0648c12"/><lb ed="R038" n="0842b04"/><cb:div type="commentary"><p xml:id="pX24p0648c1201">明观也观诸法梦幻等而为人说句偈有真实及 <lb ed="X" n="0648c13"/><lb ed="R038" n="0842b05"/>有此假有也大品十喩一幻二<g ref="#CB08504">焰</g>三水月四虚空 <lb ed="X" n="0648c14"/><lb ed="R038" n="0842b06"/>五响六乾城七梦八影九镜像十化此中擧六论 <lb ed="X" n="0648c15"/><lb ed="R038" n="0842b07"/>本明九然流通方法不出止观故今略擧即止为 <lb ed="X" n="0648c16"/><lb ed="R038" n="0842b08"/>观故见一切皆空梦幻即观而止故一切梦幻等 <lb ed="X" n="0648c17"/><lb ed="R038" n="0842b09"/>皆悉如如也。</p></cb:div> <lb ed="X" n="0648c18"/><lb ed="R038" n="0842b10"/><cb:div type="orig"><p xml:id="pX24p0648c1801"><anchor xml:id="nkr_note_orig_0648k10" n="0648k10"/><persName>佛</persName>说是经<anchor xml:id="nkr_note_add_0648c1801" n="0648c1801"/><anchor xml:id="beg0648c1801" n="0648c1801"/>已<anchor xml:id="end0648c1801"/>长老须菩提及诸比丘比丘尼优婆塞 <lb ed="X" n="0648c19"/><lb ed="R038" n="0842b11"/>优婆夷一切世间天人阿修罗闻<persName>佛</persName>所说皆大欢喜 <lb ed="X" n="0648c20"/><lb ed="R038" n="0842b12"/>信受奉行。</p></cb:div> <lb ed="X" n="0648c21"/><lb ed="R038" n="0842b13"/><cb:div type="commentary"><p xml:id="pX24p0648c2101">闻法欢喜既能信受复如说行说人如法受者得 <lb ed="X" n="0648c22"/><lb ed="R038" n="0842b14"/>解般若真正之法非是有所得断常等法三事具 <lb ed="X" n="0648c23"/><lb ed="R038" n="0842b15"/>足说人是<persName>佛</persName>一切智人所说之法即中道正法般 <lb ed="X" n="0648c24"/><lb ed="R038" n="0842b16"/>若无所得法受者最上乘人久种三多持戒修福 <pb ed="X" xml:id="X24.0466.0649a" n="0649a"/> <lb ed="X" n="0649a01"/><lb ed="R038" n="0842b17"/>三德斯备闻不惊怖即能信解是故欢喜道蕴圣 <lb ed="X" n="0649a02"/><lb ed="R038" n="0842b18"/>心持授则彰宿感冥构不谋而集同听齐悟法喜 <lb ed="X" n="0649a03"/><lb ed="R038" n="0843a01"/>荡心服玩遵承永不朽也。</p></cb:div> <lb ed="X" n="0649a04"/><lb ed="R038" n="0843a02"/> <lb ed="X" n="0649a05"/><lb ed="R038" n="0843a03"/><cb:div type="orig"><p xml:id="pX24p0649a0501">金刚般若波罗蜜经</p></cb:div></cb:div> <lb ed="X" n="0649a06"/> <lb ed="X" n="0649a07"/> <lb ed="X" n="0649a08"/> <lb ed="X" n="0649a09"/> <lb ed="X" n="0649a10"/> <lb ed="X" n="0649a11"/><cb:div type="xu"><cb:mulu type="序" level="1">No. 466-C</cb:mulu><head>No. 466-C</head> <lb ed="X" n="0649a12"/><lb ed="R038" n="0843a05"/><p xml:id="pX24p0649a1201">金刚经者诸家疏抄不可勝数而智者大师科註未 <lb ed="X" n="0649a13"/><lb ed="R038" n="0843a06"/>流传此方久矣笑庵南遊曾获斯本虽欲刊行所费 <lb ed="X" n="0649a14"/><lb ed="R038" n="0843a07"/>难办故命余作一偈遍叩缁素以求乐施若有破悭 <lb ed="X" n="0649a15"/><lb ed="R038" n="0843a08"/>者则泯诸有于六喩证般若于当念径登金刚不壞 <lb ed="X" n="0649a16"/><lb ed="R038" n="0843a09"/>场岂不快哉其偈曰。</p> <lb ed="X" n="0649a17"/><lb ed="R038" n="0843a10"/><lg type="regular" xml:id="lgX24p0649a1701"><l>般若群谈同不同</l><l><g ref="#CB15935">天</g>台科註要流通</l> <lb ed="X" n="0649a18"/><lb ed="R038" n="0843a11"/><l>时人欲识金刚体</l><l>只在方兄一诺中</l></lg> <lb ed="X" n="0649a19"/><lb ed="R038" n="0843a12"/><p xml:id="pX24p0649a1901">时应永十九年龙集壬辰南吕下浣吉日寓龙华梵 <lb ed="X" n="0649a20"/><lb ed="R038" n="0843a13"/>芳谨书</p> <lb ed="X" n="0649a21"/> <lb ed="X" n="0649a22"/> <lb ed="X" n="0649a23"/> <lb ed="X" n="0649a24"/> <pb ed="X" xml:id="X24.0466.0649b" n="0649b"/> <lb ed="X" n="0649b01"/> <lb ed="X" n="0649b02"/><cb:div type="w"><p xml:id="pX24p0649b0201"><anchor xml:id="nkr_note_orig_0649001" n="0649001"/>锁释金刚经科仪会要一卷</p> <lb ed="X" n="0649b03"/><byline cb:type="author">宋 宗镜述</byline></cb:div></cb:div> </body> <back> <cb:div type="apparatus"> <head>挍注</head> <p> <app from="#beg0636c0301" to="#end0636c0301"><lem wit="#wit.cbeta" resp="#resp4">已</lem><rdg wit="#wit.orig">巳</rdg></app> <app from="#beg0636c0501" to="#end0636c0501"><lem wit="#wit.cbeta" resp="#resp4">已</lem><rdg wit="#wit.orig">巳</rdg></app> <app from="#beg0637b1001" to="#end0637b1001"><lem wit="#wit.cbeta" resp="#resp4">已</lem><rdg wit="#wit.orig">巳</rdg></app> <app from="#beg0637b1002" to="#end0637b1002"><lem wit="#wit.cbeta" resp="#resp4">已</lem><rdg wit="#wit.orig">巳</rdg></app> <app from="#beg0637c0501" to="#end0637c0501"><lem wit="#wit.cbeta" resp="#resp4">已</lem><rdg wit="#wit.orig">巳</rdg></app> <app from="#beg0637c1601" to="#end0637c1601"><lem wit="#wit.cbeta" resp="#resp4">敛</lem><rdg wit="#wit.orig">敛</rdg></app> <app from="#beg0638a0501" to="#end0638a0501"><lem wit="#wit.cbeta" resp="#resp4">已</lem><rdg wit="#wit.orig">巳</rdg></app> <app from="#beg0639b0501" to="#end0639b0501"><lem wit="#wit.cbeta" resp="#resp4">已</lem><rdg wit="#wit.orig">巳</rdg></app> <app from="#beg0640b1501" to="#end0640b1501"><lem wit="#wit.cbeta" resp="#resp4">已</lem><rdg wit="#wit.orig">巳</rdg></app> <app from="#beg0640b1701" to="#end0640b1701"><lem wit="#wit.cbeta" resp="#resp4">已</lem><rdg wit="#wit.orig">巳</rdg></app> <app from="#beg0640c0301" to="#end0640c0301"><lem wit="#wit.cbeta" resp="#resp4">已</lem><rdg wit="#wit.orig">巳</rdg></app> <app from="#beg0640c1101" to="#end0640c1101"><lem wit="#wit.cbeta" resp="#resp4">己</lem><rdg wit="#wit.orig">巳</rdg></app> <app from="#beg0641b2401" to="#end0641b2401"><lem wit="#wit.cbeta" resp="#resp4">已</lem><rdg wit="#wit.orig">巳</rdg></app> <app from="#beg0642a1801" to="#end0642a1801"><lem wit="#wit.cbeta" resp="#resp4">已</lem><rdg wit="#wit.orig">巳</rdg></app> <app from="#beg0644a1001" to="#end0644a1001"><lem wit="#wit.cbeta" resp="#resp4">旷</lem><rdg wit="#wit.orig">嚝</rdg></app> <app from="#beg0644c1101" to="#end0644c1101"><lem wit="#wit.cbeta" resp="#resp4">已</lem><rdg wit="#wit.orig">巳</rdg></app> <app from="#beg0645b0301" to="#end0645b0301"><lem wit="#wit.cbeta" resp="#resp4">已</lem><rdg wit="#wit.orig">巳</rdg></app> <app from="#beg0647c1501" to="#end0647c1501"><lem wit="#wit.cbeta" resp="#resp4">已</lem><rdg wit="#wit.orig">巳</rdg></app> <app from="#beg0648c1801" to="#end0648c1801"><lem wit="#wit.cbeta" resp="#resp4">已</lem><rdg wit="#wit.orig">巳</rdg></app> </p> </cb:div> <cb:div type="xuzang-notes"> <head>卍续藏 挍注</head> <p> <note n="0635003" resp="#resp2" place="foot text" type="orig" target="#nkr_note_orig_0635003">（便宜上，表题ヲ附ス。<g ref="#CB18834">󴦒</g>）</note> <note n="0636001" resp="#resp2" place="foot text" type="orig" target="#nkr_note_orig_0636001">境理一作理境</note> <note n="0637k01" resp="#resp2" place="foot text" type="orig" subtype="ke" target="#nkr_note_orig_0637k01">科释分三初序分二初通序</note> <note n="0637k02" resp="#resp2" place="foot text" type="orig" subtype="ke" target="#nkr_note_orig_0637k02">二别序</note> <note n="0637k03" resp="#resp2" place="foot text" type="orig" subtype="ke" target="#nkr_note_orig_0637k03">二正宗分二初周实智道二初问二初述赞</note> <note n="0637k04" resp="#resp2" place="foot text" type="orig" subtype="ke" target="#nkr_note_orig_0637k04">二正问三初蹑述起问</note> <note n="0638k01" resp="#resp2" place="foot text" type="orig" subtype="ke" target="#nkr_note_orig_0638k01">二问住心</note> <note n="0638k02" resp="#resp2" place="foot text" type="orig" subtype="ke" target="#nkr_note_orig_0638k02">三问降心</note> <note n="0638k03" resp="#resp2" place="foot text" type="orig" subtype="ke" target="#nkr_note_orig_0638k03">二答二初略许三初述许</note> <note n="0638k04" resp="#resp2" place="foot text" type="orig" subtype="ke" target="#nkr_note_orig_0638k04">二诫示听</note> <note n="0638k05" resp="#resp2" place="foot text" type="orig" subtype="ke" target="#nkr_note_orig_0638k05">三受旨</note> <note n="0638k06" resp="#resp2" place="foot text" type="orig" subtype="ke" target="#nkr_note_orig_0638k06">二廣答三初明般若体空无所有三初正明体相空二初明无相因二初愿无所有答降心四初大心</note> <note n="0638k07" resp="#resp2" place="foot text" type="orig" subtype="ke" target="#nkr_note_orig_0638k07">二第一心</note> <note n="0638k08" resp="#resp2" place="foot text" type="orig" subtype="ke" target="#nkr_note_orig_0638k08">三常心</note> <note n="0638k09" resp="#resp2" place="foot text" type="orig" subtype="ke" target="#nkr_note_orig_0638k09">四不倒心</note> <note n="0638k10" resp="#resp2" place="foot text" type="orig" subtype="ke" target="#nkr_note_orig_0638k10">二行无所有答住心三初辨行二初标无住本</note> <note n="0638k11" resp="#resp2" place="foot text" type="orig" subtype="ke" target="#nkr_note_orig_0638k11">二结成住義</note> <note n="0638k12" resp="#resp2" place="foot text" type="orig" subtype="ke" target="#nkr_note_orig_0638k12">二擧喩格量</note> <note n="0639k01" resp="#resp2" place="foot text" type="orig" subtype="ke" target="#nkr_note_orig_0639k01">三结劝</note> <note n="0639k02" resp="#resp2" place="foot text" type="orig" subtype="ke" target="#nkr_note_orig_0639k02">二明无得果三初<persName>佛</persName>以身相问</note> <note n="0639k03" resp="#resp2" place="foot text" type="orig" subtype="ke" target="#nkr_note_orig_0639k03">二善吉以无相答</note> <note n="0639k04" resp="#resp2" place="foot text" type="orig" subtype="ke" target="#nkr_note_orig_0639k04">三<persName>佛</persName>以相非相释成</note> <note n="0639k05" resp="#resp2" place="foot text" type="orig" subtype="ke" target="#nkr_note_orig_0639k05">二信者行深三初明行深二初问</note> <note n="0639k06" resp="#resp2" place="foot text" type="orig" subtype="ke" target="#nkr_note_orig_0639k06">二答</note> <note n="0639k07" resp="#resp2" place="foot text" type="orig" subtype="ke" target="#nkr_note_orig_0639k07">二擧二空释成三初标二初生空</note> <note n="0639k08" resp="#resp2" place="foot text" type="orig" subtype="ke" target="#nkr_note_orig_0639k08">二法空</note> <note n="0639k09" resp="#resp2" place="foot text" type="orig" subtype="ke" target="#nkr_note_orig_0639k09">二释二初生空</note> <note n="0639k10" resp="#resp2" place="foot text" type="orig" subtype="ke" target="#nkr_note_orig_0639k10">二法空</note> <note n="0639k11" resp="#resp2" place="foot text" type="orig" subtype="ke" target="#nkr_note_orig_0639k11">三结</note> <note n="0639k12" resp="#resp2" place="foot text" type="orig" subtype="ke" target="#nkr_note_orig_0639k12">三引证信者行深六初擧经为证</note> <note n="0639k13" resp="#resp2" place="foot text" type="orig" subtype="ke" target="#nkr_note_orig_0639k13">二擧菩萨正行为证三初<persName>佛</persName>问有菩提可得有法可说不二初问</note> <note n="0639k14" resp="#resp2" place="foot text" type="orig" subtype="ke" target="#nkr_note_orig_0639k14">二答</note> <note n="0640k01" resp="#resp2" place="foot text" type="orig" subtype="ke" target="#nkr_note_orig_0640k01">二释菩提无相可取</note> <note n="0640k02" resp="#resp2" place="foot text" type="orig" subtype="ke" target="#nkr_note_orig_0640k02">三挍量</note> <note n="0640k03" resp="#resp2" place="foot text" type="orig" subtype="ke" target="#nkr_note_orig_0640k03">三擧罗汉偏行二初擧四果四初须陀洹</note> <note n="0640k04" resp="#resp2" place="foot text" type="orig" subtype="ke" target="#nkr_note_orig_0640k04">二斯陀含</note> <note n="0640k05" resp="#resp2" place="foot text" type="orig" subtype="ke" target="#nkr_note_orig_0640k05">三阿那含</note> <note n="0640k06" resp="#resp2" place="foot text" type="orig" subtype="ke" target="#nkr_note_orig_0640k06">四阿罗汉</note> <note n="0640k07" resp="#resp2" place="foot text" type="orig" subtype="ke" target="#nkr_note_orig_0640k07">二善吉自陈</note> <note n="0640k08" resp="#resp2" place="foot text" type="orig" subtype="ke" target="#nkr_note_orig_0640k08">四擧往古事证</note> <note n="0640k09" resp="#resp2" place="foot text" type="orig" subtype="ke" target="#nkr_note_orig_0640k09">五擧净<persName>佛</persName>土</note> <note n="0641k01" resp="#resp2" place="foot text" type="orig" subtype="ke" target="#nkr_note_orig_0641k01">六擧<name role="" type="person">须弥山</name>王</note> <note n="0641k02" resp="#resp2" place="foot text" type="orig" subtype="ke" target="#nkr_note_orig_0641k02">三信受福重明不无所有四初福多</note> <note n="0641k03" resp="#resp2" place="foot text" type="orig" subtype="ke" target="#nkr_note_orig_0641k03">二处重</note> <note n="0641k04" resp="#resp2" place="foot text" type="orig" subtype="ke" target="#nkr_note_orig_0641k04">三人尊</note> <note n="0641k05" resp="#resp2" place="foot text" type="orig" subtype="ke" target="#nkr_note_orig_0641k05">四总明</note> <note n="0641k06" resp="#resp2" place="foot text" type="orig" subtype="ke" target="#nkr_note_orig_0641k06">二明名空无所有四初名字空无所有二初问名问持</note> <note n="0641k07" resp="#resp2" place="foot text" type="orig" subtype="ke" target="#nkr_note_orig_0641k07">二答名答持二初答</note> <note n="0641k08" resp="#resp2" place="foot text" type="orig" subtype="ke" target="#nkr_note_orig_0641k08">二释二初无所有</note> <note n="0642k01" resp="#resp2" place="foot text" type="orig" subtype="ke" target="#nkr_note_orig_0642k01">二亦无所有</note> <note n="0642k02" resp="#resp2" place="foot text" type="orig" subtype="ke" target="#nkr_note_orig_0642k02">二受持福多明不无所有二初明微尘不无所有</note> <note n="0642k03" resp="#resp2" place="foot text" type="orig" subtype="ke" target="#nkr_note_orig_0642k03">二明身相不无所有二初正示</note> <note n="0642k04" resp="#resp2" place="foot text" type="orig" subtype="ke" target="#nkr_note_orig_0642k04">二挍量</note> <note n="0642k05" resp="#resp2" place="foot text" type="orig" subtype="ke" target="#nkr_note_orig_0642k05">三信受行深四初善吉未闻</note> <note n="0642k06" resp="#resp2" place="foot text" type="orig" subtype="ke" target="#nkr_note_orig_0642k06">二馀人能闻</note> <note n="0642k07" resp="#resp2" place="foot text" type="orig" subtype="ke" target="#nkr_note_orig_0642k07">三善吉信易</note> <note n="0642k08" resp="#resp2" place="foot text" type="orig" subtype="ke" target="#nkr_note_orig_0642k08">四馀人信难四初信者稀有</note> <note n="0642k09" resp="#resp2" place="foot text" type="orig" subtype="ke" target="#nkr_note_orig_0642k09">二释信者由</note> <note n="0642k10" resp="#resp2" place="foot text" type="orig" subtype="ke" target="#nkr_note_orig_0642k10">三释无相意</note> <note n="0642k11" resp="#resp2" place="foot text" type="orig" subtype="ke" target="#nkr_note_orig_0642k11">四诸<persName>佛</persName>相尽解极</note> <note n="0642k12" resp="#resp2" place="foot text" type="orig" subtype="ke" target="#nkr_note_orig_0642k12">四<persName>如来</persName>述成</note> <note n="0642k13" resp="#resp2" place="foot text" type="orig" subtype="ke" target="#nkr_note_orig_0642k13">三明般若功用无所有二初明无所有三初力用无所有五初体无所有</note> <note n="0642k14" resp="#resp2" place="foot text" type="orig" subtype="ke" target="#nkr_note_orig_0642k14">二功用二初一世忍</note> <note n="0643k01" resp="#resp2" place="foot text" type="orig" subtype="ke" target="#nkr_note_orig_0643k01">二多世忍</note> <note n="0643k02" resp="#resp2" place="foot text" type="orig" subtype="ke" target="#nkr_note_orig_0643k02">三劝诫五初劝发心</note> <note n="0643k03" resp="#resp2" place="foot text" type="orig" subtype="ke" target="#nkr_note_orig_0643k03">二诫離相</note> <note n="0643k04" resp="#resp2" place="foot text" type="orig" subtype="ke" target="#nkr_note_orig_0643k04">三劝应往</note> <note n="0643k05" resp="#resp2" place="foot text" type="orig" subtype="ke" target="#nkr_note_orig_0643k05">四诫莫染心施</note> <note n="0643k06" resp="#resp2" place="foot text" type="orig" subtype="ke" target="#nkr_note_orig_0643k06">五劝修行</note> <note n="0643k07" resp="#resp2" place="foot text" type="orig" subtype="ke" target="#nkr_note_orig_0643k07">四引证三初擧<persName>佛</persName>说</note> <note n="0643k08" resp="#resp2" place="foot text" type="orig" subtype="ke" target="#nkr_note_orig_0643k08">二擧能说人</note> <note n="0643k09" resp="#resp2" place="foot text" type="orig" subtype="ke" target="#nkr_note_orig_0643k09">三擧所得法</note> <note n="0643k10" resp="#resp2" place="foot text" type="orig" subtype="ke" target="#nkr_note_orig_0643k10">五擧譬</note> <note n="0643k11" resp="#resp2" place="foot text" type="orig" subtype="ke" target="#nkr_note_orig_0643k11">二能解仰参<persName>佛</persName>慧</note> <note n="0643k12" resp="#resp2" place="foot text" type="orig" subtype="ke" target="#nkr_note_orig_0643k12">三明福多</note> <note n="0643k13" resp="#resp2" place="foot text" type="orig" subtype="ke" target="#nkr_note_orig_0643k13">二明如是有十初经不思议</note> <note n="0644k01" resp="#resp2" place="foot text" type="orig" subtype="ke" target="#nkr_note_orig_0644k01">二说不思议</note> <note n="0644k02" resp="#resp2" place="foot text" type="orig" subtype="ke" target="#nkr_note_orig_0644k02">三人不思议</note> <note n="0644k03" resp="#resp2" place="foot text" type="orig" subtype="ke" target="#nkr_note_orig_0644k03">四地不思议</note> <note n="0644k04" resp="#resp2" place="foot text" type="orig" subtype="ke" target="#nkr_note_orig_0644k04">五障不思议</note> <note n="0644k05" resp="#resp2" place="foot text" type="orig" subtype="ke" target="#nkr_note_orig_0644k05">六记不思议</note> <note n="0644k06" resp="#resp2" place="foot text" type="orig" subtype="ke" target="#nkr_note_orig_0644k06">七持不思议</note> <note n="0644k07" resp="#resp2" place="foot text" type="orig" subtype="ke" target="#nkr_note_orig_0644k07">八信不思议</note> <note n="0644k08" resp="#resp2" place="foot text" type="orig" subtype="ke" target="#nkr_note_orig_0644k08">九義不思议</note> <note n="0644k09" resp="#resp2" place="foot text" type="orig" subtype="ke" target="#nkr_note_orig_0644k09">十报不思议</note> <note n="0644k10" resp="#resp2" place="foot text" type="orig" subtype="ke" target="#nkr_note_orig_0644k10">第二周方便道褈说般若或为後来或为钝根或可智度善权为菩萨父母如判大品般若方便两道分文此经略说亦复如是文为二初重请</note> <note n="0644k11" resp="#resp2" place="foot text" type="orig" subtype="ke" target="#nkr_note_orig_0644k11">二重答三初体无有三初受假三初约释迦因无有三初因无三初明得</note> <note n="0645k01" resp="#resp2" place="foot text" type="orig" subtype="ke" target="#nkr_note_orig_0645k01">二明失</note> <note n="0645k02" resp="#resp2" place="foot text" type="orig" subtype="ke" target="#nkr_note_orig_0645k02">三双明得失</note> <note n="0645k03" resp="#resp2" place="foot text" type="orig" subtype="ke" target="#nkr_note_orig_0645k03">二引证二初问</note> <note n="0645k04" resp="#resp2" place="foot text" type="orig" subtype="ke" target="#nkr_note_orig_0645k04">二答</note> <note n="0645k05" resp="#resp2" place="foot text" type="orig" subtype="ke" target="#nkr_note_orig_0645k05">三<persName>佛</persName>述</note> <note n="0645k06" resp="#resp2" place="foot text" type="orig" subtype="ke" target="#nkr_note_orig_0645k06">二约<persName>如来</persName>果无有三初果人同如</note> <note n="0645k07" resp="#resp2" place="foot text" type="orig" subtype="ke" target="#nkr_note_orig_0645k07">二证<persName>如来</persName>无所有</note> <note n="0645k08" resp="#resp2" place="foot text" type="orig" subtype="ke" target="#nkr_note_orig_0645k08">三譬非果而果</note> <note n="0645k09" resp="#resp2" place="foot text" type="orig" subtype="ke" target="#nkr_note_orig_0645k09">三约菩萨化他明无所有三初明化人</note> <note n="0645k10" resp="#resp2" place="foot text" type="orig" subtype="ke" target="#nkr_note_orig_0645k10">二引<persName>佛</persName>说证</note> <note n="0645k11" resp="#resp2" place="foot text" type="orig" subtype="ke" target="#nkr_note_orig_0645k11">三明严土</note> <note n="0645k12" resp="#resp2" place="foot text" type="orig" subtype="ke" target="#nkr_note_orig_0645k12">二名假无所有二初达无我</note> <note n="0645k13" resp="#resp2" place="foot text" type="orig" subtype="ke" target="#nkr_note_orig_0645k13">二立真解</note> <note n="0646k01" resp="#resp2" place="foot text" type="orig" subtype="ke" target="#nkr_note_orig_0646k01">三法假无所有三初智慧无</note> <note n="0646k02" resp="#resp2" place="foot text" type="orig" subtype="ke" target="#nkr_note_orig_0646k02">二明心无</note> <note n="0646k03" resp="#resp2" place="foot text" type="orig" subtype="ke" target="#nkr_note_orig_0646k03">三明功德无</note> <note n="0646k04" resp="#resp2" place="foot text" type="orig" subtype="ke" target="#nkr_note_orig_0646k04">二经名无所有二初名三初身相无所有</note> <note n="0646k05" resp="#resp2" place="foot text" type="orig" subtype="ke" target="#nkr_note_orig_0646k05">二说法无所有二初正对上名</note> <note n="0646k06" resp="#resp2" place="foot text" type="orig" subtype="ke" target="#nkr_note_orig_0646k06">二习应二初问</note> <note n="0646k07" resp="#resp2" place="foot text" type="orig" subtype="ke" target="#nkr_note_orig_0646k07">二答二初应二初释</note> <note n="0646k08" resp="#resp2" place="foot text" type="orig" subtype="ke" target="#nkr_note_orig_0646k08">二结</note> <note n="0647k01" resp="#resp2" place="foot text" type="orig" subtype="ke" target="#nkr_note_orig_0647k01">二习</note> <note n="0647k02" resp="#resp2" place="foot text" type="orig" subtype="ke" target="#nkr_note_orig_0647k02">三明福多二初挍量福多</note> <note n="0647k03" resp="#resp2" place="foot text" type="orig" subtype="ke" target="#nkr_note_orig_0647k03">二结归无说</note> <note n="0647k04" resp="#resp2" place="foot text" type="orig" subtype="ke" target="#nkr_note_orig_0647k04">二行五初正问</note> <note n="0647k05" resp="#resp2" place="foot text" type="orig" subtype="ke" target="#nkr_note_orig_0647k05">二邪答</note> <note n="0647k06" resp="#resp2" place="foot text" type="orig" subtype="ke" target="#nkr_note_orig_0647k06">三<persName>佛</persName>难</note> <note n="0647k07" resp="#resp2" place="foot text" type="orig" subtype="ke" target="#nkr_note_orig_0647k07">四领解</note> <note n="0647k08" resp="#resp2" place="foot text" type="orig" subtype="ke" target="#nkr_note_orig_0647k08">五<persName>佛</persName>擧正義为释</note> <note n="0647k09" resp="#resp2" place="foot text" type="orig" subtype="ke" target="#nkr_note_orig_0647k09">三明功用无所有二初正明如是有二初果二初诫</note> <note n="0647k10" resp="#resp2" place="foot text" type="orig" subtype="ke" target="#nkr_note_orig_0647k10">二明有</note> <note n="0647k11" resp="#resp2" place="foot text" type="orig" subtype="ke" target="#nkr_note_orig_0647k11">二因二初诫</note> <note n="0647k12" resp="#resp2" place="foot text" type="orig" subtype="ke" target="#nkr_note_orig_0647k12">二明有</note> <note n="0647k13" resp="#resp2" place="foot text" type="orig" subtype="ke" target="#nkr_note_orig_0647k13">二结般若成忍三初体道成忍行无二初挍量</note> <note n="0647k14" resp="#resp2" place="foot text" type="orig" subtype="ke" target="#nkr_note_orig_0647k14">二成忍行</note> <note n="0647k15" resp="#resp2" place="foot text" type="orig" subtype="ke" target="#nkr_note_orig_0647k15">二体道证忍人无二初因人不受二初问</note> <note n="0647k16" resp="#resp2" place="foot text" type="orig" subtype="ke" target="#nkr_note_orig_0647k16">二答</note> <note n="0647k17" resp="#resp2" place="foot text" type="orig" subtype="ke" target="#nkr_note_orig_0647k17">二果人不受</note> <note n="0648k01" resp="#resp2" place="foot text" type="orig" subtype="ke" target="#nkr_note_orig_0648k01">三体道行忍用无四初碎尘用</note> <note n="0648k02" resp="#resp2" place="foot text" type="orig" subtype="ke" target="#nkr_note_orig_0648k02">二碎界界用</note> <note n="0648k03" resp="#resp2" place="foot text" type="orig" subtype="ke" target="#nkr_note_orig_0648k03">三合相用</note> <note n="0648k04" resp="#resp2" place="foot text" type="orig" subtype="ke" target="#nkr_note_orig_0648k04">四碎诸见用</note> <note n="0648k05" resp="#resp2" place="foot text" type="orig" subtype="ke" target="#nkr_note_orig_0648k05">三流通分二初付嘱三初正付嘱</note> <note n="0648k06" resp="#resp2" place="foot text" type="orig" subtype="ke" target="#nkr_note_orig_0648k06">二挍量流通</note> <note n="0648k07" resp="#resp2" place="foot text" type="orig" subtype="ke" target="#nkr_note_orig_0648k07">三方法二初标</note> <note n="0648k08" resp="#resp2" place="foot text" type="orig" subtype="ke" target="#nkr_note_orig_0648k08">二释二初止</note> <note n="0648k09" resp="#resp2" place="foot text" type="orig" subtype="ke" target="#nkr_note_orig_0648k09">二观</note> <note n="0648k10" resp="#resp2" place="foot text" type="orig" subtype="ke" target="#nkr_note_orig_0648k10">二奉行流通</note> <note n="0649001" resp="#resp2" place="foot text" type="orig" target="#nkr_note_orig_0649001">（锁释金刚经科仪会要註解(No. 467)，第24卷所收。<g ref="#CB18834">󴦒</g>）</note> </p> </cb:div> <cb:div type="add-notes"> <head>新增挍注</head> <p> <note n="0636c0301" resp="#resp3" type="add" target="#nkr_note_add_0636c0301">已【CB】，巳【卍续】</note> <note n="0636c0501" resp="#resp3" type="add" target="#nkr_note_add_0636c0501">已【CB】，巳【卍续】</note> <note n="0637b1001" resp="#resp3" type="add" target="#nkr_note_add_0637b1001">已【CB】，巳【卍续】</note> <note n="0637b1002" resp="#resp3" type="add" target="#nkr_note_add_0637b1002">已【CB】，巳【卍续】</note> <note n="0637c0501" resp="#resp3" type="add" target="#nkr_note_add_0637c0501">已【CB】，巳【卍续】</note> <note n="0637c1601" resp="#resp3" type="add" target="#nkr_note_add_0637c1601">敛【CB】，敛【卍续】</note> <note n="0638a0501" resp="#resp3" type="add" target="#nkr_note_add_0638a0501">已【CB】，巳【卍续】</note> <note n="0639b0501" resp="#resp3" type="add" target="#nkr_note_add_0639b0501">已【CB】，巳【卍续】</note> <note n="0640b1501" resp="#resp3" type="add" target="#nkr_note_add_0640b1501">已【CB】，巳【卍续】</note> <note n="0640b1701" resp="#resp3" type="add" target="#nkr_note_add_0640b1701">已【CB】，巳【卍续】</note> <note n="0640c0301" resp="#resp3" type="add" target="#nkr_note_add_0640c0301">已【CB】，巳【卍续】</note> <note n="0640c1101" resp="#resp3" type="add" target="#nkr_note_add_0640c1101">己【CB】，巳【卍续】</note> <note n="0641b2401" resp="#resp3" type="add" target="#nkr_note_add_0641b2401">已【CB】，巳【卍续】</note> <note n="0642a1801" resp="#resp3" type="add" target="#nkr_note_add_0642a1801">已【CB】，巳【卍续】</note> <note n="0644a1001" resp="#resp3" type="add" target="#nkr_note_add_0644a1001">旷【CB】，嚝【卍续】</note> <note n="0644c1101" resp="#resp3" type="add" target="#nkr_note_add_0644c1101">已【CB】，巳【卍续】</note> <note n="0645b0301" resp="#resp3" type="add" target="#nkr_note_add_0645b0301">已【CB】，巳【卍续】</note> <note n="0647c1501" resp="#resp3" type="add" target="#nkr_note_add_0647c1501">已【CB】，巳【卍续】</note> <note n="0648c1801" resp="#resp3" type="add" target="#nkr_note_add_0648c1801">已【CB】，巳【卍续】</note> </p> </cb:div> </back></text></TEI>